Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Dane przedkliniczne dotyczące diklofenaku, substancji czynnej zawartej w plastrach leczniczych Voltaren Forte (140 mg), pochodzą z szeregu konwencjonalnych badań, które obejmują ocenę bezpieczeństwa farmakologicznego, potencjalnej genotoksyczności oraz działania rakotwórczego. Badania te nie wykazały szczególnych zagrożeń dla człowieka, poza tymi, które zostały wymienione w innych sekcjach charakterystyki produktu leczniczego.¹

Przewlekła toksyczność systemowa

W badaniach na zwierzętach, po ogólnoustrojowym podaniu diklofenaku, zaobserwowano objawy przewlekłego działania toksycznego, które manifestowały się głównie w postaci zmian i owrzodzeń w obrębie układu pokarmowego. W długoterminowym badaniu toksyczności trwającym 2 lata stwierdzono u szczurów zależną od dawki zwiększoną częstość występowania zakrzepów, które powodowały zamknięcie naczyń wieńcowych.²

Wpływ na reprodukcję i rozwój

Badania przedkliniczne dotyczące toksycznego wpływu diklofenaku na reprodukcję wykazały, że podawany ogólnoustrojowo powodował on:

• Zahamowanie owulacji u królików
• Nieprawidłowości implantacji i wczesnego rozwoju zarodka u szczurów
• Wydłużenie czasu trwania ciąży i porodu

Powyższe efekty obserwowano po systemowym podaniu diklofenaku.³

Toksyczność zarodkowa

Potencjalne działanie toksyczne diklofenaku na zarodek badano u trzech gatunków zwierząt: szczurów, myszy i królików. Po zastosowaniu dawek toksycznych dla organizmu matki obserwowano opóźnienie wzrostu i śmierć płodu. Na podstawie dostępnych danych nieklinicznych diklofenak jest uznawany za substancję nieteratogenną, co oznacza, że nie wywołuje wad strukturalnych rozwijającego się zarodka lub płodu. Należy podkreślić, że dawki poniżej progu toksyczności dla matki nie wykazywały negatywnego wpływu na rozwój potomstwa po urodzeniu.⁴

Tolerancja miejscowa

Konwencjonalne badania dotyczące tolerancji miejscowej produktu nie wykazały żadnych szczególnych zagrożeń dla ludzi. Jest to istotne w kontekście postaci farmaceutycznej produktu Voltaren Forte, który jest stosowany miejscowo w formie plastra leczniczego.⁵

Ocena ryzyka środowiskowego

Ocena ryzyka środowiskowego (ERA – Environmental Risk Assessment) wykazała, że diklofenak stanowi zagrożenie dla środowiska wodnego. Ten aspekt należy uwzględnić przy postępowaniu z niewykorzystanym produktem lub jego odpadami.⁶

Charakterystyka profilu bezpieczeństwa przedklinicznego

Dane przedkliniczne dotyczące diklofenaku wskazują na potencjalne ryzyko działań niepożądanych, szczególnie przy podaniu systemowym, które obejmuje głównie układ pokarmowy (owrzodzenia), układ sercowo-naczyniowy (zakrzepy wieńcowe) oraz wpływ na rozrodczość. Jednak w przypadku plastrów leczniczych Voltaren Forte, ze względu na miejscową aplikację i ograniczoną ekspozycję systemową, ryzyko wystąpienia tych działań jest znacznie mniejsze niż przy podaniu ogólnoustrojowym. Badania tolerancji miejscowej potwierdzają bezpieczeństwo stosowania postaci plastra leczniczego.⁷