Dawkowanie i sposób podawania
Olej rybi

Olej rybi, będący składnikiem emulsji tłuszczowych w preparatach do żywienia pozajelitowego, powinien być dawkowany indywidualnie, uwzględniając stan kliniczny pacjenta, masę ciała, wydatkowanie energetyczne oraz dodatkowe źródła białka i energii. Średnie dobowe zapotrzebowanie na aminokwasy u dorosłych wynosi od 0,6 do 1,6 g/kg mc./dobę (0,10-0,25 g azotu/kg mc./dobę), z wyższymi wartościami w stanach zwiększonego katabolizmu. Preparaty takie jak Finomel, Finomel Peri, SmofKabiven extra Nitrogen (w tym EF), SmofKabiven Low Osmo Peripheral oraz SmofKabiven Nutribase różnią się zawartością oleju rybiego (od 2,2 g do 15 g na worek) oraz zalecanym zakresem dawkowania (13-40 ml/kg mc./dobę), maksymalną szybkością infuzji tłuszczów (0,15 g/kg mc./godz.) i maksymalną dawką dobową tłuszczów (0,9-1,6 g/kg mc./dobę). Droga podania obejmuje żyłę centralną lub obwodową, a czas infuzji waha się od 6,5 do 24 godzin, z koniecznością stopniowego zwiększania szybkości podawania.

  1. Dawkowanie i sposób podawania oleju rybiego
    1. Ogólne zasady dawkowania
    2. Dawkowanie w zależności od produktu
    3. Sposób podawania
    4. Czas infuzji
    5. Szczególne uwagi dotyczące dawkowania
    6. Dawkowanie u dzieci i młodzieży
    7. Dawkowanie w śróddializacyjnym żywieniu pozajelitowym (IDPN)
  2. Tabela dawkowania oleju rybiego w poszczególnych preparatach
    1. Tabela dawkowania oleju rybiego u dzieci w wieku 2-11 lat
    2. Kolejne rozdziały

Dawkowanie i sposób podawania oleju rybiego

Olej rybi jest składnikiem wielu preparatów do żywienia pozajelitowego, a jego dawkowanie zależy od indywidualnych potrzeb pacjenta, stanu klinicznego oraz rodzaju stosowanego preparatu. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania oleju rybiego w różnych produktach leczniczych, które powinny być uwzględnione podczas wywiadu medycznego.1

Ogólne zasady dawkowania

Dawkowanie oleju rybiego w preparatach do żywienia pozajelitowego powinno być dobrane indywidualnie, zależnie od wydatku energetycznego, stanu klinicznego pacjenta, masy ciała oraz możliwości metabolizowania składników preparatu. Istotne jest również uwzględnienie składników energetycznych lub białek dodatkowo dostarczanych doustnie lub dojelitowo.2 3

Średnie dobowe zapotrzebowanie dla dorosłych pacjentów wynosi:4

  • u pacjentów z prawidłowym stanem odżywienia lub w warunkach łagodnego stresu katabolicznego: 0,6-0,9 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę (0,10-0,15 g azotu/kg masy ciała/dobę)
  • u pacjentów z umiarkowanym lub dużym stresem metabolicznym z niedożywieniem lub bez: 0,9-1,6 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę (0,15-0,25 g azotu/kg masy ciała/dobę)
  • u pacjentów w szczególnych warunkach (np. z oparzeniami lub znacznym anabolizmem) zapotrzebowanie na azot może być jeszcze większe

5 6

Dawkowanie w zależności od produktu

Zawartość oleju rybiego różni się w zależności od stosowanego preparatu. Poniżej przedstawiono dane dla poszczególnych produktów leczniczych zawierających olej rybi:

Finomel

Finomel zawiera olej rybi bogaty w omega-3 kwasy w ilości: 8,24 g (worek 1085 ml), 10,92 g (worek 1435 ml) oraz 13,84 g (worek 1820 ml), co daje 13,84 g na 1000 ml preparatu.7

Zalecany zakres dawki wynosi 13-31 ml/kg masy ciała/dobę, co odpowiada 0,7-1,6 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę (0,11-0,26 g azotu/kg masy ciała/dobę) i 14-33 kcal/kg masy ciała/dobę całkowitej wartości energetycznej.8

Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów wynosi 0,15 g/kg masy ciała/godz.9

Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 35 ml/kg masy ciała/dobę i dostarczy 1,40 g tłuszczów/kg masy ciała/dobę.10

Finomel Peri

Finomel Peri zawiera olej rybi bogaty w omega-3 kwasy w ilości: 6,12 g (worek 1085 ml), 8,16 g (worek 1450 ml) oraz 11,40 g (worek 2020 ml).11

Zalecany zakres dawki wynosi 20-40 ml/kg masy ciała/dobę, co odpowiada 0,6-1,3 g aminokwasów/kg masy ciała/dobę (0,10-0,21 g azotu/kg masy ciała/dobę) i 14-27 kcal/kg masy ciała/dobę całkowitej wartości energetycznej.12

Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów wynosi 0,15 g/kg masy ciała/godz.13

Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 40 ml/kg masy ciała/dobę i dostarczy 1,2 g tłuszczów/kg masy ciała/dobę.14

SmofKabiven extra Nitrogen

SmofKabiven extra Nitrogen zawiera olej rybi bogaty w omega-3 kwasy w ilości: 2,2 g (worek 506 ml), 4,4 g (worek 1012 ml), 6,6 g (worek 1518 ml), 8,8 g (worek 2025 ml) oraz 11 g (worek 2531 ml), co daje 4,3 g na 1000 ml preparatu.15

Zalecany zakres dawki wynosi 13-31 ml/kg masy ciała/dobę.16

Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów wynosi 0,15 g/kg masy ciała/godz.17

Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 31 ml/kg masy ciała/dobę i dostarczy 0,9 g tłuszczów/kg masy ciała/dobę.18

SmofKabiven extra Nitrogen EF

SmofKabiven extra Nitrogen EF zawiera olej rybi bogaty w omega-3 kwasy w ilości: 2,2 g (worek 506 ml), 4,4 g (worek 1012 ml), 6,6 g (worek 1518 ml), 8,8 g (worek 2025 ml) oraz 11 g (worek 2531 ml).19

Zalecany zakres dawki wynosi 13-31 ml/kg masy ciała/dobę.20

Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów zwykle wynosi 0,15 g/kg masy ciała/godz.21

Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 31 ml/kg masy ciała/dobę i dostarczy 0,9 g tłuszczów/kg masy ciała/dobę.22

SmofKabiven Low Osmo Peripheral

SmofKabiven Low Osmo Peripheral zawiera olej rybi bogaty w omega-3 kwasy w ilości: 4,5 g (worek 850 ml), 7,4 g (worek 1400 ml), 10 g (worek 1950 ml) oraz 13 g (worek 2500 ml).23

Zalecany zakres dawki wynosi 20-40 ml/kg masy ciała/dobę.24

Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów wynosi 0,15 g/kg masy ciała/godz.25

Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 40 ml/kg masy ciała/dobę i dostarczy 1,4 g tłuszczów/kg masy ciała/dobę.26

SmofKabiven Nutribase

SmofKabiven Nutribase zawiera olej rybi bogaty w omega-3 kwasy w ilości: 6,0 g (worek 1026 ml), 9,0 g (worek 1539 ml), 12 g (worek 2052 ml) oraz 15 g (worek 2565 ml), co daje 5,9 g na 1000 ml preparatu.27

Zalecany zakres dawki wynosi 18-40 ml/kg masy ciała/dobę.28

Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów wynosi 0,15 g/kg masy ciała/godz.29

Zalecana maksymalna dawka dobowa wynosi 40 ml/kg masy ciała/dobę i dostarczy 1,6 g tłuszczów/kg masy ciała/dobę.30

Sposób podawania

Preparaty zawierające olej rybi podawane są w formie emulsji do infuzji. W zależności od preparatu, mogą być podawane do żyły centralnej lub obwodowej:31 32

  • Finomel: podanie dożylne, infuzja do żyły centralnej33
  • Finomel Peri: podanie dożylne, infuzja do żyły obwodowej lub centralnej34
  • SmofKabiven extra Nitrogen: podanie dożylne, infuzja do żyły centralnej35
  • SmofKabiven extra Nitrogen EF: podanie dożylne, infuzja do żyły centralnej36
  • SmofKabiven Low Osmo Peripheral: podanie dożylne, infuzja do żyły obwodowej lub centralnej37
  • SmofKabiven Nutribase: podanie dożylne, infuzja do żyły centralnej38

Czas infuzji

Zalecany czas trwania infuzji dla preparatów zawierających olej rybi wynosi:39 40

  • Finomel: 14-24 godziny41
  • Finomel Peri: 14-24 godziny42
  • SmofKabiven extra Nitrogen: 14-24 godziny43
  • SmofKabiven extra Nitrogen EF: 14-24 godziny44
  • SmofKabiven Low Osmo Peripheral: 12-24 godziny45
  • SmofKabiven Nutribase: 6,5-24 godziny46

Szczególne uwagi dotyczące dawkowania

Szybkość przepływu należy zwiększać stopniowo podczas pierwszej godziny. Szybkość podawania musi być dostosowana biorąc pod uwagę podawaną dawkę, przyjmowaną dobową objętość oraz czas trwania infuzji.47 48

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek/wątroby dawkę należy dobrać indywidualnie, w zależności od stanu klinicznego pacjenta.49 50

U otyłych pacjentów wielkość dawki należy obliczać na podstawie szacunkowej, prawidłowej masy ciała.51 52 53 54

Dawkowanie u dzieci i młodzieży

Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności preparatów Finomel i Finomel Peri u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat.55 56

Dla pozostałych preparatów zalecenia dawkowania dla dzieci i młodzieży są następujące:

Dzieci w wieku 2-11 lat:

  • SmofKabiven extra Nitrogen i SmofKabiven extra Nitrogen EF: Dawka do 31 ml/kg masy ciała/dobę powinna być regularnie dostosowywana do wymagań pacjenta. Zalecana maksymalna szybkość infuzji wynosi 1,8 ml/kg masy ciała/godzinę (co odpowiada 0,12 g aminokwasów/kg mc./godzinę, 0,15 g glukozy/kg mc./godzinę i 0,05 g tłuszczów/kg mc./godzinę).57 58
  • SmofKabiven Low Osmo Peripheral: Dawka do 40 ml/kg masy ciała/dobę. Zalecana maksymalna szybkość infuzji wynosi 4,0 ml/kg masy ciała/godzinę (co odpowiada 0,10 g aminokwasów/kg/godz., 0,27 g glukozy/kg/godz. i 0,14 g tłuszczów/kg/godz.).59
  • SmofKabiven Nutribase: Dawka do 40 ml/kg masy ciała/dobę. Szybkość infuzji nie powinna być większa niż 3,4 ml/kg mc./godzinę (co odpowiada 0,30 g glukozy/kg mc./godzinę, 0,12 g aminokwasów/kg mc./godzinę i 0,13 g tłuszczów/kg mc./godzinę).60

Młodzież w wieku 12-16/18 lat:
U młodzieży wszystkie preparaty można dawkować jak u dorosłych pacjentów.61 62 63 64

Dawkowanie w śróddializacyjnym żywieniu pozajelitowym (IDPN)

W przypadku produktu SmofKabiven extra Nitrogen EF dla klinicznie stabilnych dorosłych pacjentów poddawanych przewlekłej terapii nerkozastępczej, maksymalna szybkość infuzji w śróddializacyjnym żywieniu pozajelitowym (IDPN) wynosi 3,0 ml/kg masy ciała/godzinę (co odpowiada 0,20 g/kg mc./godzinę aminokwasów, 0,25 g/kg mc./godzinę glukozy i 0,09 g/kg mc./godzinę tłuszczów). Objętość infuzji w IDPN powinna być uzależniona od różnicy między doustnym przyjmowaniem pokarmu a zalecanym spożyciem składników odżywczych. Czas trwania infuzji w IDPN zwykle wynosi od 3 do 5 godzin w zależności od potrzeb pacjenta oraz zaplanowanego czasu trwania sesji leczenia nerkozastępczego.65

Tabela dawkowania oleju rybiego w poszczególnych preparatach

Produkt leczniczy Zawartość oleju rybiego Zakres dawki (ml/kg mc./dobę) Maksymalna szybkość infuzji tłuszczów Maksymalna dawka dobowa tłuszczów Droga podania Czas infuzji
Finomel 8,24 g (worek 1085 ml)
10,92 g (worek 1435 ml)
13,84 g (worek 1820 ml) 		13-31 ml/kg mc./dobę 0,15 g/kg mc./godz. 1,40 g/kg mc./dobę Żyła centralna 14-24 godz.
Finomel Peri 6,12 g (worek 1085 ml)
8,16 g (worek 1450 ml)
11,40 g (worek 2020 ml) 		20-40 ml/kg mc./dobę 0,15 g/kg mc./godz. 1,2 g/kg mc./dobę Żyła obwodowa lub centralna 14-24 godz.
SmofKabiven extra Nitrogen 2,2 g (worek 506 ml)
4,4 g (worek 1012 ml)
6,6 g (worek 1518 ml)
8,8 g (worek 2025 ml)
11 g (worek 2531 ml) 		13-31 ml/kg mc./dobę 0,15 g/kg mc./godz. 0,9 g/kg mc./dobę Żyła centralna 14-24 godz.
SmofKabiven extra Nitrogen EF 2,2 g (worek 506 ml)
4,4 g (worek 1012 ml)
6,6 g (worek 1518 ml)
8,8 g (worek 2025 ml)
11 g (worek 2531 ml) 		13-31 ml/kg mc./dobę 0,15 g/kg mc./godz. 0,9 g/kg mc./dobę Żyła centralna 14-24 godz.
SmofKabiven Low Osmo Peripheral 4,5 g (worek 850 ml)
7,4 g (worek 1400 ml)
10 g (worek 1950 ml)
13 g (worek 2500 ml) 		20-40 ml/kg mc./dobę 0,15 g/kg mc./godz. 1,4 g/kg mc./dobę Żyła obwodowa lub centralna 12-24 godz.
SmofKabiven Nutribase 6,0 g (worek 1026 ml)
9,0 g (worek 1539 ml)
12 g (worek 2052 ml)
15 g (worek 2565 ml) 		18-40 ml/kg mc./dobę 0,15 g/kg mc./godz. 1,6 g/kg mc./dobę Żyła centralna 6,5-24 godz.

Tabela dawkowania oleju rybiego u dzieci w wieku 2-11 lat

Produkt leczniczy Zakres dawki (ml/kg mc./dobę) Maksymalna szybkość infuzji Maksymalna dawka dobowa Czas infuzji
SmofKabiven extra Nitrogen i SmofKabiven extra Nitrogen EF do 31 ml/kg mc./dobę 1,8 ml/kg mc./godz.
(0,05 g tłuszczów/kg mc./godz.)		 31 ml/kg mc./dobę
(0,9 g tłuszczów/kg mc./dobę)		 12-24 godz.
SmofKabiven Low Osmo Peripheral do 40 ml/kg mc./dobę 4,0 ml/kg mc./godz.
(0,14 g tłuszczów/kg mc./godz.)		 40 ml/kg mc./dobę
(1,4 g tłuszczów/kg mc./dobę)		 12-24 godz.
SmofKabiven Nutribase do 40 ml/kg mc./dobę 3,4 ml/kg mc./godz.
(0,13 g tłuszczów/kg mc./godz.)		 40 ml/kg mc./dobę
(1,6 g tłuszczów/kg mc./dobę)		 5-24 godz.

Należy pamiętać, że wszystkie wymienione produkty zawierają olej rybi jako jeden z czterech składników emulsji tłuszczowej, obok oleju sojowego, triglicerydów nasyconych kwasów tłuszczowych o średniej długości łańcucha oraz oleju z oliwek. Dawkowanie odnosi się do całego preparatu, a nie tylko do oleju rybiego.66 67

Przed zastosowaniem należy zawsze zapoznać się z pełną informacją o produkcie i dostosować dawkowanie do indywidualnych potrzeb pacjenta, uwzględniając jego stan kliniczny i inne stosowane terapie.68

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl