Działania niepożądane
Panzol 40 mg
Pantoprazol w dawce 40 mg (tabletki dojelitowe) wykazuje profil działań niepożądanych u około 5% pacjentów, obejmujący szerokie spektrum objawów o różnej częstości i nasileniu. Najczęściej obserwuje się bóle głowy i zawroty głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wzdęcia, zaparcia), a także zaburzenia smaku. Niezbyt często występują hipertriglicerydemia, hiponatremia, zaburzenia snu, depresja, zwiększona aktywność enzymów wątrobowych (aminotransferazy, γ-GT) oraz wysypki skórne i świąd. Rzadko notuje się agranulocytozę, złamania kości (biodrowej, nadgarstka, kręgosłupa), a także poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevens-Johnsona, zespół Lyella (TEN) i rumień wielopostaciowy. Hipomagnezemia, z częstością nieznaną, może prowadzić do wtórnych zaburzeń elektrolitowych (hipokalcemia, hipokaliemia) i powikłań mięśniowych (skurcze).
- Działania niepożądane leku Panzol
- Klasyfikacja działań niepożądanych
- Tabela działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pantoprazolu
- Szczegółowe omówienie zaburzeń elektrolitowych
- Zaburzenia wątroby
- Ciężkie skórne działania niepożądane
- Zaburzenia hematologiczne
- Powikłania mięśniowo-szkieletowe
- Powikłania nerkowe
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
- Kolejne rozdziały
Działania niepożądane leku Panzol
Pantoprazol (Panzol, 40 mg, tabletki dojelitowe) może wywoływać działania niepożądane u około 5% pacjentów. Obserwacje kliniczne i dane z okresu po wprowadzeniu leku do obrotu pozwoliły na identyfikację szerokiego spektrum potencjalnych reakcji niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. 1
Klasyfikacja działań niepożądanych
Działania niepożądane pantoprazolu zostały sklasyfikowane według standardowych kategorii częstości występowania:
- Bardzo często – występujące u ≥1/10 pacjentów
- Często – występujące u >1/100 do <1/10 pacjentów
- Niezbyt często – występujące u ≥1/1 000 do <1/100 pacjentów
- Rzadko – występujące u ≥1/10 000 do <1/1 000 pacjentów
- Bardzo rzadko – występujące u ≤1/10 000 pacjentów
- Częstość nieznana – nie może być określona na podstawie dostępnych danych
1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); rzadko (≥ 1/10 000 do 2
Należy zaznaczyć, że dla działań niepożądanych zgłoszonych po wprowadzeniu produktu do obrotu często nie jest możliwe zastosowanie dokładnej klasyfikacji częstości występowania, dlatego w wielu przypadkach ich częstość określana jest jako „nieznana”. 3
Tabela działań niepożądanych związanych ze stosowaniem pantoprazolu
| Klasyfikacja układów i narządów | Często | Niezbyt często | Rzadko | Bardzo rzadko | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | – | – | Agranulocytoza | – | Małopłytkowość; Leukopenia, Pancytopenia |
| Zaburzenia układu immunologicznego | – | – | – | – | Nadwrażliwość (w tym reakcje anafilaktyczne i wstrząs anafilaktyczny) |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | – | Hiperlipidemia i zwiększone stężenie lipidów (triglicerydy, cholesterol); Zmiany masy ciała | Hiponatremia | – | Hipomagnezemia; Hipokaliemia, Hipokalcemia (związana z hipomagnezemią) |
| Zaburzenia psychiczne | – | Zaburzenia snu | Depresja (i wszystkie agrawacje) | – | Dezorientacja (i wszystkie agrawacje); Omamy, Splątanie (szczególnie u pacjentów predysponowanych, jak również nasilenie tych objawów w przypadku ich wcześniejszego występowania) |
| Zaburzenia układu nerwowego | Ból głowy; Zawroty głowy | Zaburzenia smaku | – | – | Parestezje |
| Zaburzenia oka | – | – | – | – | Zaburzenia widzenia/niewyraźne widzenie |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Łagodne polipy żołądka | Biegunka; Nudności/wymioty; Uczucie pełności w jamie brzusznej i wzdęcia; Zaparcia; Suchość w jamie ustnej; Ból i dyskomfort w nadbrzuszu | – | – | Mikroskopowe zapalenie jelita grubego |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | – | Zwiększona aktywność enzymów wątrobowych (aminotransferaz, γ-GT) | Zwiększenie stężenia bilirubiny | – | Uszkodzenia komórek wątroby; Żółtaczka; Niewydolność komórek wątroby |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | – | Wysypka skórna/ Wyprysk/ Wykwity skórne; Świąd | Pokrzywka; Obrzęk naczynioruchowy | – | Zespół Stevens-Johnsona; Zespół Lyella (TEN); Rumień wielopostaciowy; Nadwrażliwość na światło; Podostra postać skórna tocznia rumieniowatego; Reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS) |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | – | – | Złamanie kości biodrowej, kości nadgarstka lub kręgosłupa | – | Bóle stawów; Bóle mięśni; Skurcz mięśni (w wyniku zaburzeń elektrolitowych) |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | – | – | – | – | Kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek (TIN) (z możliwością wystąpienia niewydolności nerek) |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | – | – | – | – | Ginekomastia |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | – | Osłabienie, zmęczenie i złe samopoczucie | – | – | Podwyższenie temperatury ciała; Obrzęki obwodowe |
4
Szczegółowe omówienie zaburzeń elektrolitowych
Wśród działań niepożądanych pantoprazolu szczególną uwagę należy zwrócić na zaburzenia gospodarki elektrolitowej. Hipomagnezemia może występować z częstością nieznaną i może prowadzić do wtórnych zaburzeń elektrolitowych, takich jak hipokalcemia i/lub hipokaliemia. Zaburzenia te mogą mieć poważne konsekwencje kliniczne, w tym skurcze mięśni wynikające z dysbalansu elektrolitowego. 5
Zaburzenia wątroby
Stosowanie pantoprazolu może prowadzić do zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych (aminotransferaz, γ-GT), co obserwuje się niezbyt często. Rzadziej może wystąpić zwiększenie stężenia bilirubiny. W przypadkach o nieznanej częstości raportowano poważniejsze powikłania, jak uszkodzenia komórek wątroby, żółtaczka czy nawet niewydolność komórek wątroby. 6
Ciężkie skórne działania niepożądane
Pantoprazol może być przyczyną poważnych skórnych reakcji niepożądanych, w tym stanów zagrażających życiu, takich jak zespół Stevens-Johnsona, zespół Lyella (toksyczna nekroliza naskórka, TEN) oraz rumień wielopostaciowy. Z nieznaną częstością raportowano także przypadki reakcji polekowej z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS) oraz podostrej postaci skórnej tocznia rumieniowatego. 7
Zaburzenia hematologiczne
W rzadkich przypadkach stosowanie pantoprazolu może prowadzić do agranulocytozy, a z nieznaną częstością występują: małopłytkowość, leukopenia oraz pancytopenia. Te zaburzenia hematologiczne mogą prowadzić do poważnych powikłań klinicznych, szczególnie w przypadku współistniejących stanów chorobowych. 8
Powikłania mięśniowo-szkieletowe
Rzadko u pacjentów leczonych pantoprazolem obserwowano złamania kości biodrowej, kości nadgarstka lub kręgosłupa. Z nieznaną częstością raportowano bóle stawów, bóle mięśni oraz skurcze mięśni, które mogą być związane z zaburzeniami elektrolitowymi wywołanymi przez lek. 9
Powikłania nerkowe
Z częstością nieznaną raportowano przypadki kanalikowo-śródmiąższowego zapalenia nerek (TIN), które może prowadzić do niewydolności nerek. Jest to istotne powikłanie, które wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. 10
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu kluczowe znaczenie ma zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, gdyż umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania leku. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. 11
Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu w Polsce. 12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania