Specjalne ostrzeżenia
Lenalidomide Medical Valley

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania lenalidomidu

Przed rozpoczęciem terapii lekiem Lenalidomide Medical Valley należy dokładnie zapoznać się z odpowiednimi Charakterystykami Produktów Leczniczych w przypadku stosowania go w skojarzeniu z innymi produktami leczniczymi. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku oraz zalecanych środków ostrożności.¹

Teratogenność leku – kluczowe ostrzeżenie

Lenalidomid wykazuje strukturę chemiczną zbliżoną do talidomidu, substancji o znanym działaniu teratogennym u ludzi, powodującej ciężkie, zagrażające życiu wady wrodzone. Badania prowadzone na małpach wykazały, że lenalidomid wywołuje wady wrodzone podobne do opisywanych po stosowaniu talidomidu. W związku z tym należy oczekiwać, że lenalidomid stosowany w czasie ciąży może wywierać działanie teratogenne u ludzi.²

Program zapobiegania ciąży

Wszystkie pacjentki muszą bezwzględnie spełniać warunki programu zapobiegania ciąży, chyba że istnieją wiarygodne dowody, że pacjentka nie może zajść w ciążę.³

Kryteria określające kobiety niemogące zajść w ciążę

Pacjentkę lub partnerkę pacjenta uznaje się za mogącą zajść w ciążę, chyba że spełnia co najmniej jedno z następujących kryteriów:

• Wiek ≥ 50 lat i naturalny brak menstruacji przez ≥ 1 rok (należy pamiętać, że brak menstruacji po leczeniu przeciwnowotworowym lub w czasie karmienia piersią nie wyklucza możliwości zajścia w ciążę)⁴
• Przedwczesna niewydolność jajników potwierdzona przez specjalistę ginekologa⁵
• Uprzednia obustronna resekcja jajników z jajowodami lub histerektomia⁶
• Genotyp XY, zespół Turnera, agenezja macicy⁷

Wymagania dotyczące poradnictwa

Lenalidomid jest przeciwwskazany u kobiet mogących zajść w ciążę, jeśli nie zostały spełnione wszystkie poniższe warunki:⁸

• Pacjentka rozumie spodziewane ryzyko teratogenności dla nienarodzonego dziecka⁹
• Pacjentka rozumie konieczność stosowania skutecznej antykoncepcji bez przerwy przez co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, przez cały okres trwania leczenia i przez co najmniej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia¹⁰
• Nawet jeśli u kobiety w wieku rozrodczym wystąpi brak menstruacji, musi ona przestrzegać wszystkich zaleceń dotyczących skutecznej antykoncepcji¹¹
• Pacjentka jest w stanie stosować i przestrzegać skutecznych metod antykoncepcji¹²
• Pacjentka została poinformowana i zrozumiała potencjalne następstwa ciąży oraz konieczność natychmiastowej konsultacji w przypadku podejrzenia zajścia w ciążę¹³
• Pacjentka rozumie konieczność rozpoczęcia leczenia zaraz po wydaniu lenalidomidu poprzedzonym uzyskaniem ujemnego wyniku testu ciążowego¹⁴
• Pacjentka rozumie konieczność i zgadza się na wykonywanie testów ciążowych przynajmniej co 4 tygodnie, z wyjątkiem przypadków potwierdzonej sterylizacji przez podwiązanie jajowodów¹⁵
• Pacjentka potwierdza, że rozumie zagrożenia i niezbędne środki ostrożności związane ze stosowaniem lenalidomidu¹⁶

Wytyczne dla mężczyzn przyjmujących lenalidomid

Badania farmakokinetyczne wykazały, że lenalidomid jest obecny w spermie ludzkiej w skrajnie małym stężeniu w trakcie leczenia i staje się niewykrywalny po 3 dniach od zakończenia podawania substancji zdrowemu mężczyźnie. Biorąc pod uwagę możliwość wydłużonego czasu wydalania, np. u pacjentów z niewydolnością nerek, wszyscy mężczyźni przyjmujący lenalidomid muszą spełniać następujące warunki:¹⁷

• Zrozumieć spodziewane ryzyko teratogenności leku w przypadku pożycia seksualnego z kobietą w ciąży lub z kobietą mogącą zajść w ciążę¹⁸
• Zrozumieć konieczność używania prezerwatyw w przypadku pożycia seksualnego z kobietą w ciąży lub z kobietą mogącą zajść w ciążę, niestosującą skutecznych środków antykoncepcyjnych (nawet jeżeli mężczyzna w przeszłości poddał się zabiegowi wazektomii) w czasie leczenia i przez co najmniej 7 dni od podania ostatniej dawki i (lub) zakończenia leczenia¹⁹
• Zrozumieć, że jeżeli partnerka zajdzie w ciążę w czasie, kiedy mężczyzna przyjmuje produkt Lenalidomide Medical Valley lub w krótkim czasie po zaprzestaniu stosowania produktu, mężczyzna powinien jak najszybciej poinformować o tym fakcie swojego lekarza prowadzącego, oraz zaleca się, by partnerka została skierowana do lekarza specjalizującego się lub mającego doświadczenie w zakresie teratologii, w celu przeprowadzenia badań oraz uzyskania porady²⁰

Obowiązki lekarza przepisującego lek

Lekarz przepisujący lenalidomid kobietom mogącym zajść w ciążę musi upewnić się, że:²¹

• Pacjentka przestrzega zasad programu zapobiegania ciąży, w tym uzyskać potwierdzenie odpowiedniego poziomu zrozumienia²²
• Pacjentka wyraziła zgodę na wspomniane powyżej warunki²³

Wymagania dotyczące antykoncepcji

Kobiety mogące zajść w ciążę muszą stosować przynajmniej jedną skuteczną metodę antykoncepcji przez co najmniej 4 tygodnie przed rozpoczęciem leczenia, w trakcie leczenia, przez co najmniej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia lenalidomidem i nawet w przypadku przerwy w stosowaniu leku. Wymóg ten dotyczy również pacjentek, które nie zobowiążą się do bezwzględnej i ciągłej abstynencji seksualnej potwierdzanej co miesiąc. Pacjentki niestosujące skutecznej antykoncepcji powinny zostać skierowane do odpowiednio przeszkolonego pracownika ochrony zdrowia w celu uzyskania porady dotyczącej zapobiegania ciąży.²⁴

Zalecane metody antykoncepcji

Odpowiednie metody zapobiegania ciąży obejmują:²⁵

• Implanty antykoncepcyjne²⁶
• System terapeutyczny domaciczny (IUS) uwalniający lewonorgestrel²⁷
• Octan medroksyprogesteronu w postaci depot²⁸
• Sterylizacja przez podwiązanie jajowodów²⁹
• Pożycie seksualne tylko z mężczyzną po wazektomii; wazektomia musi zostać potwierdzona dwoma ujemnymi badaniami spermy³⁰
• Pigułki hamujące owulację, zawierające tylko progesteron (tzn. dezogestrel)³¹

Niezalecane metody antykoncepcji

Ze względu na zwiększone ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u pacjentów ze szpiczakiem mnogim zażywających lenalidomid w terapii skojarzonej, a w mniejszym stopniu u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, zespołami mielodysplastycznymi i chłoniakiem z komórek płaszcza przyjmujących lenalidomid w monoterapii, stosowanie dwuskładnikowych doustnych środków antykoncepcyjnych nie jest zalecane. Jeśli pacjentka aktualnie stosuje dwuskładnikowe doustne środki antykoncepcyjne, powinna przejść na jedną ze skutecznych metod wymienionych powyżej. Należy pamiętać, że ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej utrzymuje się przez 4-6 tygodni po zakończeniu stosowania dwuskładnikowych doustnych środków antykoncepcyjnych.³²

Dodatkowo należy zaznaczyć, że jednoczesne stosowanie deksametazonu może zmniejszać skuteczność steroidowych środków antykoncepcyjnych.³³

Szczególne zalecenia dla inwazyjnych metod antykoncepcji

Implanty i systemy terapeutyczne domaciczne uwalniające lewonorgestrel wiążą się ze zwiększonym ryzykiem zakażenia w trakcie ich umieszczania oraz nieregularnym krwawieniem z pochwy. U pacjentek z neutropenią należy rozważyć profilaktyczne podanie antybiotyków.³⁴

Zwykle nie zaleca się stosowania wewnątrzmacicznych wkładek uwalniających miedź ze względu na potencjalne ryzyko zakażenia w trakcie ich umieszczania i utratę krwi menstruacyjnej, co może pogorszyć stan pacjentek z neutropenią lub trombocytopenią.³⁵

Testy ciążowe

U kobiet mogących zajść w ciążę trzeba wykonać pod nadzorem personelu medycznego testy ciążowe o minimalnej czułości 25 mIU/ml zgodnie z lokalną praktyką. Wymóg ten dotyczy również kobiet, które praktykują bezwzględną i ciągłą abstynencję seksualną.³⁶

Idealnym rozwiązaniem jest przeprowadzenie testu ciążowego, wypisanie recepty i wydanie leku w tym samym dniu. Lenalidomid powinien zostać wydany kobietom mogącym zajść w ciążę w ciągu 7 dni od jego przepisania.³⁷

Schemat wykonywania testów ciążowych

• Przed rozpoczęciem leczenia: konieczne jest przeprowadzenie testu ciążowego pod nadzorem personelu medycznego w trakcie wizyty, podczas której przepisano lenalidomid, lub na 3 dni przed wizytą u lekarza przepisującego lek, jeśli pacjentka stosowała skuteczną antykoncepcję przez co najmniej 4 tygodnie. Test musi potwierdzić, że pacjentka nie jest w ciąży w trakcie rozpoczynania leczenia lenalidomidem.³⁸
• Obserwacja i zakończenie leczenia: test ciążowy wykonywany pod nadzorem lekarza musi być powtarzany przynajmniej co 4 tygodnie, w tym co najmniej 4 tygodnie po zakończeniu leczenia, z wyjątkiem przypadków potwierdzonej sterylizacji przez podwiązanie jajowodów. Testy ciążowe powinny być wykonywane w dniu wizyty, podczas której przepisano lek, lub 3 dni przed wizytą u lekarza przepisującego lek.³⁹

Dodatkowe środki ostrożności

• Należy poinformować pacjentów, aby nigdy nie przekazywali tego leku innej osobie oraz aby zwrócili wszelkie niewykorzystane kapsułki do apteki po zakończeniu leczenia, w celu bezpiecznego ich usunięcia.⁴⁰
• Podczas leczenia lenalidomidem (włącznie z przerwami w podawaniu produktu leczniczego) oraz przez co najmniej 7 dni po zakończeniu leczenia pacjent nie może oddawać krwi, nasienia lub spermy.⁴¹
• Osoby należące do fachowego personelu medycznego i opiekunowie powinni nosić rękawiczki jednorazowe podczas pracy z blistrem lub kapsułką.⁴²
• Kobiety w ciąży lub podejrzewające, że mogą być w ciąży, nie powinny dotykać blistra ani kapsułki.⁴³