Właściwości farmakodynamiczne
Tropicamidum WZF 0,5% 5 mg/ml

Właściwości farmakodynamiczne tropikamidu

Tropikamid to substancja czynna należąca do grupy farmakoterapeutycznej leków rozszerzających źrenicę, konkretnie do preparatów przeciwcholinergicznych, oznaczonych kodem ATC: S01FA06. Jest to parasympatykolity, którego działanie farmakologiczne przypomina działanie atropiny, jednak charakteryzuje się szybszym początkiem działania i krótszym czasem utrzymywania się efektu mydriazy (rozszerzenia źrenicy). ¹

Mechanizm działania

Podstawowy mechanizm działania tropikamidu opiera się na konkurencyjnym antagonizmie w stosunku do acetylocholiny na poziomie receptorów muskarynowych. W efekcie dochodzi do porażenia dwóch kluczowych struktur mięśniowych oka:

• Mięśnia zwieracza źrenicy – co skutkuje rozszerzeniem źrenicy (mydriazą)
• Mięśnia rzęskowego – co prowadzi do zaburzenia akomodacji oka

Antagonizm ten blokuje działanie acetylocholiny, która w warunkach fizjologicznych odpowiada za skurcz wyżej wymienionych mięśni, co skutkuje ich porażeniem i w efekcie rozszerzeniem źrenicy. ²

Siła i charakterystyka działania

Działanie tropikamidu jest zależne od zastosowanego stężenia. W postaci produktu leczniczego Tropicamidum WZF 0,5%, zawierającego 5 mg/ml substancji czynnej, preparat wywołuje przede wszystkim efekt rozszerzenia źrenicy. Natomiast w wyższym stężeniu (1%) tropikamid powoduje dodatkowo wyraźne porażenie akomodacji oka. ³

Roztwór kropli do oczu Tropicamidum WZF 0,5% (5 mg/ml) jest bezbarwnym, przezroczystym płynem, który oprócz substancji czynnej zawiera również chlorek benzalkoniowy (0,1 mg/ml) jako substancję pomocniczą o znanym działaniu. ⁴

Zastosowanie kliniczne

Z uwagi na swoje właściwości farmakodynamiczne, tropikamid jest stosowany w okulistyce przede wszystkim w celach diagnostycznych, umożliwiając przeprowadzenie badania dna oka oraz innych badań okulistycznych wymagających rozszerzenia źrenicy. Krótszy czas działania w porównaniu do atropiny jest korzystny w praktyce klinicznej, gdyż minimalizuje okres, w którym pacjent doświadcza zaburzeń widzenia związanych z rozszerzeniem źrenicy i zaburzeniem akomodacji. ⁵