Przedawkowanie
Silamil 5 mg

Przedawkowanie solifenacyny bursztynianu, substancji czynnej leku Silamil, prowadzi do nasilonych objawów cholinolitycznych, zarówno ośrodkowych, jak i obwodowych. W opisywanym przypadku pacjent przyjął 280 mg leku w ciągu 5 godzin, co skutkowało zmianami stanu psychicznego bez konieczności hospitalizacji. Objawy obejmują omamy, nadmierne pobudzenie, drgawki, niewydolność oddechową, tachykardię, zatrzymanie moczu oraz rozszerzenie źrenic (mydriasis). Mechanizmy patofizjologiczne wynikają z blokady receptorów muskarynowych w ośrodkowym układzie nerwowym, sercu, układzie moczowym i oku. W leczeniu stosuje się fizostygminę lub karbachol (odwracające ośrodkowe działanie antycholinergiczne), benzodiazepiny (przeciwdrgawkowo), beta-adrenolityki (kontrola tachykardii), cewnikowanie pęcherza oraz miejscowe krople z pilokarpiną przy rozszerzeniu źrenic.

Przedawkowanie solifenacyny bursztynianu w leku Silamil

Przedawkowanie solifenacyny bursztynianu, substancji czynnej zawartej w leku Silamil, może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych związanych z nasilonym działaniem cholinolitycznym tej substancji. Zrozumienie mechanizmów, objawów oraz metod postępowania w przypadku przedawkowania jest kluczowe dla właściwego zarządzania tego typu sytuacjami klinicznymi.1

Udokumentowane przypadki przedawkowania

W dokumentacji medycznej odnotowano przypadek przyjęcia przez pacjenta znaczącej dawki solifenacyny bursztynianu wynoszącej 280 mg w czasie 5 godzin. Skutkiem tej ekspozycji były zmiany stanu psychicznego, które jednak nie wymagały hospitalizacji pacjenta. Przypadek ten stanowi istotny punkt odniesienia w ocenie potencjalnego ryzyka związanego z przedawkowaniem tego leku.2

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania solifenacyny bursztynianu są bezpośrednio związane z jej działaniem cholinolitycznym (przeciwmuskarynowym). Spektrum objawów może obejmować zarówno manifestacje ze strony ośrodkowego układu nerwowego, jak i objawy obwodowe, wynikające z blokady receptorów muskarynowych w różnych narządach.3

Kategoria objawów Objawy przedawkowania Mechanizm Postępowanie lecznicze
Ośrodkowe objawy cholinolityczne Omamy, nadmierne pobudzenie, zaburzenia świadomości, zmiany stanu psychicznego Blokada ośrodkowych receptorów muskarynowych Fizostygmina lub karbachol
Zaburzenia neurologiczne Drgawki, nadmierne pobudzenie Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy Benzodiazepiny
Zaburzenia oddechowe Niewydolność oddechowa Depresja ośrodka oddechowego Sztuczna wentylacja
Zaburzenia kardiologiczne Tachykardia, potencjalne wydłużenie odstępu QT Blokada receptorów muskarynowych w sercu Leki beta-adrenolityczne
Zaburzenia urologiczne Zatrzymanie moczu Blokada receptorów muskarynowych w układzie moczowym Cewnikowanie pęcherza
Zaburzenia okulistyczne Rozszerzenie źrenic (mydriasis) Blokada receptorów muskarynowych w oku Krople z pilokarpiną, umieszczenie pacjenta w ciemnym pomieszczeniu

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Postępowanie ogólne

W przypadku przedawkowania solifenacyny bursztynianu należy wdrożyć odpowiednie procedury eliminacji leku z organizmu oraz leczenia objawowego. Skuteczność interwencji jest ściśle uzależniona od czasu, jaki upłynął od momentu przedawkowania.4

  • Węgiel aktywny – stanowi pierwszą linię postępowania w przypadku przedawkowania, wiążąc cząsteczki leku w przewodzie pokarmowym i ograniczając ich wchłanianie
  • Płukanie żołądka – procedura ta jest skuteczna jedynie w przypadku wykonania jej w ciągu pierwszej godziny od momentu przedawkowania
  • Prowokowanie wymiotów – nie jest zalecane w przypadku przedawkowania solifenacyny bursztynianu

Leczenie objawowe

Leczenie objawowe przedawkowania solifenacyny bursztynianu powinno być ukierunkowane na specyficzne manifestacje kliniczne wynikające z nadmiernego działania cholinolitycznego.5

  1. Ośrodkowe objawy cholinolityczne (omamy, nadmierne pobudzenie) – w leczeniu zaleca się stosowanie fizostygminy lub karbacholu. Fizostygmina, jako inhibitor acetylocholinesterazy przenikający barierę krew-mózg, pozwala na odwrócenie ośrodkowych efektów antycholinergicznych.6
  2. Drgawki lub nadmierne pobudzenie – w tych przypadkach rekomendowane jest zastosowanie benzodiazepin, które poprzez wzmocnienie hamującego działania GABA-ergicznego działają przeciwdrgawkowo i uspokajająco.7
  3. Niewydolność oddechowa – w przypadku wystąpienia zaburzeń oddechowych konieczne może być wdrożenie sztucznej wentylacji w celu zapewnienia adekwatnej wymiany gazowej.8
  4. Tachykardia – w celu kontroli przyspieszenia rytmu serca zaleca się stosowanie leków z grupy beta-adrenolityków, które poprzez blokadę receptorów adrenergicznych zmniejszają częstość akcji serca.9
  5. Zatrzymanie moczu – w przypadku zaburzeń mikcji konieczne może być cewnikowanie pęcherza moczowego w celu odprowadzenia zalegającego moczu.10
  6. Rozszerzenie źrenic – w przypadku mydriasis zaleca się miejscowe stosowanie kropli z pilokarpiną i/lub umieszczenie pacjenta w zaciemnionym pomieszczeniu w celu zmniejszenia dyskomfortu związanego z nadwrażliwością na światło.11

Pacjenci wysokiego ryzyka

W postępowaniu z przedawkowaniem solifenacyny szczególnej uwagi wymagają pacjenci z czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QT oraz współistniejącymi chorobami układu sercowo-naczyniowego. Wśród głównych czynników ryzyka należy wymienić:12

  • Zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hipokaliemia, która potęguje ryzyko wydłużenia odstępu QT
  • Bradykardia – sprzyjająca wydłużeniu repolaryzacji komór
  • Jednoczesne stosowanie leków, które mogą wydłużać odstęp QT
  • Współistniejące choroby układu sercowo-naczyniowego:
    • Niedokrwienie mięśnia sercowego
    • Zaburzenia rytmu serca
    • Zastoinowa niewydolność serca

U tych pacjentów konieczne jest wdrożenie ścisłego monitorowania parametrów życiowych, zwłaszcza zapisu EKG, w celu wczesnego wykrycia potencjalnych zaburzeń rytmu serca związanych z przedawkowaniem.13

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl