Działania niepożądane
Submena 800 mcg

Submena, zawierająca fentanyl w postaci tabletek podjęzykowych, wykazuje działania niepożądane typowe dla opioidów, z których najpoważniejszą jest depresja oddechowa, mogąca prowadzić do zatrzymania oddychania i wymagająca natychmiastowej interwencji. Inne istotne działania niepożądane to niedociśnienie tętnicze oraz wstrząs. W badaniach klinicznych lek stosowano u pacjentów z przebijającym bólem nowotworowym, którzy jednocześnie przyjmowali inne opioidy (morfina, oksykodon, fentanyl transdermalny), co utrudnia jednoznaczne przypisanie działań niepożądanych wyłącznie Submenie. Najczęściej obserwowane objawy to nudności, zaparcia, senność i ból głowy, a także zaburzenia psychiczne, takie jak depresja, stany splątania czy omamy. Zespół odstawienny może wystąpić po nagłym przerwaniu terapii i objawia się m.in. nudnościami, wymiotami, biegunką, drżeniem i nadmiernym poceniem się, dlatego odstawianie powinno być stopniowe.

Substancja czynna

Działania niepożądane leku Submena

Podczas stosowania produktu leczniczego Submena (fentanyl w postaci tabletek podjęzykowych) należy spodziewać się działań niepożądanych charakterystycznych dla opioidów. Z obserwacji klinicznych wynika, że intensywność tych objawów zwykle zmniejsza się wraz z wydłużonym czasem stosowania leku. Fentanyl, jako silny opioid, może powodować szereg poważnych skutków ubocznych, które wymagają szczególnej uwagi personelu medycznego nadzorującego terapię przeciwbólową.1

Najcięższe działania niepożądane

Najpoważniejszymi potencjalnymi działaniami niepożądanymi związanymi ze stosowaniem leku Submena, podobnie jak w przypadku innych opioidów, są:

  • Depresja oddechowa – może prowadzić do zatrzymania oddychania
  • Niedociśnienie tętnicze
  • Wstrząs

Powyższe stany wymagają natychmiastowej interwencji medycznej i mogą zagrażać życiu pacjenta.2

Kontekst interpretacji badań klinicznych

Należy podkreślić, że badania kliniczne leku Submena były prowadzone u pacjentów z przebijającym bólem nowotworowym, którzy jednocześnie przyjmowali inne opioidy w ramach podstawowej terapii przeciwbólowej (morfina o przedłużonym uwalnianiu, oksykodon o przedłużonym uwalnianiu lub fentanyl transdermalny). Z tego powodu niemożliwe jest precyzyjne oddzielenie działań niepożądanych wynikających wyłącznie ze stosowania produktu Submena od efektów towarzyszącej terapii opioidowej.3

Najczęstsze działania niepożądane

Wśród najczęściej obserwowanych działań niepożądanych podczas stosowania produktu Submena znajdują się:

  • Nudności
  • Zaparcie
  • Senność
  • Ból głowy

Są to typowe działania niepożądane dla całej grupy opioidów i należy je uwzględnić przy planowaniu leczenia wspomagającego.4

Szczegółowa analiza działań niepożądanych

Działania niepożądane leku Submena zostały zidentyfikowane zarówno podczas badań klinicznych, jak i w ramach monitorowania bezpieczeństwa po wprowadzeniu produktu do obrotu. Poniższa tabela przedstawia kompleksowe zestawienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem produktu Submena oraz innych preparatów zawierających fentanyl.5

Klasyfikacja układów i narządów Bardzo często (≥1/10) Często (≥1/100 do <1/10) Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) Częstość nieznana
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Jadłowstręt, Zmniejszenie apetytu
Zaburzenia psychiczne Depresja, Paranoja, Stan splątania, Dezorientacja Zmiany stanu psychicznego, Lęk, Nastrój euforyczny, Dysforia, Niestabilność emocjonalna Omamy, Uzależnienie od leku, Nadużywanie leku, Majaczenie, Zaburzenia uwagi, Bezsenność
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy, Ból głowy, Senność Amnezja, Zaburzenia węchu, Zaburzenia smaku Drżenie, Letarg, Niedoczulica, Zaburzenia snu Drgawki, Obniżony poziom świadomości, Utrata przytomności
Zaburzenia oka Zamglone widzenie
Zaburzenia serca Tachykardia Bradykardia
Zaburzenia układu naczyniowego Niedociśnienie
Zaburzenia oddychania, klatki piersiowej i śródpiersia Duszność, Ból jamy ustnej i gardła Ucisk w gardle Depresja oddechowa
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Zapalenie jamy ustnej, Wymioty, Zaparcie, Suchość w ustach Owrzodzenie jamy ustnej, Owrzodzenie dziąseł, Owrzodzenie warg, Zaburzenia opróżniania żołądka, Ból brzucha, Niestrawność, Uczucie dyskomfortu w żołądku, Zaburzenia języka Aftowe zapalenie jamy ustnej, Obrzęk języka, Biegunka
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Nadmierne pocenie się Zmiany skórne, Wysypka, Świąd alergiczny, Świąd, Nocne poty Zwiększona skłonność do powstawania siniaków, Pokrzywka
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Ból stawów, Sztywność mięśniowo-szkieletowa, Sztywność stawów
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Zaburzenia erekcji
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Zmęczenie Zespół odstawienny, Astenia, Złe samopoczucie, Zaczerwienienie twarzy, Uderzenia gorąca Obrzęk obwodowy, Pyreksja, Noworodkowy zespół odstawienny
Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach Przypadkowe przedawkowanie, Upadki

Szczegółowy opis najważniejszych działań niepożądanych

Zaburzenia układu oddechowego

Depresja oddechowa stanowi najpoważniejsze działanie niepożądane leku Submena i wymaga szczególnej uwagi. Może ona prowadzić do zatrzymania oddychania, co bezpośrednio zagraża życiu pacjenta. Depresja oddechowa wynika z wpływu fentanylu na ośrodek oddechowy w pniu mózgu. Na to działanie niepożądane szczególnie narażeni są pacjenci z chorobami płuc, zaburzeniami oddychania oraz osoby starsze.6

Zaburzenia psychiczne i uzależnienie

Fentanyl, podobnie jak inne opioidy, cechuje się potencjałem uzależniającym. W przypadku długotrwałego stosowania leku Submena może rozwinąć się zarówno uzależnienie fizyczne, jak i psychiczne. Należy monitorować pacjentów pod kątem objawów nadużywania leku, szczególnie u osób z wywiadem zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych. Inne istotne zaburzenia psychiczne obejmują depresję, stany splątania, dezorientację, omamy oraz zmiany stanu psychicznego.7

Zespół odstawienny

W przypadku nagłego przerwania terapii lekiem Submena może wystąpić zespół odstawienny, charakteryzujący się objawami takimi jak nudności, wymioty, biegunka, niepokój, dreszcze, drżenie i nadmierne pocenie się. Aby zminimalizować ryzyko wystąpienia zespołu odstawiennego, odstawianie leku powinno następować stopniowo, poprzez stopniowe zmniejszanie dawki.8

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Submena często powoduje zaburzenia żołądkowo-jelitowe, z których najbardziej powszechne są nudności i zaparcia. Zaparcia mogą być szczególnie uciążliwe i opornie odpowiadać na standardowe leczenie, dlatego zaleca się profilaktyczne stosowanie środków przeczyszczających od początku terapii. W obrębie jamy ustnej mogą wystąpić liczne działania niepożądane, w tym suchość w ustach, zapalenie jamy ustnej, owrzodzenia jamy ustnej i dziąseł, co może wynikać z podjęzykowej drogi podania leku.9

Zaburzenia układu nerwowego

Najczęstsze działania niepożądane ze strony układu nerwowego to zawroty głowy, ból głowy i senność. Mogą one wpływać na zdolność pacjenta do prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. W rzadszych przypadkach obserwuje się poważniejsze zaburzenia, takie jak drgawki, obniżony poziom świadomości czy nawet utrata przytomności.10

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Submena do obrotu istotne jest zgłaszanie wszystkich podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia stałe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.11

Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:

  • Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Telefon: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego za wprowadzenie leku do obrotu.12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl