Przeciwwskazania stosowania
Nawłoć

Przeciwwskazania stosowania substancji nawłoć – kiedy odradzić pacjentowi jej stosowanie?

Nawłoć (Solidago virgaureae L. herbae) jako składnik aktywny leków ziołowych, w tym preparatu Phytodolor, posiada określone przeciwwskazania, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do terapii. Substancja ta występuje w preparacie Phytodolor w postaci wyciągu z ziela nawłoci w ilości 20 ml wyciągu (1:1,5-2,5) w 100 ml kropli doustnych, gdzie ekstrahent stanowi etanol 60% (V/V). ¹

Przeciwwskazania wynikające z nadwrażliwości

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających nawłoć jest nadwrażliwość na substancje czynne. Dotyczy to zarówno samej nawłoci, jak i innych składników złożonych preparatów leczniczych. W przypadku produktu Phytodolor, przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na którykolwiek z trzech głównych składników roślinnych: osikę, jesion czy nawłoć. ²

Nadwrażliwość krzyżowa w obrębie rodziny Asteraceae

Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że nawłoć należy do rodziny astrowatych (Asteraceae, dawniej Compositae). U pacjentów z nadwrażliwością na inne rośliny z tej rodziny istnieje ryzyko reakcji krzyżowych. Dlatego przeciwwskazaniem do stosowania nawłoci jest również nadwrażliwość na jakiekolwiek rośliny z rodziny astrowatych. ³

Do rodziny astrowatych, poza nawłocią, należy wiele roślin leczniczych i ozdobnych, m.in.:

• Rumianek
• Arnika
• Mniszek lekarski
• Bylica
• Jeżówka
• Krwawnik

⁴

Nadwrażliwość na salicylany

Przeciwwskazaniem do stosowania preparatów z nawłocią jest również nadwrażliwość na salicylany. Wynika to z faktu, że niektóre związki obecne w nawłoci mogą wywoływać reakcje podobne do tych obserwowanych przy nadwrażliwości na kwas acetylosalicylowy i inne salicylany. ⁵

Przeciwwskazania związane z zawartością etanolu

Należy pamiętać, że produkty zawierające nawłoć, takie jak Phytodolor, są często ekstrahowane przy użyciu etanolu i zawierają znaczną jego ilość. W przypadku Phytodolor zawartość etanolu wynosi 43,3-47,9% (V/V). ⁶ Z tego powodu należy wziąć pod uwagę przeciwwskazania wynikające z zawartości alkoholu, szczególnie u pacjentów z chorobą alkoholową, uszkodzeniem wątroby czy padaczką.

Przeciwwskazania związane z gospodarką wodno-elektrolitową

Preparaty zawierające nawłoć są przeciwwskazane w stanach, w których zalecane jest ograniczone przyjmowanie płynów. Dotyczy to w szczególności pacjentów z ciężkimi chorobami serca lub nerek. ⁷ Wynika to z potencjalnego działania moczopędnego nawłoci, które może zaburzać gospodarkę wodno-elektrolitową organizmu u pacjentów z niewydolnością tych narządów.

Szczególne przeciwwskazania w niewydolności krążenia

U pacjentów z ciężką niewydolnością serca stosowanie nawłoci może prowadzić do nasilenia objawów choroby poprzez wpływ na gospodarkę wodną i obciążenie układu sercowo-naczyniowego. Dlatego w tych przypadkach należy odradzić stosowanie preparatów zawierających nawłoć. ⁸

Przeciwwskazania w chorobach nerek

Ze względu na potencjalne właściwości diuretyczne nawłoci, jej stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z ciężkimi chorobami nerek. W tych przypadkach może dojść do zaburzenia funkcji wydalniczej nerek i nasilenia objawów choroby podstawowej. ⁹