Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Xevoben

W trakcie farmakoterapii lekiem Xevoben (lewodopa 200 mg + benserazyd 50 mg) konieczne jest uwzględnienie szeregu szczególnych ostrzeżeń i zachowanie odpowiednich środków ostrożności. Dotyczy to zarówno monitorowania parametrów klinicznych pacjenta, jak i potencjalnych działań niepożądanych oraz interakcji lekowych.¹

Monitorowanie parametrów hematologicznych

U pacjentów przyjmujących lewodopę z benserazydem raportowano zmiany w morfologii krwi obwodowej, w tym anemię hemolityczną, leukopenię i trombocytopenię. W literaturze opisano także przypadki agranulocytozy i pancytopenii, chociaż związek przyczynowo-skutkowy z przyjmowaniem preparatu nie został jednoznacznie potwierdzony ani wykluczony. Biorąc pod uwagę powyższe, zaleca się regularne kontrolowanie morfologii krwi – w sposób szczególnie wnikliwy na początku leczenia, a następnie systematycznie przez cały okres terapii.²

Szczególna uwaga u pacjentów kardiologicznych

Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z wywiadem obciążonym kardiologicznie, zwłaszcza w przypadku przebytego zawału mięśnia sercowego, istniejących wcześniej zaburzeń tętnic wieńcowych, zaburzeń rytmu serca lub niewydolności serca. W tej grupie pacjentów zaleca się regularne monitorowanie czynności serca – szczególnie intensywnie w początkowym okresie leczenia, a następnie systematycznie przez cały okres farmakoterapii.³

Pacjenci z chorobami przewodu pokarmowego i osteopenia

Wymagane jest wnikliwe monitorowanie pacjentów z wywiadem wrzodów żołądkowo-jelitowych lub demineralizacją kości. U tych chorych należy zachować szczególną czujność kliniczną i regularnie kontrolować parametry biochemiczne.⁴

Na początku leczenia mogą wystąpić zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty lub biegunka. Dla zminimalizowania tych dolegliwości zaleca się przyjmowanie preparatu Xevoben z niewielkim posiłkiem ubogim w białko (np. ciastka, sucharki), popijanie leku płynem lub stopniowe zwiększanie dawki.⁵

Monitorowanie okulistyczne

U pacjentów z jaskrą z otwartym kątem przesączania konieczne jest systematyczne kontrolowanie ciśnienia śródgałkowego, gdyż lewodopa teoretycznie może je podwyższać.⁶

Niedociśnienie ortostatyczne

U pacjentów z grupy ryzyka (np. osoby w podeszłym wieku, pacjenci przyjmujący jednocześnie leki przeciwnadciśnieniowe lub inne preparaty mogące wywoływać niedociśnienie ortostatyczne) może niezbyt często występować niedociśnienie ortostatyczne. Pacjenci ci, jak również ci, u których zdiagnozowano już niedociśnienie ortostatyczne, wymagają szczególnej uwagi, zwłaszcza w początkowym okresie terapii lub podczas zwiększania dawki. Niedociśnienie ortostatyczne można zwykle kontrolować poprzez zmniejszenie dawki leku Xevoben.⁷

Monitorowanie stanu psychicznego

Podczas leczenia preparatem Xevoben może wystąpić depresja, która może być również elementem obrazu klinicznego choroby Parkinsona. Wszyscy pacjenci powinni być dokładnie monitorowani pod kątem zmian psychologicznych oraz depresji, zarówno z myślami samobójczymi, jak i bez nich.⁸

U niewielkiej liczby pacjentów może wystąpić zespół dysregulacji dopaminowej (DDS – Dopamine Dysregulation Syndrome), który objawia się zaburzeniami poznawczymi związanymi bezpośrednio z przyjmowaniem większej niż zalecana przez lekarza dawki leku.⁹

Złośliwy zespół neuroleptyczny

Nie należy nagle odstawiać leku Xevoben. Po długotrwałym leczeniu lewodopą, nagłe odstawienie może prowadzić do wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego z objawami:

• wysoka gorączka
• sztywność mięśni
• możliwe zmiany psychiczne
• zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatyninowej

W ciężkich przypadkach mogą wystąpić powikłania zagrażające życiu: mioglobinuria, rabdomioliza, ostra niewydolność nerek oraz ostry zespół akinetyczny. Pacjent z takimi objawami powinien znaleźć się pod obserwacją lekarza, w razie konieczności w szpitalu, i szybko otrzymać odpowiednie leczenie objawowe, które może obejmować wznowienie podawania lewodopy z benserazydem. Z tego powodu przerwanie stosowania lewodopy ze wskazań terapeutycznych powinno być przeprowadzane wyłącznie w warunkach szpitalnych.¹⁰

Kontrolowanie dyskinez

Dyskineza (np. ruchy pląsawicze i atetotyczne) występująca w późniejszych etapach leczenia może być zwykle kontrolowana poprzez redukcję dawki leku Xevoben.¹¹

Wahania odpowiedzi na leczenie

Podczas długotrwałego leczenia mogą występować wahania odpowiedzi terapeutycznej, objawiające się jako:

• objawy zamrożenia
• dystonie końca dawki
• zespół przełączenia „on-off”

Zaburzenia te można zazwyczaj wyeliminować lub ograniczyć poprzez odpowiednie dobranie dawki produktu lub przez podawanie mniejszych pojedynczych dawek w krótszych odstępach czasu. Następnie można podjąć próbę stopniowego zwiększenia dawki w celu uzyskania silniejszego efektu terapeutycznego.¹²

Postępowanie przy znieczuleniu ogólnym

U pacjenta wymagającego znieczulenia ogólnego należy kontynuować podawanie lewodopy z benserazydem przez jak najdłuższy czas przed operacją, z wyjątkiem znieczulenia z użyciem halotanu. W przypadku znieczulenia ogólnego z użyciem halotanu, należy odstawić lek Xevoben na 12-48 godzin przed zabiegiem ze względu na możliwość wystąpienia wahań ciśnienia krwi i/lub zaburzeń rytmu serca. Po zabiegu leczenie można wznowić, przy czym dawka powinna być zwiększana stopniowo, aż do osiągnięcia dawki stosowanej przed operacją.¹³

Senność i napady snu

Podczas stosowania lewodopy może wystąpić senność, a w rzadkich przypadkach nagłe napady snu. Bardzo rzadko odnotowano przypadki napadów snu mogących pojawiać się podczas wykonywania codziennych czynności, niekiedy bez wcześniejszych sygnałów ostrzegawczych oraz bez świadomości wystąpienia napadu snu. Pacjenci powinni być poinformowani o takim ryzyku i powinni zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów lub obsługi maszyn w trakcie leczenia lewodopą. Pacjenci, u których wcześniej wystąpiła senność i/lub napady snu, nie mogą prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn. W przypadku wystąpienia senności lub napadów snu należy rozważyć zmniejszenie dawki lub zakończenie leczenia.¹⁴

Zaburzenia kontroli impulsów

Pacjenci powinni być regularnie monitorowani pod kątem rozwoju zaburzeń kontroli impulsów. Pacjenci i ich opiekunowie powinni być poinformowani, że u osób leczonych agonistami dopaminy i/lub innymi lekami dopaminergicznymi zawierającymi lewodopę, w tym lekiem Xevoben, mogą wystąpić behawioralne objawy zaburzeń kontroli impulsów, takie jak:

• uzależnienie od gier hazardowych
• zwiększone libido
• hiperseksualność
• kompulsywne wydawanie pieniędzy lub kupowanie
• kompulsywne lub napadowe objadanie się

W przypadku wystąpienia takich objawów zaleca się przeanalizowanie stosowanego schematu leczenia.¹⁵

Zalecane badania laboratoryjne

W trakcie leczenia preparatem Xevoben zaleca się okresowe kontrolowanie następujących parametrów:

• czynność wątroby
• czynność nerek
• czynność układu krążenia
• morfologia krwi

U pacjentów z cukrzycą należy często badać stężenie glukozy we krwi i odpowiednio dostosowywać dawki leków przeciwcukrzycowych.¹⁶

Ryzyko czerniaka

Badania epidemiologiczne wykazały, że u pacjentów z chorobą Parkinsona istnieje większe ryzyko wystąpienia czerniaka w porównaniu do ogólnej populacji (około 2-6 razy wyższe). Nie jest jasne, czy obserwowany wzrost ryzyka wynika z samej choroby Parkinsona, czy z innych czynników, takich jak stosowanie lewodopy w leczeniu tej choroby. Dlatego pacjenci i ich opiekunowie powinni być poinformowani o konieczności regularnego badania skóry pod kątem wystąpienia czerniaka podczas stosowania lewodopy z benserazydem, niezależnie od wskazania. Zaleca się okresowe badanie skóry przez dermatologa lub innego odpowiedniego specjalistę.¹⁷

Dodatkowe ostrzeżenia dla pacjentów z zespołem niespokojnych nóg

U pacjentów z ciężkimi objawami zespołu niespokojnych nóg oraz w przypadkach wymagających stosowania większych dawek lewodopy z benserazydem, możliwe nasilenie objawów może ograniczać długotrwałe stosowanie preparatu Xevoben.¹⁸

Zawartość sodu

Produkt Xevoben zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, więc uznaje się go za „wolny od sodu”.¹⁹