Specjalne ostrzeżenia
Sunitinib Medical Valley

Sunitynib wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z lekami modulującymi aktywność CYP3A4, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania silnych induktorów i inhibitorów tego enzymu ze względu na ryzyko zmiany stężenia leku w osoczu i potencjalnej utraty skuteczności lub nasilenia działań niepożądanych. W trakcie terapii obserwuje się różnorodne reakcje skórne, od odbarwienia i suchości skóry po ciężkie reakcje, takie jak rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN), które wymagają natychmiastowego przerwania leczenia. Zgłaszano również poważne zdarzenia krwotoczne, w tym krwotoki z przewodu pokarmowego, układu oddechowego, dróg moczowych i mózgu, z ryzykiem zgonu, szczególnie u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe. Należy monitorować morfologię krwi, parametry krzepnięcia oraz objawy kliniczne krwotoków. Do najczęstszych działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego należą biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha i zapalenie jamy ustnej, które można leczyć objawowo.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Poniższe zalecenia dotyczą specjalnych ostrzeżeń oraz środków ostrożności, które należy uwzględnić podczas stosowania sunitynibu, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia działań niepożądanych oraz zapewnić maksymalne bezpieczeństwo terapii.1

Interakcje lekowe

Należy unikać jednoczesnego stosowania sunitynibu z silnymi induktorami CYP3A4, gdyż mogą one powodować zmniejszenie stężenia sunitynibu w osoczu, co może negatywnie wpływać na skuteczność leczenia. Podobnie, należy unikać stosowania silnych inhibitorów CYP3A4, ponieważ mogą one zwiększać stężenie sunitynibu w osoczu, nasilając tym samym ryzyko działań niepożądanych.2

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

W trakcie leczenia sunitynibem u pacjentów mogą wystąpić różnorodne reakcje skórne. Pacjenci powinni zostać poinformowani o możliwych objawach dermatologicznych, które obejmują:3

  • Odbarwienie włosów lub skóry
  • Suchość skóry
  • Zgrubienie lub pękanie skóry
  • Pęcherze lub wysypka na powierzchni dłoni i podeszwach stóp

Powyższe reakcje zazwyczaj są odwracalne i rzadko wymagają przerwania leczenia. Jednak zgłaszano również przypadki wystąpienia piodermii zgorzelinowej, której objawy zwykle ustępowały po przerwaniu terapii sunitynibem.4

Szczególną uwagę należy zwrócić na ciężkie reakcje skórne, takie jak:5

  • Rumień wielopostaciowy (EM) – choroba skóry charakteryzująca się zmianami rumieniowymi
  • Zespół Stevensa-Johnsona (SJS) – ciężka reakcja skórna mogąca prowadzić do zgonu
  • Toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka (TEN) – najcięższa postać reakcji skórnej o wysokiej śmiertelności

Jeżeli wystąpią objawy przedmiotowe lub podmiotowe SJS, TEN lub EM (np. postępująca wysypka skórna często występująca z pęcherzami lub zmiany na błonie śluzowej jamy ustnej), należy natychmiast przerwać leczenie sunitynibem. W przypadku potwierdzenia diagnozy SJS lub TEN, nie wolno wznawiać leczenia tym lekiem. Warto zaznaczyć, że w niektórych przypadkach podejrzenia EM, pacjenci tolerowali ponowne wprowadzenie sunitynibu w mniejszej dawce po ustąpieniu reakcji skórnej; niektórzy z tych pacjentów byli jednocześnie leczeni kortykosteroidami lub lekami przeciwhistaminowymi.6

Krwotoki i krwawienie z guza

W badaniach klinicznych z sunitynibem oraz w ramach nadzoru po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano zdarzenia krwotoczne, z których niektóre prowadziły do zgonu. Obejmowały one krwotoki z:7

  • Przewodu pokarmowego
  • Układu oddechowego
  • Dróg moczowych
  • Mózgu

Rutynowa ocena zdarzeń krwotocznych powinna obejmować pełną morfologię krwi oraz badanie fizykalne. Krwotok z nosa był najczęściej występującym krwotocznym działaniem niepożądanym, obserwowanym u około połowy pacjentów z guzami litymi, u których wystąpiły powikłania krwotoczne. Chociaż niektóre z tych krwotoków z nosa były ciężkie, bardzo rzadko prowadziły one do zgonu.8

Zgłaszano przypadki krwotoku z guza, czasami związane z martwicą nowotworu; niektóre z nich prowadziły do zgonu. Krwotoki z guza nowotworowego mogą wystąpić nagle, a w przypadku guzów płuc mogą mieć postać ciężkiego, zagrażającego życiu krwioplucia lub krwotoku płucnego.9

W badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu, u pacjentów z MRCC (rakiem nerkowokomórkowym z przerzutami), GIST (nowotworami podścieliskowymi przewodu pokarmowego) i rakiem płuc leczonych sunitynibem, zgłaszano przypadki krwotoku płucnego; niektóre z nich prowadziły do zgonu. Należy podkreślić, że Sunitinib Medical Valley nie jest zarejestrowany do stosowania u pacjentów z rakiem płuc.10

Pacjenci otrzymujący równocześnie produkty przeciwzakrzepowe (np. warfarynę, acenokumarol) mogą wymagać szczególnego nadzoru. Zaleca się przeprowadzanie okresowych kontroli obejmujących:11

  • Morfologię krwi (z oznaczeniem liczby płytek krwi)
  • Badanie czynników krzepnięcia [czas protrombinowy (PT) i/lub wskaźnik INR]
  • Badanie przedmiotowe

Zaburzenia żołądka i jelit

Do najczęściej obserwowanych działań niepożądanych ze strony układu pokarmowego podczas terapii sunitynibem należą:12

  • Biegunka
  • Nudności i/lub wymioty
  • Ból brzucha
  • Niestrawność
  • Zapalenie jamy ustnej i/lub ból w jamie ustnej
  • Zapalenie przełyku

W przypadku wystąpienia powyższych działań niepożądanych, leczenie wspomagające może obejmować stosowanie leków przeciwwymiotnych, przeciwbiegunkowych lub zobojętniających kwas żołądkowy.13

Należy zwrócić szczególną uwagę na pacjentów z nowotworami w jamie brzusznej, u których zastosowano sunitynib, gdyż zgłaszano u nich przypadki ciężkich, czasem prowadzących do zgonu powikłań ze strony przewodu pokarmowego, w tym perforacje.14

Nadciśnienie tętnicze

Podczas stosowania sunitynibu zgłaszano przypadki nadciśnienia tętniczego, w tym ciężkiego nadciśnienia (ciśnienie skurczowe > 200 mmHg lub ciśnienie rozkurczowe 110 mmHg). Należy systematycznie monitorować ciśnienie krwi pacjentów i wdrożyć odpowiednie postępowanie w przypadku wykrycia nadciśnienia.16

Zaburzenia hematologiczne

Stosowanie sunitynibu może wiązać się ze zmniejszeniem bezwzględnej liczby neutrofili i płytek krwi. Chociaż te zdarzenia niepożądane nie występują łącznie, są zwykle odwracalne i zazwyczaj nie wymagają przerwania leczenia.17

W badaniach III fazy żaden z tych epizodów nie był śmiertelny, jednak w ramach nadzoru po wprowadzeniu produktu do obrotu, zgłaszano rzadkie przypadki epizodów hematologicznych o skutkach śmiertelnych, w tym krwotoki związane z małopłytkowością i zakażenia w przebiegu neutropenii.18

Obserwowano przypadki niedokrwistości, które występowały zarówno na początku, jak i w trakcie leczenia sunitynibem. U pacjentów, u których stosuje się sunitynib, należy oznaczyć morfologię krwi na początku każdego cyklu leczenia.19

Zaburzenia serca

U pacjentów leczonych sunitynibem zgłaszano różnorodne zdarzenia sercowo-naczyniowe, w tym:20

  • Niewydolność serca
  • Kardiomiopatię
  • Zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory poniżej dolnej granicy normy
  • Zapalenie mięśnia sercowego
  • Niedokrwienie mięśnia sercowego
  • Zawał mięśnia sercowego

Niektóre z tych przypadków były zakończone zgonem. Dane wskazują, że sunitynib zwiększa ryzyko rozwoju kardiomiopatii. Nie zidentyfikowano żadnych dodatkowych czynników ryzyka rozwoju kardiomiopatii wywołanej przez sunitynib, poza wpływem samego leku.21

Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z podwyższonym ryzykiem zdarzeń sercowo-naczyniowych lub z ich historią w wywiadzie.22

Z badań klinicznych nad sunitynibem wykluczono pacjentów, u których w ciągu 12 miesięcy przed podaniem produktu wystąpiły takie incydenty jak:23

  • Zawał mięśnia sercowego (w tym ciężka i/lub niestabilna dławica piersiowa)
  • Przeszczep pomostujący tętnicy wieńcowej i/lub tętnicy obwodowej
  • Objawowa zastoinowa niewydolność serca (CHF)
  • Udar mózgu lub przejściowy napad niedokrwienny
  • Zator tętnicy płucnej

Nie jest ustalone, czy pacjenci z powyższymi schorzeniami współistniejącymi są narażeni na większe ryzyko rozwoju dysfunkcji lewej komory związanej z sunitynibem.24

Lekarz powinien dokładnie rozważyć stosunek ryzyka do potencjalnych korzyści ze stosowania sunitynibu. Pacjentów, szczególnie tych z kardiologicznymi czynnikami ryzyka i/lub chorobą wieńcową w wywiadzie, należy uważnie monitorować pod kątem wystąpienia ewentualnych klinicznych objawów zastoinowej niewydolności serca podczas stosowania sunitynibu.25

Zaleca się również rozważenie wykonywania oznaczeń frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF) na początku terapii oraz okresowo w trakcie leczenia sunitynibem. U pacjentów bez kardiologicznych czynników ryzyka należy rozważyć wykonanie wyjściowej oceny frakcji wyrzutowej.26

W przypadku wystąpienia objawów klinicznych zastoinowej niewydolności serca zaleca się przerwanie stosowania sunitynibu. U pacjentów bez klinicznych objawów zastoinowej niewydolności serca, ale z frakcją wyrzutową < 50% i >20% poniżej wartości wyjściowej należy przerwać stosowanie sunitynibu i/lub zmniejszyć dawkę.Wydłużenie odstępu QT

U pacjentów otrzymujących sunitynib obserwowano wydłużenie odstępu QT oraz torsade de pointes. Wydłużenie odstępu QT może prowadzić do zwiększenia ryzyka występowania komorowych zaburzeń rytmu, w tym typu torsade de pointes.28

Należy zachować ostrożność podczas stosowania sunitynibu w następujących grupach pacjentów:29

  • Z wydłużonym odstępem QT w wywiadzie
  • Przyjmujących leki przeciwarytmiczne
  • Przyjmujących leki mogące powodować wydłużenie odstępu QT
  • Z istotnymi chorobami serca w wywiadzie
  • Z bradykardią
  • Z zaburzeniami elektrolitowymi

Należy ograniczyć jednoczesne podawanie sunitynibu z silnymi inhibitorami CYP3A4, które mogą powodować zwiększenie stężenia sunitynibu w osoczu.30

Żylne zaburzenia zakrzepowo-zatorowe

U pacjentów leczonych sunitynibem zgłaszano związane z terapią epizody żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej, w tym zakrzepicę żył głębokich oraz zator tętnicy płucnej. W ramach nadzoru po wprowadzeniu produktu do obrotu obserwowano przypadki zatoru tętnicy płucnej zakończone zgonem.31

Tętnicze zdarzenia zakrzepowo-zatorowe

U pacjentów leczonych sunitynibem obserwowano przypadki tętniczych zdarzeń zakrzepowo-zatorowych, czasem prowadzących do zgonu. Najczęstszymi z takich zdarzeń były:32

  • Udar naczyniowy mózgu
  • Przemijający napad niedokrwienny
  • Zawał mózgu

Do czynników ryzyka związanych z tętniczymi zdarzeniami zakrzepowo-zatorowymi, poza chorobą nowotworową i wiekiem ≥ 65 lat, należały:33

  • Nadciśnienie tętnicze
  • Cukrzyca
  • Choroba zakrzepowo-zatorowa w wywiadzie

Tętniaki i rozwarstwienie tętnicy

Stosowanie inhibitorów czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego (VEGF) u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym lub bez nadciśnienia tętniczego może sprzyjać tworzeniu tętniaka i/lub rozwarstwieniu tętnicy. Przed rozpoczęciem stosowania sunitynibu należy starannie rozważyć ryzyko wystąpienia tych działań niepożądanych u pacjentów z takimi czynnikami ryzyka, jak nadciśnienie tętnicze lub tętniak w wywiadzie.34

Mikroangiopatia zakrzepowa (TMA)

W przypadku wystąpienia następujących objawów należy rozważyć możliwość wystąpienia mikroangiopatii zakrzepowej, w tym zakrzepowej plamicy małopłytkowej (TTP) i zespołu hemolityczno-mocznicowego, które mogą prowadzić do niewydolności nerek lub zgonu:35

  • Niedokrwistość hemolityczna
  • Małopłytkowość
  • Zmęczenie
  • Objawy neurologiczne o charakterze zmiennym
  • Zaburzenia czynności nerek
  • Gorączka

U pacjentów, u których rozwinęła się mikroangiopatia zakrzepowa, należy przerwać terapię sunitynibem i szybko rozpocząć odpowiednie leczenie. Po zaprzestaniu leczenia obserwowano ustąpienie objawów mikroangiopatii zakrzepowej.36

Zaburzenia czynności tarczycy

Zaleca się wstępne badania laboratoryjne czynności tarczycy u wszystkich pacjentów. Pacjenci z niedoczynnością tarczycy lub nadczynnością tarczycy w wywiadzie powinni być leczeni w sposób standardowy przed włączeniem leczenia sunitynibem.37

W trakcie leczenia sunitynibem należy kontrolować regularnie co 3 miesiące czynność tarczycy. Ponadto, pacjenci w czasie leczenia powinni być starannie obserwowani, czy nie występują u nich przedmiotowe i podmiotowe objawy zaburzeń czynności tarczycy.38

U pacjentów z objawami wskazującymi na zaburzenia czynności tarczycy konieczne jest wykonywanie badań laboratoryjnych czynności tarczycy zgodnie z klinicznymi wskazaniami. Pacjenci, u których rozwiną się zaburzenia czynności tarczycy powinni być leczeni zgodnie z obowiązującymi standardami.39

Zarówno we wczesnym, jak i późniejszym okresie leczenia sunitynibem opisywano przypadki niedoczynności tarczycy.40

Zapalenie trzustki

U pacjentów z różnymi guzami litymi otrzymujących sunitynib, obserwowano zwiększenie aktywności lipazy i amylazy w surowicy. Wzrost aktywności lipazy był przemijający i na ogół nie towarzyszyły mu objawy podmiotowe i przedmiotowe zapalenia trzustki.41

Zgłaszano również przypadki ciężkich działań niepożądanych ze strony trzustki, w niektórych przypadkach prowadzące do zgonu. W przypadku wystąpienia u pacjenta objawów zapalenia trzustki, należy przerwać stosowanie sunitynibu i zapewnić właściwe leczenie wspomagające.42

Hepatotoksyczność

U pacjentów leczonych sunitynibem obserwowano przypadki hepatotoksyczności. Przypadki niewydolności wątroby, z których część zakończyła się zgonem, opisywano u < 1% pacjentów z nowotworami litymi leczonych sunitynibem.43

Należy kontrolować parametry czynnościowe wątroby (aktywność aminotransferazy alaninowej [AlAT] i asparaginianowej [AspAT] oraz stężenie bilirubiny):44

  • Przed rozpoczęciem leczenia
  • Podczas każdego cyklu leczenia
  • W przypadku wystąpienia wskazań klinicznych

W przypadku wystąpienia objawów niewydolności wątroby należy przerwać stosowanie sunitynibu i zapewnić odpowiednie leczenie podtrzymujące.45

Czynność nerek

Podczas stosowania sunitynibu obserwowano przypadki zaburzenia czynności nerek, niewydolności nerek i/lub ostrej niewydolności nerek, które w niektórych przypadkach kończyły się zgonem.46

Do czynników ryzyka związanych z zaburzeniami czynności nerek i/lub niewydolnością nerek u pacjentów otrzymujących sunitynib, poza rakiem nerkowokomórkowym, należały:47

  • Podeszły wiek
  • Cukrzyca
  • Współistniejące zaburzenia czynności nerek
  • Niewydolność serca
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Sepsa
  • Odwodnienie i/lub hipowolemia
  • Rabdomioliza

Bezpieczeństwo stosowania sunitynibu u pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim białkomoczem nie zostało odpowiednio zbadane. Opisywano przypadki białkomoczu oraz rzadkie przypadki zespołu nerczycowego.48

Zaleca się przeprowadzenie badania moczu na początku leczenia oraz monitorowanie pacjentów w kierunku wystąpienia lub nasilenia białkomoczu. U pacjentów z zespołem nerczycowym należy przerwać stosowanie sunitynibu.49

Przetoka

W przypadku tworzenia się przetok, leczenie sunitynibem powinno zostać przerwane. Dostępna jest ograniczona ilość informacji dotyczących kontynuacji stosowania sunitynibu u pacjentów z przetokami.50

Nieprawidłowy proces gojenia się ran

Podczas leczenia sunitynibem opisywano przypadki nieprawidłowego procesu gojenia się ran.51

Nie przeprowadzano żadnych formalnych badań klinicznych, oceniających wpływ stosowania sunitynibu na gojenie się ran. U pacjentów poddawanych dużym zabiegom chirurgicznym zaleca się, jako środek ostrożności, czasowe przerwanie leczenia sunitynibem.52

Istnieje ograniczone doświadczenie kliniczne dotyczące właściwego momentu ponownego włączenia sunitynibu po dużych interwencjach chirurgicznych. W związku z tym, decyzja o ponownym rozpoczęciu stosowania sunitynibu po dużych interwencjach chirurgicznych powinna być podejmowana w oparciu o kliniczną ocenę rekonwalescencji po zabiegu.53

Martwica kości szczęki i (lub) żuchwy

Zgłaszano przypadki martwicy kości szczęki i/lub żuchwy (ONJ) u pacjentów leczonych sunitynibem. Większość z nich odnotowano u osób przyjmujących wcześniej lub jednocześnie dożylnie bisfosfoniany, u których ONJ stanowi rozpoznane zagrożenie.54

Z tego względu, należy zachować ostrożność w przypadku jednoczesnego lub sekwencyjnego stosowania produktu leczniczego Sunitinib Medical Valley i dożylnie bisfosfonianów.55

Inwazyjne procedury dentystyczne są także znanym czynnikiem ryzyka rozwoju ONJ. Przed rozpoczęciem stosowania produktu leczniczego Sunitinib Medical Valley należy rozważyć przeprowadzenie badania stomatologicznego i wdrożyć odpowiednie działania zapobiegawcze.56

U pacjentów przyjmujących wcześniej lub stosujących obecnie bisfosfoniany dożylnie, w miarę możliwości należy unikać inwazyjnych procedur dentystycznych.57

Nadwrażliwość i (lub) obrzęk naczynioruchowy

W przypadku wystąpienia obrzęku naczynioruchowego spowodowanego nadwrażliwością, stosowanie sunitynibu powinno zostać przerwane, a pacjenci powinni zostać objęci standardową opieką medyczną.58

Napady drgawkowe

W badaniach klinicznych sunitynibu oraz w ramach nadzoru po wprowadzeniu go do obrotu zgłaszano występowanie drgawek. U pacjentów z drgawkami i objawami podmiotowymi i/lub przedmiotowymi wskazującymi na obecność zespołu odwracalnej tylnej leukoencefalopatii (RPLS), takimi jak nadciśnienie, ból głowy, zmniejszona czujność, zmiany psychiczne i utrata wzroku, w tym ślepota korowa, należy kontrolować występujące zaburzenia poprzez zastosowanie właściwego leczenia, w tym farmakologicznej kontroli nadciśnienia.59

Zaleca się tymczasowe przerwanie stosowania sunitynibu. Po ustąpieniu objawów lekarz prowadzący może podjąć decyzję o kontynuacji leczenia.60

Zespół ostrego rozpadu guza (TLS)

W badaniach klinicznych oraz w ramach nadzoru po wprowadzeniu produktu do obrotu u pacjentów leczonych sunitynibem rzadko obserwowano przypadki zespołu ostrego rozpadu guza; niektóre z nich prowadziły do zgonu.61

Czynniki ryzyka zespołu ostrego rozpadu guza obejmują:62

  • Dużą wielkość guza
  • Przewlekłą niewydolność nerek w wywiadzie
  • Skąpomocz
  • Odwodnienie
  • Niedociśnienie tętnicze
  • Kwaśny odczyn moczu

Pacjentów należy ściśle obserwować i podjąć leczenie w razie wystąpienia wskazań klinicznych, oraz rozważyć zastosowanie nawodnienia pacjenta jako profilaktyki.63

Zakażenia

Zgłaszano ciężkie zakażenia, z neutropenią lub bez neutropenii, w tym niektóre zakończone zgonem. Zgłaszano nieliczne przypadki martwiczego zapalenia powięzi, w tym krocza, czasami prowadzące do zgonu.64

U pacjentów, u których wystąpi martwicze zapalenie powięzi, należy przerwać stosowanie sunitynibu i niezwłocznie wdrożyć odpowiednie leczenie.65

Hipoglikemia

Podczas leczenia sunitynibem zgłaszano zmniejszenie stężenia glukozy we krwi, w niektórych przypadkach klinicznie objawowe i wymagające hospitalizacji z powodu utraty przytomności.66

W przypadku objawowej hipoglikemii należy tymczasowo przerwać podawanie sunitynibu. U pacjentów z cukrzycą należy regularnie sprawdzać stężenie glukozy we krwi w celu oceny, czy konieczne jest dostosowanie dawki leku przeciwcukrzycowego, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia hipoglikemii.67

Encefalopatia hiperamonemiczna

Podczas stosowania sunitynibu obserwowano encefalopatię hiperamonemiczną. U pacjentów, u których wystąpi niewyjaśniona ospałość lub zmiany stanu psychicznego, należy oznaczyć stężenie amoniaku i wdrożyć odpowiednie postępowanie kliniczne.68

Informacje dodatkowe

Substancje pomocnicze

Produkt Sunitinib Medical Valley zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu”.69

Kapsułki Sunitinib Medical Valley 37,5 mg zawierają żółcień pomarańczową FCF (E 110) i tartrazynę (E 102), które mogą powodować reakcje alergiczne.70

  1. 22.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl