Przeciwwskazania stosowania
Cyproteron octan

Przeciwwskazania stosowania cyproteronu octanu: Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Cyproteron octan, będący składnikiem produktu leczniczego Diane-35 (w połączeniu z 0,035 mg etynyloestradiolu), podlega szeregowi ścisłych przeciwwskazań, które determinują bezpieczeństwo jego stosowania. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla personelu medycznego przy podejmowaniu decyzji o przepisaniu tego preparatu pacjentkom, szczególnie biorąc pod uwagę jego złożony mechanizm działania hormonalnego.¹

Nadwrażliwość i interakcje farmakologiczne

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania cyproteronu octanu w formie preparatu Diane-35 jest nadwrażliwość na substancje czynne lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w produkcie. W takich przypadkach należy bezwzględnie odradzić pacjentce stosowanie tego leku.²

Istotnym przeciwwskazaniem jest również jednoczesne stosowanie z innym środkiem antykoncepcyjnym. Diane-35 nie powinien być przepisywany jako dodatkowy środek antykoncepcyjny do już stosowanego.³

Przeciwwskazaniem do stosowania Diane-35 jest również jednoczesne stosowanie specyficznych leków przeciwwirusowych stosowanych w terapii wirusowego zapalenia wątroby typu C, takich jak produkty lecznicze zawierające ombitaswir z parytaprewirem i rytonawirem oraz dazabuwirem, produkty zawierające glekaprewir z pibrentaswirem, a także sofosbuwir z welpataswirem i woksylaprewirem.⁴

Zaburzenia zakrzepowo-zatorowe

Cyproteron octan w połączeniu z etynyloestradiolem (Diane-35) jest przeciwwskazany u pacjentek z aktualnymi lub przebytymi epizodami zakrzepowo-zatorowymi, takimi jak:

• Zakrzepica żylna – aktualna lub przebyta zakrzepica żył głębokich lub zatorowość płucna
• Zakrzepica tętnicza – aktualna lub przebyta (np. zawał mięśnia sercowego) lub objawy prodromalne (np. dławica piersiowa i przemijający napad niedokrwienny)
• Aktualny lub przebyty udar mózgu

⁵

Czynniki ryzyka zakrzepicy

Diane-35 nie należy stosować u pacjentek z poważnymi czynnikami ryzyka zakrzepicy żylnej lub tętniczej, a także u pacjentek, u których występuje kilka czynników ryzyka jednocześnie. Do przeciwwskazań w tym zakresie należą:

• Cukrzyca ze zmianami naczyniowymi
• Ciężkie nadciśnienie tętnicze
• Ciężka dyslipoproteinemia

⁶

Przeciwwskazaniem jest również dziedziczna lub nabyta predyspozycja do wystąpienia zakrzepicy żylnej lub tętniczej, taka jak:

• Oporność na aktywowane białko C (APC)
• Niedobór antytrombiny III
• Niedobór białka C
• Niedobór białka S
• Hiperhomocysteinemia
• Obecność przeciwciał antyfosfolipidowych (przeciwciała antykardiolipinowe, antykoagulant toczniowy)

⁷

Zaburzenia neurologiczne

Specyficznym przeciwwskazaniem do stosowania cyproteronu octanu w postaci Diane-35 jest występowanie w przeszłości migrenowych bólów głowy z ogniskowymi objawami neurologicznymi. Ten typ migreny zwiększa ryzyko incydentów naczyniowo-mózgowych, dlatego pacjentki z takim wywiadem nie powinny przyjmować preparatu.⁸

Schorzenia wątroby

Cyproteron octan (Diane-35) jest przeciwwskazany w następujących przypadkach związanych z funkcją wątroby:

• Ciężka choroba wątroby – przeciwwskazanie obowiązuje do momentu powrotu wyników prób czynnościowych wątroby do prawidłowych wartości
• Aktualne lub przebyte łagodne bądź złośliwe nowotwory wątroby

⁹

Nowotwory hormonozależne i zmiany OUN

Ze względu na właściwości hormonalne cyproteronu octanu, preparat Diane-35 jest przeciwwskazany u pacjentek z:

• Aktualnymi lub przebytymi nowotworami hormonozależnymi (np. nowotworami narządów płciowych lub piersi) lub w przypadku podejrzenia ich wystąpienia
• Oponiakiem lub oponiakiem w wywiadzie

¹⁰

Krwawienia z dróg rodnych

Krwawienie z dróg rodnych o nieustalonej etiologii stanowi przeciwwskazanie do stosowania cyproteronu octanu w postaci preparatu Diane-35. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest wyjaśnienie przyczyny takich krwawień, gdyż mogą one być objawem poważnych schorzeń ginekologicznych.¹¹

Ciąża i karmienie piersią

Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do stosowania cyproteronu octanu w postaci preparatu Diane-35 są:

• Ciąża lub podejrzenie ciąży
• Karmienie piersią

¹²

Przeciwwskazania związane z płcią

Należy podkreślić, że Diane-35 nie jest przeznaczony do stosowania u mężczyzn. Jest to istotne ograniczenie, które musi być brane pod uwagę przez lekarzy przepisujących ten preparat.¹³

Postępowanie przy wystąpieniu przeciwwskazań

Konieczne jest natychmiastowe przerwanie przyjmowania leku Diane-35 zawierającego cyproteron octan, jeżeli którykolwiek z wymienionych stanów przeciwwskazanych wystąpi po raz pierwszy podczas terapii. Wymaga to szybkiej reakcji zarówno ze strony lekarza prowadzącego, jak i pacjentki.¹⁴