Właściwości farmakodynamiczne
Tabagine 300 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku Tabagine – pregabalina

Pregabalina, substancja czynna produktu leczniczego Tabagine, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwpadaczkowych (inne leki przeciwpadaczkowe) o kodzie ATC: N03AX16. Strukturalnie jest pochodną kwasu gamma-aminomasłowego (GABA), a dokładniej kwasem (S)-3-(aminometylo)-5-metyloheksanowym.¹

Mechanizm działania

Podstawowy mechanizm działania pregabaliny polega na swoistym wiązaniu się z pomocniczą podjednostką (białkiem α2-δ) kanałów wapniowych otwieranych poprzez zmianę napięcia błonowego w ośrodkowym układzie nerwowym. Interakcja ta prowadzi do modyfikacji przewodnictwa wapniowego, co jest podstawą działania terapeutycznego tego leku.²

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Ból neuropatyczny

Potwierdzona skuteczność pregabaliny dotyczy kilku rodzajów bólu neuropatycznego: neuropatii cukrzycowej, neuralgii po przebytym półpaścu oraz bólu neuropatycznego związanego z urazem rdzenia kręgowego. Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono badań skuteczności leku w innych modelach bólu neuropatycznego.³

W programie badań klinicznych pregabalina była oceniana w 10 kontrolowanych badaniach klinicznych z różnymi schematami dawkowania: badania trwające do 13 tygodni z dawkowaniem dwa razy na dobę (BID) oraz badania trwające do 8 tygodni z dawkowaniem trzy razy na dobę (TID). Warto podkreślić, że zarówno profile bezpieczeństwa jak i skuteczności dla schematów dawkowania BID i TID były porównywalne.⁴

Istotnym aspektem działania pregabaliny w leczeniu bólu neuropatycznego jest szybki początek działania przeciwbólowego. W badaniach klinicznych trwających do 12 tygodni, zarówno w bólu neuropatycznym pochodzenia obwodowego jak i ośrodkowego, zmniejszenie nasilenia bólu było obserwowane już w pierwszym tygodniu leczenia, a efekt utrzymywał się przez cały okres badania.⁵

Analizując wyniki kontrolowanych badań klinicznych dotyczących obwodowego bólu neuropatycznego, zaobserwowano znaczącą poprawę o 50% w wynikach skali bólu u 35% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do 18% pacjentów otrzymujących placebo. Interesujące są również dane dotyczące wpływu senności (jako działania niepożądanego) na skuteczność leczenia:

• Wśród pacjentów nieodczuwających senności, poprawę o 50% obserwowano u 33% pacjentów otrzymujących pregabalinę i 18% pacjentów otrzymujących placebo⁶
• Wśród pacjentów zgłaszających senność, poprawę o 50% odnotowano u 48% pacjentów leczonych pregabaliną i u 16% otrzymujących placebo⁷

W przypadku ośrodkowego bólu neuropatycznego, wyniki kontrolowanego badania klinicznego wykazały poprawę w punktowej ocenie nasilenia bólu o 50% u 22% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do zaledwie 7% pacjentów otrzymujących placebo.⁸

Padaczka

Terapia skojarzona

Pregabalina została oceniona jako lek wspomagający w leczeniu padaczki w 3 kontrolowanych badaniach klinicznych trwających 12 tygodni, stosując schematy dawkowania BID lub TID. Podobnie jak w przypadku bólu neuropatycznego, profile bezpieczeństwa i skuteczności dla schematów dawkowania BID i TID były porównywalne.⁹

Szybki początek działania terapeutycznego zaobserwowano również w padaczce – zmniejszenie częstości napadów padaczkowych odnotowano już przed końcem pierwszego tygodnia leczenia.¹⁰

Dzieci i młodzież z padaczką

Skuteczność i bezpieczeństwo stosowania pregabaliny w terapii skojarzonej w leczeniu padaczki u dzieci poniżej 12 lat i młodzieży nie zostały jednoznacznie określone. W badaniu farmakokinetyki i tolerancji, w którym uczestniczyli pacjenci z częściowymi napadami padaczkowymi w wieku od 3 miesięcy do 16 lat (n=65), obserwowane działania niepożądane były podobne do tych występujących u dorosłych.¹¹

Przeprowadzono szereg badań dotyczących stosowania pregabaliny u dzieci i młodzieży, w tym:

• 12-tygodniowe badanie kontrolowane placebo z udziałem 295 pacjentów w wieku 4-16 lat
• 14-dniowe badanie kontrolowane placebo z udziałem 175 pacjentów w wieku od 1 miesiąca do poniżej 4 lat
• dwa trwające 1 rok otwarte badania bezpieczeństwa u 54 i 431 pacjentów w wieku od 3 miesięcy do 16 lat

Wyniki tych badań wskazują, że działania niepożądane, takie jak gorączka i zakażenia górnych dróg oddechowych, występowały częściej u dzieci i młodzieży niż u dorosłych pacjentów z padaczką.¹²

W 12-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo u dzieci i młodzieży (4-16 lat) porównano skuteczność różnych dawek pregabaliny:

• Pregabalina 10 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 600 mg/dobę): 40,6% pacjentów osiągnęło co najmniej 50% zmniejszenie liczby napadów częściowych w porównaniu do wartości wyjściowych (p = 0,0068 versus placebo)
• Pregabalina 2,5 mg/kg mc./dobę (maksymalnie 150 mg/dobę): 29,1% pacjentów z poprawą o co najmniej 50% (p = 0,2600 versus placebo)
• Placebo: 22,6% pacjentów z poprawą o co najmniej 50%

¹³

W 14-dniowym badaniu kontrolowanym placebo w grupie bardzo małych dzieci (od 1 miesiąca do poniżej 4 lat) oceniano skuteczność pregabaliny w dawkach 7 mg/kg mc./dobę i 14 mg/kg mc./dobę w porównaniu z placebo. Wyniki dotyczące mediany całodobowej częstości napadów przedstawia poniższa tabela:

Tylko wyższa dawka (14 mg/kg mc./dobę) wykazała istotne statystycznie zmniejszenie częstości napadów częściowych w porównaniu z placebo.¹⁴

W 12-tygodniowym badaniu kontrolowanym placebo z udziałem 219 pacjentów z pierwotnie uogólnionymi napadami toniczno-klonicznymi (PGTC) w wieku od 5 do 65 lat (w tym 66 pacjentów w wieku 5-16 lat) oceniano skuteczność pregabaliny w dawkach 5 mg/kg/dobę (maksymalnie 300 mg/dobę) i 10 mg/kg/dobę (maksymalnie 600 mg/dobę) jako terapii wspomagającej. Odsetek pacjentów z co najmniej 50% redukcją częstości napadów PGTC wynosił:

• Pregabalina 5 mg/kg/dobę: 41,3% pacjentów
• Pregabalina 10 mg/kg/dobę: 38,9% pacjentów
• Placebo: 41,7% pacjentów

Wyniki te nie wykazały przewagi pregabaliny nad placebo w leczeniu napadów PGTC.¹⁵

Monoterapia (pacjenci nowo zdiagnozowani)

Pregabalina była oceniana w 1 kontrolowanym badaniu klinicznym trwającym 56 tygodni z dawkowaniem według schematu BID. Badanie to nie wykazało równoważności pregabaliny w stosunku do lamotryginy pod względem głównego punktu końcowego, zdefiniowanego jako 6-miesięczny okres wolny od napadów drgawek. Natomiast pod względem profilu bezpieczeństwa i tolerancji pregabalina i lamotrygina były porównywalne.¹⁶

Uogólnione zaburzenia lękowe

Program badań klinicznych pregabaliny w leczeniu uogólnionych zaburzeń lękowych (GAD) był obszerny i obejmował:

• 6 kontrolowanych badań trwających 4-6 tygodni
• 8-tygodniowe badanie z udziałem pacjentów w podeszłym wieku
• długookresowe badanie dotyczące zapobiegania nawrotom objawów zaburzenia, z 6-miesięczną fazą prowadzoną metodą podwójnie ślepej próby

¹⁷

Podobnie jak w przypadku innych wskazań, zaobserwowano szybki początek działania leczniczego pregabaliny – zmniejszenie nasilenia objawów GAD określane za pomocą skali oceny lęku Hamiltona (HAM-A) odnotowano już w pierwszym tygodniu leczenia.¹⁸

W kontrolowanych badaniach klinicznych trwających 4-8 tygodni, poprawę o co najmniej 50% całkowitej punktacji w skali HAM-A od momentu rozpoczęcia badania do chwili osiągnięcia punktu końcowego obserwowano u 52% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do 38% pacjentów otrzymujących placebo.¹⁹

Wpływ na funkcje wzrokowe

W kontrolowanych badaniach klinicznych zaobserwowano, że niewyraźne widzenie występowało u większego odsetka pacjentów leczonych pregabaliną niż u pacjentów otrzymujących placebo. W większości przypadków objaw ten ustępował w miarę kontynuacji leczenia.²⁰

W ramach kontrolowanych badań klinicznych przeprowadzono szczegółowe badania okulistyczne u ponad 3600 pacjentów. Badania te obejmowały:

• badanie ostrości widzenia
• formalne badanie pola widzenia
• badania dna oka po rozszerzeniu źrenicy

Wyniki tych badań wskazują na następujące zmiany:

• Zmniejszenie ostrości widzenia stwierdzono u 6,5% pacjentów leczonych pregabaliną i u 4,8% pacjentów otrzymujących placebo
• Zmiany pola widzenia wykryto u 12,4% pacjentów leczonych pregabaliną i u 11,7% pacjentów otrzymujących placebo
• Zmiany w badaniu dna oka stwierdzono u 1,7% pacjentów leczonych pregabaliną i u 2,1% pacjentów otrzymujących placebo

²¹