Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Itopryd

Badania przedkliniczne itoprydu wykazały, że dawki śmiertelne (LD50) wynoszą 2000 mg/kg masy ciała u myszy i szczurów oraz około 600 mg/kg u psów, co znacznie przekracza dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Hiperprolaktynemia i wtórny, odwracalny rozrost błony śluzowej macicy obserwowano u szczurów przy dawce 30 mg/kg/dobę, natomiast u psów i małp nie stwierdzono tych efektów nawet przy dawkach odpowiednio do 100 mg/kg i 300 mg/kg/dobę. Zanik gruczołu krokowego wystąpił u psów przy 30 mg/kg/dobę, ale nie u szczurów i małp przy dawkach do 300 mg/kg/dobę. Nie przeprowadzono długoterminowych badań karcynogenności, jednak badania in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego ani klastogennego itoprydu.

  1. Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania itoprydu
    1. Toksyczność ostra
    2. Wpływ na układ hormonalny
    3. Wpływ na gruczoł krokowy
    4. Potencjał rakotwórczy
    5. Potencjał mutagenny i klastogenny
    6. Wpływ na rozrodczość i płodność
    7. Porównanie czułości gatunkowej na działanie itoprydu
    8. Kolejne rozdziały

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania itoprydu

Badania przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania itoprydu przeprowadzano wyłącznie dla dawek wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. W związku z tym uzyskane wyniki mają niewielkie znaczenie dla zastosowania klinicznego itoprydu. Należy również podkreślić, że ludzie wykazują mniejszą wrażliwość na efekty hormonalne obserwowane u zwierząt laboratoryjnych.12

Toksyczność ostra

W badaniach toksyczności ostrej wykazano, że pojedyncza dawka śmiertelna itoprydu podana drogą doustną wynosiła 2000 mg/kg masy ciała u myszy i szczurów, natomiast u psów około 600 mg/kg masy ciała.34

Wpływ na układ hormonalny

Duże dawki itoprydu (30 mg/kg masy ciała na dobę) powodowały hiperprolaktynemię i wtórny, odwracalny rozrost błony śluzowej macicy u szczurów. Interesujące jest, że tego działania nie zaobserwowano u psów otrzymujących dawki do 100 mg/kg masy ciała na dobę ani u małp, którym podawano dawki sięgające 300 mg/kg masy ciała na dobę.56

Wpływ na gruczoł krokowy

W trzymiesięcznym badaniu toksyczności przeprowadzonym na psach wykazano zanik gruczołu krokowego po doustnym podaniu itoprydu w dawce 30 mg/kg masy ciała na dobę. Co ważne, efektu tego nie obserwowano u szczurów po 6-miesięcznym podawaniu większych dawek (100 mg/kg masy ciała na dobę) ani u małp, którym podawano nawet znacznie wyższe dawki rzędu 300 mg/kg masy ciała na dobę przez okres do 6 miesięcy.78

Potencjał rakotwórczy

Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono długoterminowych badań dotyczących potencjału rakotwórczego (karcynogennego) itoprydu u zwierząt laboratoryjnych.910

Potencjał mutagenny i klastogenny

W szeregu badań przeprowadzonych zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo nie stwierdzono klastogennego ani mutagennego działania itoprydu. Oznacza to, że substancja nie wykazuje potencjału do wywoływania uszkodzeń materiału genetycznego ani do powodowania mutacji.1112

Wpływ na rozrodczość i płodność

W badaniach wpływu na płodność prowadzonych na samicach szczurów, którym podawano itopryd w dawkach 30 mg/kg masy ciała na dobę i większych, obserwowano hiperprolaktynemię i wtórne wydłużenie fazy estrogenowej cyklu. Przy zastosowaniu jeszcze wyższych dawek, wynoszących 300 mg/kg masy ciała na dobę, zaobserwowano również wydłużenie przerwy pomiędzy spółkowaniem (okresu przedkopulacyjnego). Co istotne, w żadnym z przeprowadzonych badań nie udowodniono szkodliwego wpływu itoprydu na sam proces kopulacji ani na płodność zwierząt.1314

Porównanie czułości gatunkowej na działanie itoprydu

Gatunek Dawka śmiertelna Hiperprolaktynemia i rozrost endometrium Zanik gruczołu krokowego Maksymalna badana dawka
Myszy 2000 mg/kg m.c. Nie badano Nie badano Nie określono
Szczury 2000 mg/kg m.c. Obecna przy 30 mg/kg m.c./dobę Nie obserwowano przy 100 mg/kg m.c./dobę 300 mg/kg m.c./dobę
Psy 600 mg/kg m.c. Nie obserwowano przy 100 mg/kg m.c./dobę Obecny przy 30 mg/kg m.c./dobę 100 mg/kg m.c./dobę
Małpy Nie określono Nie obserwowano przy 300 mg/kg m.c./dobę Nie obserwowano przy 300 mg/kg m.c./dobę 300 mg/kg m.c./dobę

1516

Podsumowując, dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania itoprydu wskazują, że substancja ta charakteryzuje się zróżnicowanym profilem bezpieczeństwa w zależności od badanego gatunku. Obserwowane efekty są głównie związane z wpływem na układ hormonalny i występują przy dawkach wielokrotnie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Co istotne, itopryd nie wykazuje potencjału mutagennego ani klastogennego, a jego wpływ na płodność wydaje się być wtórny do indukcji hiperprolaktynemii, bez bezpośredniego negatywnego wpływu na proces kopulacji czy zdolności rozrodcze.1718

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl