Dawkowanie i sposób podawania kwasu zoledronowego

Produkt leczniczy Zoledronic acid Fresenius Kabi, jako lek z grupy bisfosfonianów, wymaga ścisłego przestrzegania wytycznych dotyczących dawkowania i sposobu podawania. Ze względu na specyfikę działania, lek może być przepisywany i podawany pacjentom wyłącznie przez lekarzy posiadających doświadczenie w dożylnym stosowaniu bisfosfonianów.¹

Istotnym elementem procesu leczenia jest przekazanie pacjentowi ulotki oraz karty przypominającej, co stanowi ważny aspekt bezpieczeństwa farmakoterapii.²

Dawkowanie u pacjentów dorosłych

Schemat dawkowania kwasu zoledronowego zależy od wskazania klinicznego oraz indywidualnej charakterystyki pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem funkcji nerek.

Zapobieganie powikłaniom kostnym

W przypadku pacjentów z zaawansowanym procesem nowotworowym z zajęciem kości, zalecana dawka wynosi 4 mg kwasu zoledronowego podawanego co 3 do 4 tygodni. Należy pamiętać, że pełny efekt terapeutyczny pojawia się po 2-3 miesiącach od rozpoczęcia leczenia.³

Istotnym uzupełnieniem terapii jest suplementacja wapnia i witaminy D. Pacjenci powinni otrzymywać doustne preparaty wapnia w dawce 500 mg na dobę oraz witaminę D w ilości 400 j.m. dziennie.⁴

Leczenie hiperkalcemii nowotworowej (TIH)

W przypadku hiperkalcemii (stężenie wapnia w surowicy z uwzględnieniem wapnia związanego z albuminami ≥12,0 mg/dl lub ≥3,0 mmol/l) stosuje się jednorazową dawkę 4 mg kwasu zoledronowego.⁵

Modyfikacja dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek

Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z zaburzeniami czynności nerek. Postępowanie należy dostosować w zależności od wskazania klinicznego:

Hiperkalcemia nowotworowa (TIH) a zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z TIH i ciężkimi zaburzeniami czynności nerek decyzję o podaniu leku należy podjąć po dokładnej analizie stosunku korzyści do ryzyka. W badaniach klinicznych z udziału wykluczono pacjentów ze stężeniem kreatyniny w surowicy przekraczającym 400 μmol/l lub 4,5 mg/dl. Nie ma konieczności modyfikacji dawki u pacjentów z TIH, u których stężenie kreatyniny w surowicy jest niższe od wymienionych wartości.⁶

Zapobieganie powikłaniom kostnym a zaburzenia czynności nerek

Przed rozpoczęciem leczenia kwasem zoledronowym u pacjentów ze szpiczakiem mnogim lub przerzutami guzów litych do kości należy oznaczyć stężenie kreatyniny w surowicy oraz klirens kreatyniny (CLcr). Klirens kreatyniny oblicza się na podstawie stężenia kreatyniny przy użyciu wzoru Cockcroft-Gaulta.⁷

Produkt nie jest wskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek przed rozpoczęciem leczenia (CLcr <30 ml/min). W badaniach klinicznych wykluczono pacjentów ze stężeniem kreatyniny w surowicy powyżej 265 μmol/l lub 3,0 mg/dl.⁸

*Dawki obliczano przyjmując, że docelowe wartości AUC wynoszą 0,66 (mg·godz./l) (CLcr=75 ml/min). Uważa się, że podanie mniejszych dawek pacjentom z zaburzeniami czynności nerek pozwoli osiągnąć takie same wartości AUC, jak u pacjentów z klirensem kreatyniny 75 ml/min.⁹

Monitorowanie czynności nerek podczas leczenia

Podczas terapii kwasem zoledronowym konieczne jest regularne monitorowanie czynności nerek. Przed podaniem każdej kolejnej dawki należy oznaczyć stężenie kreatyniny w surowicy i przerwać leczenie w przypadku pogorszenia czynności nerek, definiowanego jako:¹⁰

• u pacjentów z prawidłowym wyjściowym stężeniem kreatyniny (<1,4 mg/dl lub <124 μmol/l) – wzrost o 0,5 mg/dl lub 44 μmol/l¹¹
• u pacjentów z podwyższonym wyjściowym stężeniem kreatyniny (>1,4 mg/dl lub >124 μmol/l) – wzrost o 1,0 mg/dl lub 88 μmol/l¹³

  Dawkowanie u dzieci i młodzieży

  Nie określono dotychczas bezpieczeństwa stosowania i skuteczności kwasu zoledronowego u dzieci w wieku od 1 roku do 17 lat, dlatego nie można przedstawić zaleceń dotyczących dawkowania dla tej grupy wiekowej.¹⁴

  Sposób podawania kwasu zoledronowego

  Przygotowanie i podawanie roztworu

  Produkt Zoledronic acid Fresenius Kabi podaje się wyłącznie dożylnie po odpowiednim rozcieńczeniu. Koncentrat (4 mg/5 ml) należy rozcieńczyć w 100 ml sterylnego roztworu i podawać w pojedynczej infuzji dożylnej trwającej co najmniej 20 minut.¹⁵

  Przygotowanie zmniejszonych dawek

  Dla pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wymagających zmniejszonych dawek, należy pobrać odpowiednią objętość koncentratu:¹⁶

  • 4,4 ml dla dawki 3,5 mg¹⁷
  • 4,1 ml dla dawki 3,3 mg¹⁸
  • 3,8 ml dla dawki 3,0 mg¹⁹

  Pobraną ilość koncentratu należy rozcieńczyć w 100 ml sterylnego 0,9% roztworu chlorku sodu lub 5% roztworu glukozy. Przygotowaną dawkę produktu podaje się w jednorazowej infuzji dożylnej trwającej nie krócej niż 20 minut.²⁰

  Zgodność z innymi roztworami

  Zoledronic acid Fresenius Kabi nie może być mieszany z roztworami do infuzji zawierającymi wapń lub inne kationy dwuwartościowe, takimi jak roztwór Ringera z dodatkiem mleczanu. Lek należy podawać jako osobny roztwór dożylny, przez oddzielną linię infuzyjną.²¹

  Nawodnienie pacjenta

  Podczas leczenia kwasem zoledronowym istotne jest odpowiednie nawodnienie pacjenta zarówno przed, jak i po podaniu produktu leczniczego, co stanowi ważny element bezpieczeństwa terapii.²²