Dawkowanie i sposób podawania
Prograf 5 mg/ml
Prograf, lek immunosupresyjny stosowany w profilaktyce odrzucania przeszczepów, wymaga indywidualnego dostosowania dawki na podstawie oceny klinicznej i monitorowania stężenia takrolimusu we krwi. U dorosłych dawka początkowa doustna wynosi 0,10-0,30 mg/kg mc./dobę podawana w dwóch dawkach podzielonych, rozpoczynana zwykle 12-24 godziny po zabiegu, natomiast w przypadku niemożności podania doustnego stosuje się wlew dożylny w dawce 0,01-0,10 mg/kg mc./dobę. U dzieci dawki są wyższe, odpowiednio 0,30 mg/kg mc./dobę doustnie lub 0,05-0,10 mg/kg mc./dobę dożylnie. W przypadku leczenia po indukcji przeciwciałami dawki początkowe są niższe, a terapia rozpoczyna się do 5 dni po operacji. Monitorowanie stężenia takrolimusu w pełnej krwi jest kluczowe, z docelowymi wartościami 5-20 ng/ml w okresie wczesnym i 5-15 ng/ml w leczeniu podtrzymującym, w zależności od rodzaju przeszczepu (wątroba, nerka, serce). Dawkowanie należy modyfikować w zależności od tolerancji, objawów odrzucania oraz interakcji lekowych, a także stanu czynności wątroby i nerek pacjenta.
- odrzucanie przeszczepu allogenicznego oporne na terapię innym immunosupresyjnym produktem leczniczym
- profilaktyka odrzucania przeszczepu u biorcy allogenicznego przeszczepu nerki
- profilaktyka odrzucania przeszczepu u biorcy allogenicznego przeszczepu serca
- profilaktyka odrzucania przeszczepu u biorcy allogenicznego przeszczepu wątroby
Dawkowanie i sposób podawania leku Prograf 5 mg/ml
Leczenie produktem Prograf wymaga starannego monitorowania przez odpowiednio wyszkolony i wyposażony personel. Produkt mogą przepisywać oraz wprowadzać zmiany w leczeniu immunosupresyjnym wyłącznie lekarze posiadający doświadczenie w stosowaniu leków immunosupresyjnych oraz postępowaniu z pacjentami po przeszczepieniu narządów.1
Zalecenia ogólne
Dawkowanie produktu Prograf należy początkowo ustalać indywidualnie na podstawie klinicznej oceny odrzucania przeszczepu i tolerancji produktu oraz monitorowania stężenia leku we krwi. W przypadku wystąpienia klinicznych objawów odrzucania, należy rozważyć zmianę leczenia immunosupresyjnego.2
Prograf można podawać dożylnie lub doustnie. Na ogół można rozpocząć od podawania leku doustnie; w razie potrzeby zawartość kapsułki można podać z wodą w postaci zawiesiny przez zgłębnik nosowo-żołądkowy. W początkowym okresie pooperacyjnym Prograf podaje się rutynowo jednocześnie z innymi lekami immunosupresyjnymi.3
Dawkowanie według rodzaju przeszczepu
Przeszczepienie wątroby
Dorośli – profilaktyka odrzucania przeszczepu: Doustne leczenie należy rozpocząć od dawki 0,10-0,20 mg/kg mc./dobę podawanej w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem). Podawanie należy rozpocząć po około 12 godzinach od zakończenia zabiegu chirurgicznego. Jeśli stan kliniczny pacjenta nie pozwala na doustne podawanie dawki, należy rozpocząć leczenie dożylne w dawce 0,01-0,05 mg/kg mc./dobę we wlewie ciągłym trwającym 24 godziny.4
Dzieci – profilaktyka odrzucania przeszczepu: Początkową dawkę doustną 0,30 mg/kg mc./dobę należy podać w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem). Jeśli stan kliniczny pacjenta nie pozwala na doustne podawanie dawki, początkową dawkę 0,05 mg/kg mc./dobę należy podawać w ciągłym wlewie dożylnym przez 24 godziny.5
Przeszczepienie nerki
Dorośli – profilaktyka odrzucania przeszczepu: Doustne leczenie należy rozpocząć od dawki 0,20-0,30 mg/kg mc./dobę podawanej w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem). Podawanie należy rozpocząć w ciągu 24 godzin po zakończeniu zabiegu chirurgicznego. Jeśli stan kliniczny pacjenta nie pozwala na doustne podawanie dawki, należy rozpocząć leczenie dożylne w dawce 0,05-0,10 mg/kg mc./dobę, w ciągłym wlewie trwającym 24 godziny.6
Dzieci – profilaktyka odrzucania przeszczepu: Początkową dawkę doustną 0,30 mg/kg mc./dobę należy podać w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem). Jeśli stan kliniczny pacjenta nie pozwala na doustne podawanie dawki, początkową dawkę 0,075-0,100 mg/kg mc./dobę należy podawać w ciągłym wlewie dożylnym przez 24 godziny.7
Przeszczepienie serca
Dorośli – profilaktyka odrzucania przeszczepu: Prograf można stosować jednocześnie z indukcją przeciwciałami lub bez indukcji. Po indukcji przeciwciałami doustne leczenie należy rozpocząć od dawki 0,075 mg/kg mc./dobę podawanej w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem). Podawanie należy rozpocząć w ciągu 5 dni po zakończeniu zabiegu chirurgicznego, niezwłocznie po ustabilizowaniu stanu klinicznego pacjenta. Jeśli stan kliniczny pacjenta nie pozwala na doustne podawanie dawki, należy rozpocząć leczenie dożylne w dawce 0,01-0,02 mg/kg mc./dobę we wlewie ciągłym trwającym 24 godziny.8
Alternatywnie, można zastosować schemat doustnego podawania takrolimusu w ciągu 12 godzin po zabiegu przeszczepienia u pacjentów bez niewydolności narządu (np. niewydolności nerek). W tym przypadku stosuje się początkową dawkę takrolimusu 2-4 mg/dobę, podając jednocześnie mykofenolan mofetylu i kortykosteroidy lub syrolimus i kortykosteroidy.9
Dzieci – profilaktyka odrzucania przeszczepu: Po przeszczepieniu serca u dzieci, Prograf stosowano z indukcją przeciwciałami lub bez. U pacjentów bez indukcji przeciwciałami, jeśli leczenie rozpoczyna się dożylnie, zalecana dawka początkowa wynosi 0,03-0,05 mg/kg mc./dobę w ciągłym wlewie przez 24 godziny, aż do osiągnięcia stężenia takrolimusu w pełnej krwi wynoszącego 15-25 ng/ml. Należy zmienić drogę podania na doustną, gdy tylko jest to możliwe. Pierwsza dawka stosowana w leczeniu doustnym powinna wynosić 0,30 mg/kg mc./dobę, a podawanie należy rozpocząć od 8 do 12 godzin po zaprzestaniu wlewu dożylnego.10
Po indukcji przeciwciałami, gdy podawanie produktu Prograf rozpoczyna się doustnie, zalecana dawka początkowa wynosi 0,10-0,30 mg/kg mc./dobę, w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem).11
Inne przeszczepy allogeniczne
W przypadku przeszczepienia płuc, produkt Prograf stosowano w doustnej dawce początkowej 0,10-0,15 mg/kg mc./dobę, u pacjentów po przeszczepieniu trzustki w doustnej dawce początkowej 0,2 mg/kg mc./dobę, a u pacjentów po przeszczepieniu jelita w doustnej dawce początkowej 0,3 mg/kg mc./dobę.12
Dostosowanie dawki
Dostosowanie dawki w okresie po przeszczepieniu
Zazwyczaj dawki produktu Prograf zmniejsza się w okresie po przeszczepieniu. W niektórych przypadkach można odstawić jednocześnie stosowane inne leki immunosupresyjne i stosować produkt Prograf w monoterapii lub z drugim lekiem. Poprawa stanu pacjenta po przeszczepieniu narządu może spowodować zmianę właściwości farmakokinetycznych takrolimusu i konieczne może być dalsze dostosowanie dawki.13
Leczenie odrzucania przeszczepu
W leczeniu epizodów odrzucania przeszczepu stosowano zwiększone dawki produktu Prograf, uzupełniające leczenie kortykosteroidami oraz wprowadzono krótkotrwałe podawanie przeciwciał mono-/poliklonalnych. W razie stwierdzenia objawów działania toksycznego (np. nasilenie działań niepożądanych), może być konieczne zmniejszenie dawki produktu Prograf.14
Zmiana leczenia na Prograf
W przypadku zmiany leczenia innymi lekami immunosupresyjnymi na stosowanie produktu Prograf, leczenie należy rozpocząć od doustnej dawki początkowej zalecanej w immunosupresji pierwotnej.15
U dorosłych pacjentów po przeszczepieniu serca, u których nastąpiła zmiana na leczenie produktem Prograf, początkową dawkę doustną 0,15 mg/kg mc./dobę należy podawać w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem).16
U dzieci po przeszczepieniu serca, u których nastąpiła zmiana na leczenie produktem Prograf, początkową dawkę doustną 0,20-0,30 mg/kg mc./dobę należy podawać w dwóch dawkach podzielonych (rano i wieczorem).17
Zmiana leczenia z cyklosporyny
Należy zachować ostrożność podczas zmiany leczenia cyklosporyną na leczenie produktem Prograf. Leczenie produktem Prograf można rozpocząć po oznaczeniu stężenia cyklosporyny we krwi oraz ocenie stanu klinicznego pacjenta. W przypadku stwierdzenia zwiększonego stężenia cyklosporyny we krwi należy opóźnić podanie produktu. W praktyce leczenie produktem Prograf rozpoczyna się od 12 do 24 godzin po odstawieniu cyklosporyny. Po zmianie leczenia należy w dalszym ciągu monitorować stężenie cyklosporyny we krwi, ponieważ jej klirens może ulegać zmianie.18
Dostosowanie dawkowania w szczególnych populacjach pacjentów
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby może być konieczne zmniejszenie dawki w celu utrzymania najmniejszego skutecznego stężenia we krwi w zalecanym zakresie docelowym.19
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Czynność nerek nie ma wpływu na właściwości farmakokinetyczne takrolimusu i dlatego nie jest konieczne dostosowywanie dawki. Takrolimus ma jednak potencjalne działanie nefrotoksyczne i z tego powodu zaleca się dokładne monitorowanie czynności nerek (w tym badania, takie jak seryjne oznaczania stężenia kreatyniny w surowicy, obliczanie klirensu kreatyniny oraz monitorowanie ilości wydalanego moczu).20
- Dzieci i młodzież: Zazwyczaj dzieciom należy podawać dawki 1½-2 razy większe niż dawki stosowane u dorosłych w celu osiągnięcia podobnych stężeń we krwi.21
- Osoby starsze: Obecnie nie ma danych wskazujących na konieczność dostosowywania dawki u osób starszych.22
Monitoring stężeń leku
Dawkowanie należy dostosować przede wszystkim w oparciu o indywidualną ocenę kliniczną odrzucania i tolerowania przeszczepu u poszczególnych pacjentów. Jako pomoc w ocenie optymalnego dawkowania dostępnych jest kilka metod immunologicznych do oznaczenia stężenia takrolimusu w pełnej krwi.23
Najmniejsze skuteczne stężenia takrolimusu we krwi należy monitorować w okresie po przeszczepieniu narządu. Kiedy produkt podawany jest doustnie, najmniejsze skuteczne stężenia we krwi należy oznaczać około 12 godzin po podaniu dawki, bezpośrednio przed podaniem kolejnej dawki. Częstość oznaczania stężenia leku we krwi zależy od potrzeb klinicznych.24
Ponieważ Prograf jest produktem leczniczym o małym klirensie, dostosowanie dawkowania może trwać nawet kilka dni zanim wystąpią zmiany w stężeniu leku we krwi. Najmniejsze skuteczne stężenia we krwi należy oznaczać około 2 razy w tygodniu w początkowym okresie po przeszczepieniu narządu, a następnie okresowo w czasie leczenia podtrzymującego.25
Najmniejsze skuteczne stężenia takrolimusu we krwi należy również monitorować po dostosowaniu dawki, wprowadzeniu zmian w terapii immunosupresyjnej oraz po jednoczesnym podawaniu substancji, które mogą zmieniać stężenie takrolimusu w pełnej krwi.26
| Rodzaj przeszczepu | Najmniejsze skuteczne stężenia w pełnej krwi we wczesnym okresie po przeszczepieniu | Najmniejsze skuteczne stężenia w pełnej krwi w okresie leczenia podtrzymującego |
|---|---|---|
| Wątroba | 5-20 ng/ml | 5-15 ng/ml |
| Nerka | 10-20 ng/ml | 5-15 ng/ml |
| Serce | 10-20 ng/ml | 5-15 ng/ml |
Analiza danych z badań klinicznych sugeruje, że u większości pacjentów powodzenie w leczeniu można osiągnąć, gdy najmniejsze skuteczne stężenia takrolimusu we krwi utrzymują się poniżej 20 ng/ml. Podczas interpretacji zmian w stężeniach leku w pełnej krwi należy uwzględnić stan kliniczny pacjenta.27
Sposób podawania
Koncentrat należy stosować do wlewów dożylnych wyłącznie po uprzednim rozcieńczeniu w odpowiednim rozpuszczalniku. Stężenie sporządzonego roztworu do infuzji powinno wynosić od 0,004 mg/ml do 0,1 mg/ml. Całkowita objętość roztworu do podawania we wlewie dożylnym trwającym 24 godziny wynosi od 20 ml do 500 ml.28
Rozcieńczonego roztworu nie należy podawać w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolusie).29
Czas terapii
Należy zmienić podawanie produktu z dożylnego na produkt doustny tak szybko, jak pozwala na to indywidualny stan pacjenta. Leczenie dożylne nie powinno trwać dłużej niż 7 dni.30
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania