Właściwości farmakodynamiczne
Glin wodorotlenek

Właściwości farmakodynamiczne glinu wodorotlenku

Glinu wodorotlenek stanowi kluczowy składnik aktywny preparatu Gastal (o smaku miętowym), występujący w połączeniu z magnezu węglanem jako żel wysuszony (Aluminii hydroxidum cum Magnesii carbonate gelatum desiccatum) w dawce 450 mg oraz z wodorotlenkiem magnezu w dawce 300 mg. Związki te należą do grupy farmakoterapeutycznej leków zobojętniających kwas żołądkowy (kod ATC: A02AD01).^{1 2}

Działanie buforujące i zobojętniające

Gastal funkcjonuje jako buforowy środek zobojętniający sok żołądkowy, gdzie głównym mechanizmem działania jest reakcja żelu wodorotlenku glinu i węglanu magnezu z kwasem solnym obecnym w soku żołądkowym. Działanie to prowadzi do obniżenia podwyższonej kwaśności soku żołądkowego do fizjologicznych wartości pH w zakresie 3-5, co umożliwia prawidłowe procesy trawienne bez indukowania następczego nadmiernego wydzielania soku żołądkowego.³

Pojedyncza tabletka preparatu Gastal ma zdolność zobojętnienia 21,5 milimola kwasu solnego. Przy zastosowaniu zalecanej dawki 2 tabletek następuje efektywne zwiększenie pH do wartości 3-5, co prowadzi do eliminacji wolnego kwasu solnego w soku żołądkowym.⁴

Działanie cytoprotekcyjne

Glinu wodorotlenek, oprócz podstawowego działania zobojętniającego, wykazuje również istotne właściwości cytoprotekcyjne w stosunku do błony śluzowej żołądka. Badania wykazały, że związki glinu nasilają procesy ochronne i regeneracyjne w śluzówce przewodu pokarmowego.⁵

Do najważniejszych mechanizmów cytoprotekcyjnych nasilanych przez jony glinu należą:

• Wzmożone wydzielanie śluzu i wodorowęglanu sodu przez błonę śluzową
• Stymulacja uwalniania prostaglandyny E2 (PGE2) i tlenku azotu (NO)
• Zwiększenie gromadzenia nabłonkowego czynnika wzrostu (EGF) w miejscach uszkodzenia błony śluzowej
• Podwyższenie stężenia wewnątrzżołądkowych fosfolipidów
• Inne działania ochronne, których mechanizm nie został jeszcze w pełni wyjaśniony

⁶

Hamowanie aktywności enzymów agresywnych

Ważnym aspektem działania farmakodynamicznego glinu wodorotlenku jest jego zdolność do hamowania aktywności czynników agresywnych w środowisku żołądka. Preparat Gastal, zawierający glinu wodorotlenek, oprócz szybkiego i długotrwałego działania zobojętniającego kwas, wykazuje hamujący wpływ na aktywność pepsyny, lizolecytyny oraz kwasów żółciowych – substancji, które istotnie nasilają zaburzenia żołądkowe i mogą potęgować dolegliwości dyspeptyczne.⁷

Charakterystyka działania w czasie

Działanie zobojętniające kwas solny preparatów zawierających glinu wodorotlenek ma charakter natychmiastowy – efekt terapeutyczny pojawia się bezpośrednio po przyjęciu preparatu. W przypadku preparatu Gastal, gdzie glinu wodorotlenek występuje w połączeniu z wodorotlenkiem magnezu, obserwuje się zarówno szybki początek działania, jak i długotrwały efekt zobojętniający. Wodorotlenek magnezu uzupełnia działanie glinu wodorotlenku, zapewniając szybki i długotrwały efekt zmniejszenia nadkwaśności. Udokumentowany czas działania zobojętniającego preparatu Gastal wynosi około 2 godzin.⁸