Leki zawierające w składzie
ortofosforan sodu

Ortofosforan sodu to związek chemiczny będący solą sodową kwasu ortofosforowego. W medycynie wykorzystywany jest głównie jako środek przeczyszczający, osmotyczny i laksacyjny. Działa poprzez zwiększenie ciśnienia osmotycznego w jelicie cienkim, co powoduje zatrzymanie wody w świetle jelita i pobudzenie perystaltyki.

Związek ten jest składnikiem preparatów stosowanych przede wszystkim w przygotowaniu do badań diagnostycznych przewodu pokarmowego, takich jak kolonoskopia czy radiografia jelita grubego. W Polsce dostępne preparaty zawierające ortofosforan sodu to m.in. Fleet Phospho-soda, Rectanal, a także jako składnik złożonych preparatów do przygotowania jelita przed badaniami, takich jak Citrofleet czy Fortrans.

Największą zaletą stosowania ortofosforanu sodu jest jego wysoka skuteczność w oczyszczaniu jelita, stosunkowo krótki czas działania oraz mała objętość preparatu w porównaniu do innych środków przeczyszczających. Umożliwia to lepszą współpracę pacjenta i wyższy komfort stosowania, co przekłada się na skuteczniejsze przygotowanie do badań diagnostycznych.

Należy jednak pamiętać o potencjalnych zagrożeniach związanych z jego stosowaniem. Ortofosforan sodu może powodować poważne zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hiperfosfatemię, hipokalcemię i hipokaliemię. W rzadkich przypadkach może prowadzić do ostrej nefropatii fosforanowej, która jest poważnym powikłaniem prowadzącym do uszkodzenia nerek. Z tego powodu jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami nerek, niewydolnością serca, zaburzeniami elektrolitowymi oraz u osób w podeszłym wieku. Stosowanie tego związku wymaga ostrożności i odpowiedniego nawodnienia pacjenta.