Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Nalewka z kwiatostanu głogu

Nalewka z kwiatostanu głogu (Crataegi inflorescentiae tinctura), pozyskiwana z Crataegus monogyna Jacquin oraz Crataegus oxyacantha L., zawiera wysoką zawartość etanolu (53-58% v/v w Tinctura Crataegi oraz 55-70% v/v w Venoforton), co przekłada się na 2,3 g etanolu w dawce 5 ml (równowartość 58 ml piwa lub 24 ml wina) oraz 2,21 g etanolu w dawce 4 ml (56 ml piwa lub 23 ml wina) odpowiednio. Ze względu na obecność alkoholu, preparaty te są przeciwwskazane u pacjentów z uszkodzeniem wątroby, alkoholizmem, padaczką, a w przypadku Venoforton także u osób z uzależnieniem od alkoholu, uszkodzeniami mózgu i chorobami psychicznymi. Długotrwałe stosowanie wymaga monitorowania funkcji nerek, a preparaty nie są zalecane u dzieci i młodzieży (poniżej 18 lat dla Tinctura Crataegi i poniżej 12 lat dla Venoforton) ze względu na brak danych bezpieczeństwa oraz zawartość alkoholu.

  1. Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania nalewki z kwiatostanu głogu
    1. Zawartość etanolu i związane z tym ryzyko
    2. Przeciwwskazania dla grup ryzyka
    3. Monitoring pacjentów przyjmujących nalewkę z kwiatostanu głogu
    4. Potencjalna nefrotoksyczność
    5. Stosowanie u dzieci i młodzieży
    6. Porównanie zawartości etanolu w preparatach zawierających nalewkę z kwiatostanu głogu
    7. Zalecenia praktyczne dla lekarzy
    8. Kolejne rozdziały

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania nalewki z kwiatostanu głogu

Nalewka z kwiatostanu głogu (Crataegi inflorescentiae tinctura) jest substancją leczniczą pozyskiwaną z gatunków Crataegus monogyna Jacquin oraz Crataegus oxyacantha L. Podczas zalecania terapii tym preparatem należy zachować szczególne środki ostrożności, które wynikają zarówno z właściwości samej substancji aktywnej, jak i nośnika, w którym jest ona rozpuszczona. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania tego preparatu u pacjentów.1

Zawartość etanolu i związane z tym ryzyko

Preparaty zawierające nalewkę z kwiatostanu głogu charakteryzują się wysoką zawartością etanolu, co stanowi istotny czynnik ograniczający ich stosowanie w określonych grupach pacjentów. Produkt leczniczy Tinctura Crataegi zawiera do 58% v/v etanolu (alkoholu), co przekłada się na 2,3 g etanolu w dawce jednorazowej wynoszącej 5 ml. Taka ilość alkoholu stanowi równowartość 58 ml piwa lub 24 ml wina.2

Podobnie, produkt Venoforton, który również zawiera nalewkę z kwiatostanu głogu jako jedną z substancji czynnych, charakteryzuje się zawartością etanolu na poziomie 55-70% (V/V). W przypadku tego preparatu pojedyncza dawka (4 ml) zawiera do 2,21 g etanolu, co odpowiada 56 ml piwa lub 23 ml wina.3

Przeciwwskazania dla grup ryzyka

Ze względu na znaczącą zawartość etanolu, preparaty zawierające nalewkę z kwiatostanu głogu mogą działać szkodliwie u pacjentów z określonymi schorzeniami. Szczególne ryzyko dotyczy osób z:4

  • Uszkodzeniem wątroby
  • Alkoholizmem
  • Padaczką

5

W przypadku preparatu Venoforton, który zawiera nalewkę z kwiatostanu głogu jako jedną z substancji czynnych, lista przeciwwskazań jest jeszcze szersza i obejmuje również pacjentów z:6

  • Uzależnieniem od alkoholu
  • Uszkodzeniami mózgu
  • Chorobami psychicznymi

7

Monitoring pacjentów przyjmujących nalewkę z kwiatostanu głogu

Lekarz powinien poinformować pacjenta o konieczności konsultacji medycznej w przypadku utrzymywania się lub nasilenia określonych objawów podczas terapii nalewką z kwiatostanu głogu. Do sytuacji wymagających pilnej konsultacji lekarskiej należą:8

  • Brak ustąpienia dolegliwości pomimo stosowania preparatu
  • Utrzymywanie się objawów przez okres dłuższy niż 6 tygodni
  • Pojawienie się objawów gromadzenia się płynu (obrzęki nóg)
  • Wystąpienie objawów poważnej niewydolności serca:
    • Duszności
    • Ból w okolicy serca promieniujący w kierunku ramion
    • Ból w górnej części jamy brzusznej
    • Ból promieniujący w okolice szyi

9

W przypadku produktu Venoforton, który również zawiera nalewkę z kwiatostanu głogu, zaleca się konsultację z lekarzem, jeśli objawy nie ustąpią lub nasilą się po 14 dniach stosowania leku.10

Potencjalna nefrotoksyczność

Przy stosowaniu preparatów złożonych zawierających nalewkę z kwiatostanu głogu, jak Venoforton, należy mieć na uwadze możliwy wpływ na funkcję nerek. Chociaż wystąpienie działania szkodliwego na nerki przy stosowaniu dawek zgodnych z zaleceniami jest mało prawdopodobne, to w przypadku długotrwałego stosowania preparatu wskazane jest kontrolowanie parametrów czynnościowych nerek.11

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Preparaty zawierające nalewkę z kwiatostanu głogu nie są zalecane do stosowania u dzieci i młodzieży. W przypadku produktu Tinctura Crataegi lek nie jest przeznaczony dla osób poniżej 18 lat.12

Z kolei w przypadku preparatu Venoforton, nie zaleca się jego stosowania u dzieci poniżej 12 lat. Jest to spowodowane brakiem danych dotyczących bezpieczeństwa oraz zawartością alkoholu w preparacie.13

Porównanie zawartości etanolu w preparatach zawierających nalewkę z kwiatostanu głogu

Produkt leczniczy Zawartość etanolu (%) Ilość etanolu w dawce jednorazowej Równowartość
Tinctura Crataegi 53-58% (v/v) 2,3 g (w 5 ml) 58 ml piwa lub 24 ml wina
Venoforton 55-70% (v/v) 2,21 g (w 4 ml) 56 ml piwa lub 23 ml wina

14
15

Zalecenia praktyczne dla lekarzy

Przepisując preparaty zawierające nalewkę z kwiatostanu głogu, lekarz powinien:16
17

  • Dokładnie ocenić historię choroby pacjenta pod kątem schorzeń stanowiących przeciwwskazanie do stosowania preparatów zawierających etanol
  • Poinformować pacjenta o zawartości alkoholu w przepisywanym preparacie
  • Wyjaśnić pacjentowi, w jakich sytuacjach powinien skonsultować się z lekarzem podczas terapii
  • Monitorować parametry czynnościowe nerek u pacjentów stosujących preparat długotrwale
  • Uwzględnić potencjalne interakcje z innymi lekami, szczególnie tymi, których działanie może być modyfikowane przez alkohol
  • Pamiętać o przeciwwskazaniach do stosowania u dzieci i młodzieży

18
19

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 25.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl