Działania niepożądane
Omeprazole Mercapharm 20 mg

Omeprazol Mercapharm w dawce 20 mg, podawany w postaci kapsułek dojelitowych, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z których najczęstsze (1-10%) dotyczą układu pokarmowego (ból brzucha, zaparcia, biegunki, wzdęcia, nudności/wymioty) oraz bólu głowy. Działania niepożądane nie wykazują zależności od dawki. Rzadziej obserwuje się zaburzenia hematologiczne (leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia), reakcje alergiczne (w tym anafilaksję), zaburzenia elektrolitowe (hiponatremia, hipomagnezemia), a także poważne reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna martwica naskórka). Długotrwałe stosowanie może prowadzić do mikroskopowego zapalenia jelita grubego oraz zmian w funkcji wątroby, w tym niewydolności i encefalopatii u pacjentów z chorobą wątroby.

Działania niepożądane leku Omeprazole Mercapharm

Omeprazole Mercapharm, zawierający 20 mg omeprazolu w postaci kapsułek dojelitowych twardych, może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Znajomość profilu bezpieczeństwa tego leku jest istotna dla właściwego monitorowania stanu pacjenta podczas terapii.1

Charakterystyka ogólna działań niepożądanych

Do najczęściej raportowanych działań niepożądanych omeprazolu, występujących u 1-10% pacjentów, należą dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego oraz ból głowy. Co istotne, obserwowane działania niepożądane nie wykazują zależności od zastosowanej dawki leku.2

Wymienione poniżej działania niepożądane zostały zidentyfikowane zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i w praktyce klinicznej po wprowadzeniu leku do obrotu.3

Tabela działań niepożądanych według częstości występowania i układów narządów

Układ/narząd Częstość występowania Działanie niepożądane Opis
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Leukopenia, trombocytopenia Zmniejszenie liczby leukocytów lub płytek krwi
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Agranulocytoza, pancytopenia Brak granulocytów lub zmniejszenie liczby wszystkich elementów morfotycznych krwi
Zaburzenia układu immunologicznego Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Reakcje z nadwrażliwości Objawiające się gorączką, obrzękiem naczynioruchowym, reakcją anafilaktyczną lub wstrząsem
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Hiponatremia Obniżenie stężenia sodu we krwi
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Hipomagnezemia Obniżenie stężenia magnezu we krwi, mogące powodować osłabienie i zaburzenia rytmu serca
Zaburzenia psychiczne Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Bezsenność Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu
Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Pobudzenie, splątanie, depresja Zaburzenia nastroju i świadomości
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Agresja, omamy Zaburzenia percepcji i zachowania
Zaburzenia układu nerwowego Często
(≥1/100 do <1/10)
Ból głowy Jeden z najczęstszych objawów niepożądanych
Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Zawroty głowy, parestezje, senność Zaburzenia czucia i świadomości
Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Zaburzenia smaku Zmienione odczuwanie smaku
Zaburzenia oka Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Niewyraźne widzenie Zaburzenia ostrości widzenia
Zaburzenia ucha i błędnika Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Zawroty głowy Uczucie wirowania i zaburzenia równowagi
Zaburzenia oddechowe Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Skurcz oskrzeli Zwężenie światła oskrzeli powodujące trudności w oddychaniu
Zaburzenia żołądka i jelit Często
(≥1/100 do <1/10)
Ból brzucha, zaparcia, biegunki, wzdęcia, nudności/wymioty, polipy dna żołądka (łagodne) Najczęstsze działania niepożądane dotyczące przewodu pokarmowego
Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Suchość błony śluzowej jamy ustnej, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, kandydoza przewodu pokarmowego Zakażenia grzybicze oraz zmiany zapalne w jamie ustnej
Częstość nieznana Mikroskopowe zapalenie jelita grubego Stan zapalny wykrywalny w badaniu histopatologicznym
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych Podwyższone wartości parametrów wątrobowych w badaniach laboratoryjnych
Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Zapalenie wątroby z żółtaczką lub bez Stan zapalny wątroby, który może objawiać się zażółceniem skóry i białkówek oczu
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Niewydolność wątroby, encefalopatia u pacjentów z wcześniej istniejącą chorobą wątroby Poważne zaburzenia funkcji wątroby mogące prowadzić do zaburzeń neurologicznych
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Zapalenie skóry, świąd, wysypka, pokrzywka Reakcje skórne o łagodnym i umiarkowanym nasileniu
Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Wypadanie włosów (łysienie), nadwrażliwość na światło Utrata włosów oraz reakcje skórne po ekspozycji na światło
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna rozpływna martwica naskórka (TEN) Ciężkie, zagrażające życiu reakcje skórne
Częstość nieznana Podostra postać skórna tocznia rumieniowatego Autoimmunologiczna choroba skóry
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Bóle stawów, bóle mięśni Dolegliwości bólowe układu ruchu
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Osłabienie siły mięśniowej Zmniejszenie siły i sprawności mięśni
Zaburzenia nerek i układu moczowego Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Śródmiąższowe zapalenie nerek Stan zapalny tkanki śródmiąższowej nerek
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Ginekomastia Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn
Zaburzenia ogólne oraz zmiany w miejscu podania leku Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Złe samopoczucie, obrzęki obwodowe Ogólne osłabienie i gromadzenie się płynu w tkankach
Rzadko
(≥1/10 000 do <1/1000)
Zwiększona potliwość Wzmożone wydzielanie potu

Ciężkie działania niepożądane wymagające szczególnej uwagi

Wśród działań niepożądanych omeprazolu szczególną uwagę należy zwrócić na te, które mogą stanowić zagrożenie dla życia pacjenta. Do najpoważniejszych należą:4

  • Zaburzenia hematologiczne – agranulocytoza i pancytopenia, które mogą objawiać się gorączką, osłabieniem, zakażeniami i krwawieniami
  • Reakcje anafilaktyczne – mogące prowadzić do wstrząsu anafilaktycznego
  • Ciężkie reakcje skórne – zespół Stevensa-Johnsona i toksyczna rozpływna martwica naskórka (TEN), które charakteryzują się rozległymi zmianami pęcherzowymi i martwicą naskórka
  • Niewydolność wątroby – szczególnie niebezpieczna u pacjentów z wcześniej istniejącą chorobą wątroby, może prowadzić do encefalopatii wątrobowej

Zaburzenia elektrolitowe związane ze stosowaniem omeprazolu

Podczas długotrwałego stosowania omeprazolu mogą wystąpić zaburzenia elektrolitowe, w szczególności:5

  • Hiponatremia – obniżenie stężenia sodu we krwi, występuje rzadko, może objawiać się osłabieniem, splątaniem, drgawkami
  • Hipomagnezemia – obniżenie stężenia magnezu we krwi, występuje bardzo rzadko, ale ma istotne znaczenie kliniczne, może prowadzić do zaburzeń rytmu serca, osłabienia mięśniowego i drgawek

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe

Najczęstsze działania niepożądane omeprazolu dotyczą układu pokarmowego. Obejmują one:6

  • Ból brzucha – występuje często i może mieć różne nasilenie
  • Zaburzenia rytmu wypróżnień – zarówno zaparcia jak i biegunki
  • Wzdęcia – uczucie rozpierania w jamie brzusznej
  • Nudności i wymioty – mogą znacząco obniżać komfort pacjenta
  • Polipy dna żołądka – łagodne zmiany rozrostowe, które zwykle nie powodują objawów
  • Kandydoza przewodu pokarmowego – zakażenie grzybicze będące wynikiem zmniejszenia kwaśności środowiska żołądka
  • Mikroskopowe zapalenie jelita grubego – rzadkie powikłanie, którego częstość występowania jest trudna do oszacowania

Zaburzenia neurologiczne i psychiatryczne

Omeprazol może wpływać na ośrodkowy układ nerwowy, powodując:7

  • Ból głowy – najczęstsze neurologiczne działanie niepożądane
  • Zawroty głowy – mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie
  • Parestezje – zaburzenia czucia w postaci mrowienia, drętwienia
  • Zaburzenia snu – głównie bezsenność
  • Zaburzenia nastroju – pobudzenie, splątanie, depresja, a w skrajnie rzadkich przypadkach agresja i omamy

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po wprowadzeniu leku do obrotu szczególnie istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.8

Dane kontaktowe: Al. Jerozolimskie 181C, PL-02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl.

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za wprowadzenie leku do obrotu.9

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl