Specjalne ostrzeżenia
Prostin VR
PROSTIN VR (alprostadyl 500 µg/ml) jest lekiem wymagającym podawania wyłącznie przez wykwalifikowany personel w warunkach szpitalnych z dostępem do intensywnej opieki noworodkowej. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest bezdech, występujący u 10-12% noworodków z wrodzonymi wadami serca, szczególnie u dzieci o masie urodzeniowej <2,0 kg, najczęściej w pierwszej godzinie infuzji. Zaleca się stosowanie najniższych skutecznych dawek i jak najkrótszy czas terapii, zwłaszcza u pacjentów w stanie krytycznym. Długotrwałe podawanie może prowadzić do histopatologicznych zmian w przewodzie tętniczym i tętnicach płucnych, przerostu warstwy korowej kości długich oraz przerostu części odźwiernikowej żołądka, co może utrudniać pasaż żołądkowy. Lek jest silnym inhibitorem agregacji płytek, co wymaga ostrożności u pacjentów ze skłonnością do krwotoków. Alprostadyl jest przeciwwskazany u noworodków z zespołem zaburzeń oddychania (zespołem błon szklistych).
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
- Bezdech jako działanie niepożądane
- Czas leczenia i dawkowanie
- Zmiany histologiczne w naczyniach
- Przerost warstwy korowej kości
- Noworodki ze skłonnością do krwotoków
- Przeciwwskazania – zespół zaburzeń oddychania
- Monitorowanie ciśnienia tętniczego
- Przerost odźwiernika
- Ocena skuteczności leczenia
- Ostrzeżenia związane z substancjami pomocniczymi
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania
PROSTIN VR (alprostadyl 500 µg/ml) wymaga szczególnych środków ostrożności podczas stosowania ze względu na potencjalne zagrożenia dla pacjentów. Lek ten może być podawany wyłącznie przez wykwalifikowany personel medyczny w specjalistycznych oddziałach szpitalnych wyposażonych w sprzęt umożliwiający natychmiastowe podjęcie intensywnej opieki medycznej nad noworodkiem.1
Bezdech jako działanie niepożądane
Jednym z najczęściej występujących działań niepożądanych u noworodków leczonych alprostadylem jest bezdech, który pojawia się u około 10-12% noworodków z wrodzonymi wadami serca. Szczególnie narażone są noworodki z masą urodzeniową poniżej 2,0 kg. Epizody bezdechu występują najczęściej w ciągu pierwszej godziny podawania infuzji. Z tego powodu konieczne jest zapewnienie natychmiastowego dostępu do sprzętu przeznaczonego do prowadzenia oddechu wspomaganego podczas całego okresu stosowania produktu PROSTIN VR.2
Czas leczenia i dawkowanie
Podczas leczenia produktem PROSTIN VR należy dążyć do możliwie jak najkrótszego czasu stosowania oraz podawać najmniejsze skuteczne dawki, które umożliwiają utrzymanie działania terapeutycznego. W przypadku dzieci w stanie krytycznym konieczne jest staranne rozważenie ryzyka związanego z długotrwałym podawaniem infuzji tego produktu w stosunku do spodziewanych korzyści terapeutycznych.3
Zmiany histologiczne w naczyniach
W badaniach histopatologicznych przewodu tętniczego i tętnic płucnych u noworodków leczonych prostaglandyną E1 zaobserwowano zmiany histologiczne polegające na osłabieniu struktury tkankowej tych naczyń. Swoistość i znaczenie kliniczne tych obserwacji nie zostały jeszcze w pełni wyjaśnione. Osłabienie ścian przewodu tętniczego oraz tętnic płucnych zgłaszano głównie w przypadkach długotrwałego stosowania produktu.4
Przerost warstwy korowej kości
U noworodków po długotrwałej infuzji alprostadylu (PGE1) obserwowano przerost warstwy korowej kości długich. Ten objaw ustępuje po zaprzestaniu leczenia.5
Noworodki ze skłonnością do krwotoków
U noworodków i niemowląt, u których zaobserwowano skłonność do krwotoków, produkt PROSTIN VR należy podawać ze szczególną ostrożnością. Wynika to z faktu, że prostaglandyna E1 jest silnym inhibitorem agregacji płytek krwi, co może zwiększać ryzyko krwawień.6
Przeciwwskazania – zespół zaburzeń oddychania
Nie należy stosować alprostadylu u noworodków ani niemowląt z zespołem zaburzeń oddychania (zespołem błon szklistych). Konieczne jest zawsze różnicowanie zespołu zaburzeń oddychania od siniczych wad serca (ograniczony przepływ płucny). Jeżeli nie ma możliwości wykonania wszystkich badań diagnostycznych, podstawę rozpoznania powinny stanowić:
- Występowanie sinicy (pO2 poniżej 40 torów)
- Radiologiczne potwierdzenie zmniejszenia przepływu płucnego
7
Monitorowanie ciśnienia tętniczego
Podczas terapii produktem PROSTIN VR należy regularnie mierzyć ciśnienie tętnicze. Pomiary można wykonywać za pomocą:
- Cewnika umieszczonego w tętnicy pępkowej
- Pomiaru osłuchowego
- Sondy dopplerowskiej
W przypadku zaobserwowania znacznego zmniejszenia ciśnienia tętniczego, należy niezwłocznie zmniejszyć szybkość podawania produktu.8
Przerost odźwiernika
Podanie alprostadylu noworodkom lub niemowlętom może spowodować przerost części odźwiernikowej żołądka, co wtórnie powoduje zahamowanie pasażu żołądkowego. To działanie niepożądane wydaje się być związane z:
- Długością leczenia
- Całkowitą dawką alprostadylu
Noworodki lub niemowlęta, u których zalecana dawka jest podawana w czasie dłuższym niż 120 godzin, należy bardzo wnikliwie obserwować w celu wykrycia przerostu odźwiernika i utrudnionego pasażu żołądkowego.9
Ocena skuteczności leczenia
Skuteczność leczenia produktem PROSTIN VR należy oceniać w różny sposób, w zależności od stanu klinicznego pacjenta:
- U noworodków lub niemowląt z ograniczonym przepływem płucnym – skuteczność alprostadylu wyznacza się poprzez pomiar wzrostu nasycenia krwi tlenem. Reakcja na leczenie jest odwrotnie proporcjonalna do poprzednich wartości pO2:
- większą odpowiedź obserwuje się u pacjentów z niskimi wartościami pO2 (poniżej 40 mmHg)
- u pacjentów z wysokimi wartościami pO2 (powyżej 40 mmHg) reakcja jest zazwyczaj słaba
- U noworodków lub niemowląt z ograniczonym przepływem krwi w krążeniu obwodowym – skuteczność jest określana poprzez monitorowanie:
- Zwiększenia ciśnienia tętniczego krwi w tętnicach obwodowych
- pH krwi
10
Ostrzeżenia związane z substancjami pomocniczymi
Zawartość etanolu
Należy zwrócić szczególną uwagę na zawartość etanolu w produkcie PROSTIN VR. Każda 1 ml fiolka zawiera 790 mg bezwodnego etanolu, co odpowiada 790 mg/ml (79% w/v). Ilość ta odpowiada mniej niż 20 ml piwa lub 8 ml wina.11
Przykład ekspozycji na etanol przy szybkości infuzji 0,1 µg/kg mc./min podawanej przez 24 godziny przedstawia się następująco: podanie dawki 0,576 ml 1-miesięcznemu niemowlęciu o masie ciała 2 kg spowoduje narażenie na etanol wynoszące 227,52 mg/kg mc., co może spowodować zwiększenie stężenia alkoholu we krwi o około 37,9 mg/100 ml. Dla porównania, u osoby dorosłej po wypiciu kieliszka wina lub 500 ml piwa stężenie alkoholu we krwi wyniesie prawdopodobnie około 50 mg/100 ml.12
Etanol – potencjalne zagrożenia
Etanol zawarty w produkcie PROSTIN VR może mieć wpływ na dzieci. Objawami mogą być:
- Senność
- Zmiany zachowania
Ponieważ ten produkt leczniczy podaje się zwykle powoli przez ponad 24 godziny, działanie etanolu może być zmniejszone.13
Jednoczesne podawanie z lekami zawierającymi np. glikol propylenowy lub etanol może prowadzić do kumulacji etanolu i wywoływać działania niepożądane, szczególnie u:
- Małych dzieci
- Pacjentów o małej zdolności metabolicznej
- Pacjentów z niedojrzałością metaboliczną
14
Szczególne grupy pacjentów
Ze względu na zawartość etanolu w produkcie PROSTIN VR jego stosowanie należy dokładnie rozważyć u następujących grup pacjentów, którzy mogą być bardziej narażeni na działania niepożądane związane ze stosowaniem etanolu:
- Pacjenci z chorobami wątroby
- Pacjenci z padaczką
15
Ilość etanolu w produkcie PROSTIN VR może zmieniać działanie innych leków, co należy uwzględnić podczas prowadzenia terapii skojarzonej.16
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania