Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Pronasal Control

W badaniach przedklinicznych mometazonu furoinian, substancja czynna leku Pronasal Control (50 mikrogramów/dawkę), nie wykazywał specyficznego działania toksycznego. Obserwowane efekty należy uznać za typowe dla glikokortykosteroidów i są one wynikiem silnego działania farmakologicznego tej grupy związków.¹

Wpływ na układ hormonalny

Badania przedkliniczne z zastosowaniem wysokich dawek doustnych mometazonu furoinianu (56 mg/kg/dobę oraz 280 mg/kg/dobę) nie wykazały działania androgenowego, przeciwandrogenowego, estrogenowego ani przeciwestrogenowego. Zaobserwowano jednak wpływ na macicę oraz opóźnienie rozwierania pochwy, co jest zgodne z profilem farmakologicznym glikokortykosteroidów.²

Potencjał mutagenny

Mometazonu furoinian w wysokich stężeniach może powodować uszkodzenia chromosomów w badaniach in vitro. Jednak podczas stosowania dawek terapeutycznych nie należy spodziewać się wystąpienia działania mutagennego.³

Wpływ na rozrodczość

W badaniach wpływu na rozrodczość, mometazonu furoinian podawany podskórnie w dawce 15 mikrogramów/kg wywierał następujące efekty:⁴

• Wydłużenie okresu ciąży
• Utrudniony poród
• Zmniejszona przeżywalność potomstwa
• Zaburzenia masy ciała potomstwa (zarówno zmniejszenie, jak i zwiększenie)

W badaniach nie wykazano wpływu mometazonu furoinianu na płodność zwierząt.⁵

Działanie teratogenne

Podobnie jak inne glikokortykosteroidy, mometazonu furoinian wykazuje działanie teratogenne u gryzoni i królików. W badaniach przedklinicznych zidentyfikowano następujące wady rozwojowe:⁶

• U szczurów: przepuklina pępkowa
• U myszy: rozszczep podniebienia
• U królików:
  • brak pęcherzyka żółciowego
  • przepuklina pępkowa
  • zniekształcenie przednich kończyn

Dodatkowo zaobserwowano inne efekty rozwojowe, takie jak:⁷

• Zmniejszenie przyrostu masy ciała ciężarnych samic
• Wpływ na wzrost płodu, w tym zmniejszenie masy ciała płodu i/lub opóźnione kostnienie u szczurów, królików i myszy
• Zmniejszenie przeżywalności potomstwa myszy

Potencjał rakotwórczy

Potencjalne działanie rakotwórcze mometazonu furoinianu oceniano w 24-miesięcznych badaniach na myszach i szczurach, którym podawano lek wziewnie w postaci aerozolu (z freonem jako gazem nośnym i substancją powierzchniowo czynną) w stężeniach od 0,25 do 2,0 mikrogramów/litr.⁸

W badaniach tych obserwowano działania typowe dla glikokortykosteroidów, w tym liczne zmiany nienowotworowe. Istotne jest, że nie odnotowano statystycznie znamiennego zwiększenia częstości występowania jakichkolwiek nowotworów w zależności od zastosowanej dawki.⁹

Wnioski dotyczące bezpieczeństwa przedklinicznego

Dane przedkliniczne dotyczące mometazonu furoinianu wskazują na profil bezpieczeństwa typowy dla glikokortykosteroidów. Efekty obserwowane w badaniach przedklinicznych występowały głównie przy ekspozycji na dawki znacznie przekraczające maksymalną ekspozycję u ludzi przy stosowaniu dawek terapeutycznych, co sugeruje niewielkie znaczenie tych obserwacji dla praktyki klinicznej. Jednocześnie należy pamiętać o potencjalnym wpływie na rozrodczość oraz działaniu teratogennym, które są charakterystyczne dla tej grupy leków.¹⁰