Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Solacutan 30 mg/g

Diklofenak w postaci żelu, mimo niższego stężenia ogólnoustrojowego w porównaniu do form doustnych, wymaga ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, w ciąży oraz podczas karmienia piersią. W pierwszym i drugim trymestrze stosowanie diklofenaku jest przeciwwskazane, chyba że jest to bezwzględnie konieczne, przy czym zaleca się aplikację na mniej niż 30% powierzchni ciała i nie dłużej niż 3 tygodnie. Ekspozycja na NLPZ w tym okresie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem poronień, wad rozwojowych serca (wzrost ryzyka z <1% do około 1,5%) oraz wytrzewienia. Dane z badań na zwierzętach potwierdzają toksyczny wpływ na reprodukcję, w tym zwiększoną śmiertelność zarodkowo-płodową i wady rozwojowe układu sercowo-naczyniowego.

Wpływ leku Solacutan (diklofenak sodowy 30 mg/g, żel) na płodność, ciążę i laktację

Informacje dotyczące stosowania diklofenaku w postaci żelu u kobiet w wieku rozrodczym, w okresie ciąży oraz podczas karmienia piersią stanowią istotny element wiedzy każdego lekarza przepisującego ten lek. Poniższe wytyczne oparte są na aktualnych danych klinicznych i badaniach naukowych dotyczących bezpieczeństwa stosowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) w tych szczególnych sytuacjach klinicznych.1

Stosowanie w okresie ciąży

Należy pamiętać, że chociaż ogólnoustrojowe stężenie diklofenaku po podaniu miejscowym w postaci żelu jest mniejsze niż po zastosowaniu form doustnych, nadal należy zachować ostrożność i przestrzegać następujących zaleceń:2

Pierwszy i drugi trymestr ciąży

Na podstawie obserwacji dotyczących ogólnoustrojowego działania NLPZ ustalono, że zahamowanie syntezy prostaglandyn może wywierać niekorzystny wpływ na przebieg ciąży i/lub rozwój zarodka i płodu.3

Dane z badań epidemiologicznych wykazują zwiększone ryzyko wystąpienia następujących powikłań po zastosowaniu inhibitorów syntezy prostaglandyn we wczesnej ciąży:

  • Poronienia
  • Wady rozwojowe serca
  • Wytrzewienie (nieprawidłowe zamknięcie ściany jamy brzusznej)

Bezwzględne ryzyko wad rozwojowych układu sercowo-naczyniowego wzrasta z mniej niż 1% do około 1,5% po ekspozycji na NLPZ. Istnieją przesłanki sugerujące, że ryzyko to zwiększa się wraz z dawką leku i czasem trwania terapii.4

Badania na zwierzętach również potwierdzają toksyczny wpływ NLPZ na reprodukcję. Zaobserwowano:

5

Zalecenia dla pierwszego i drugiego trymestru ciąży:

  • W pierwszym i drugim trymestrze ciąży nie należy stosować diklofenaku, chyba że jest to bezwzględnie konieczne
  • Jeżeli stosowanie diklofenaku jest niezbędne u kobiety planującej ciążę lub w pierwszym i drugim trymestrze ciąży, należy:
    • Stosować możliwie najmniejszą dawkę leku (aplikować na <30% powierzchni ciała)
    • Ograniczyć czas trwania leczenia (nie dłużej niż 3 tygodnie)

<sup data-drug="Solacutan" data-section="Wpływ na płodność, ciążę i laktację" title="W pierwszym i drugim trymestrze ciąży nie należy stosować diklofenaku, chyba, że jest to bezwzględnie konieczne. Jeżeli diklofenak jest stosowany u kobiety starającej się zajść w ciążę lub w pierwszym i drugim trymestrze ciąży, dawka diklofenaku powinna być możliwie mała (6

Drugi i trzeci trymestr ciąży

Stosowanie inhibitorów syntezy prostaglandyn w drugim i trzecim trymestrze ciąży może spowodować u płodu następujące powikłania:7

Zaburzenia czynności nerek płodu:

  • Od 12 tygodnia ciąży: małowodzie (zwykle odwracalne po zakończeniu leczenia) lub bezwodzie (szczególnie w przypadku przedłużonej ekspozycji)
  • Po narodzeniu: niewydolność nerek może się utrzymywać, zwłaszcza po późnej i długotrwałej ekspozycji na lek

8

Toksyczny wpływ na układ oddechowy i sercowo-naczyniowy:

  • Nadciśnienie płucne
  • Przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego

Ryzyko wystąpienia tych powikłań istnieje od początku 6 miesiąca ciąży i wzrasta, jeżeli lek jest stosowany pod koniec ciąży.9

Trzeci trymestr ciąży

W trzecim trymestrze ciąży wszystkie inhibitory syntezy prostaglandyn mogą spowodować:10

U matki i noworodka:

11

U matki:

12

Ważne: Stosowanie diklofenaku w trzecim trymestrze ciąży jest przeciwwskazane.13

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Diklofenak, podobnie jak inne leki z grupy NLPZ, przenika do mleka kobiecego, jednak w niewielkich ilościach. Przy stosowaniu zalecanych dawek produktu Solacutan nie przewiduje się znaczącego wpływu na dziecko karmione piersią.14

Ważne ograniczenia dotyczące stosowania w okresie laktacji:

  • Ze względu na brak kontrolowanych badań z udziałem kobiet karmiących piersią, produkt powinien być stosowany podczas laktacji wyłącznie pod ścisłą kontrolą lekarza
  • Produktu Solacutan nie wolno nakładać bezpośrednio na piersi kobiet karmiących
  • Należy unikać aplikacji na duże powierzchnie skóry
  • Nie zaleca się długotrwałego stosowania produktu w okresie karmienia piersią

15

Okres Zalecenia dotyczące stosowania Solacutan (diklofenak 30 mg/g, żel) Potencjalne ryzyko
Planowanie ciąży Stosować tylko, gdy jest to bezwzględnie konieczne, w najniższej skutecznej dawce przez jak najkrótszy czas Możliwe utrudnienie zajścia w ciążę
I i II trymestr ciąży Unikać stosowania, jeśli konieczne: <30% powierzchni ciała, nie dłużej niż 3 tygodnie Zwiększone ryzyko poronień, wad rozwojowych serca, wytrzewienia
II trymestr (od 12 tyg.) Unikać stosowania lub ścisła kontrola lekarska Małowodzie, bezwodzie, zaburzenia czynności nerek płodu
Od 6 miesiąca ciąży Unikać stosowania Nadciśnienie płucne, przedwczesne zamknięcie przewodu tętniczego
III trymestr ciąży Przeciwwskazane Przedłużony poród, zwiększone ryzyko krwawień, obrzęki u matki
Karmienie piersią Tylko pod kontrolą lekarza, nie nakładać na piersi, nie stosować na duże powierzchnie skóry, unikać długotrwałego stosowania Przenikanie do mleka matki (w małych ilościach)
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl