Interakcje leku
Lenalidomide Gedeon Richter 2,5 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Lenalidomid wchodzi w interakcje z różnymi grupami leków, co może wpływać zarówno na jego skuteczność, jak i bezpieczeństwo stosowania. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla właściwego prowadzenia terapii pacjentów leczonych lenalidomidem, szczególnie w przypadku politerapii lub chorób współistniejących wymagających dodatkowego leczenia farmakologicznego.¹

Leki wpływające na erytropoezę i ryzyko zakrzepicy

Szczególną ostrożność należy zachować podczas jednoczesnego stosowania lenalidomidu z czynnikami wpływającymi na erytropoezę lub lekami zwiększającymi ryzyko zakrzepicy. Do tej grupy należy między innymi hormonalna terapia zastępcza. Połączenie tych leków z lenalidomidem, zwłaszcza w schemacie z deksametazonem u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, może istotnie zwiększać ryzyko powikłań zakrzepowych.²

Interakcje z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi

Nie przeprowadzono dedykowanych badań interakcji lenalidomidu z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi. Badania in vitro na ludzkich hepatocytach wykazały, że lenalidomid w różnych stężeniach nie indukuje enzymów cytochromu P450, w tym CYP1A2, CYP2B6, CYP2C9, CYP2C19 i CYP3A4/5. Z tego powodu sam lenalidomid prawdopodobnie nie wpływa na skuteczność hormonalnych środków antykoncepcyjnych.³

Należy jednak zwrócić uwagę, że deksametazon, często stosowany w schematach z lenalidomidem, jest słabym lub umiarkowanym induktorem CYP3A4 i może wpływać również na inne enzymy i transportery. Istnieje zatem ryzyko, że skuteczność doustnych środków antykoncepcyjnych może być zmniejszona podczas jednoczesnej terapii lenalidomidem i deksametazonem. Z tego względu konieczne jest stosowanie skutecznych metod zapobiegania ciąży.⁴

Interakcje z warfaryną

Badania farmakokinetyczne wykazały, że jednoczesne wielokrotne podawanie lenalidomidu w dawce 10 mg raz na dobę nie wpływało na farmakokinetykę pojedynczej dawki R- i S-warfaryny. Podobnie, jednoczesne podanie warfaryny w pojedynczej dawce 25 mg nie wpływało na farmakokinetykę lenalidomidu.⁵

Jednak brak jest danych dotyczących potencjalnych interakcji w warunkach klinicznych, zwłaszcza podczas jednoczesnego stosowania deksametazonu. Ponieważ deksametazon jest słabym lub umiarkowanym induktorem enzymów, a jego wpływ na warfarynę nie jest w pełni poznany, zaleca się ścisłe monitorowanie wskaźników krzepnięcia, w tym INR, podczas jednoczesnego stosowania warfaryny i lenalidomidu.⁶

Interakcje z digoksyną

Badania wykazały, że jednoczesne stosowanie lenalidomidu w dawce 10 mg raz na dobę zwiększało stężenie osoczowe digoksyny (0,5 mg, pojedyncza dawka) o 14% (przedział ufności 90% CI: 0,52% – 28,2%). Nie jest jasne, czy efekt ten będzie bardziej nasilony w praktyce klinicznej, gdy stosowane są większe dawki lenalidomidu i jednoczesne leczenie deksametazonem.⁷

Ze względu na wąski indeks terapeutyczny digoksyny, zaleca się monitorowanie jej stężenia w osoczu podczas jednoczesnego leczenia lenalidomidem, szczególnie w przypadku stosowania wyższych dawek lub przy włączaniu deksametazonu do schematu terapeutycznego.⁸

Interakcje ze statynami

Jednoczesne stosowanie statyn i lenalidomidu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia rabdomiolizy. Mechanizm tej interakcji ma prawdopodobnie charakter addytywny. Szczególnie w początkowym okresie terapii (pierwsze tygodnie leczenia) zalecane jest wzmożone monitorowanie kliniczne i laboratoryjne pacjentów, ze zwróceniem uwagi na objawy mięśniowe oraz kontrolę aktywności enzymów mięśniowych.⁹

Interakcje z deksametazonem

Badania farmakokinetyczne wykazały, że deksametazon w dawce 40 mg raz na dobę, podawany w dawce pojedynczej lub wielokrotnej, nie ma istotnego klinicznie wpływu na farmakokinetykę lenalidomidu podawanego w dawce wielokrotnej (25 mg raz na dobę). Mimo braku interakcji farmakokinetycznych, należy pamiętać, że deksametazon może wpływać na metabolizm innych leków stosowanych jednocześnie z lenalidomidem.¹⁰

Interakcje z inhibitorami glikoproteiny P

W badaniach in vitro wykazano, że lenalidomid jest substratem dla glikoproteiny P (P-gp), ale nie jest jej inhibitorem. Badania kliniczne potwierdziły, że równoczesne podawanie silnego inhibitora P-gp, chinidyny (600 mg, dwa razy na dobę) lub umiarkowanie silnego inhibitora/substratu P-gp, temsyrolimusu (25 mg), nie miało istotnego klinicznie wpływu na farmakokinetykę lenalidomidu stosowanego w dawce 25 mg.¹¹

Jednocześnie nie zaobserwowano istotnego wpływu lenalidomidu na farmakokinetykę temsyrolimusu, co potwierdza brak hamującego działania lenalidomidu na transport za pośrednictwem P-gp.¹²

Interakcje z alkoholem

Chociaż w przedstawionych danych z charakterystyki produktu leczniczego nie zawarto bezpośrednich informacji o interakcjach lenalidomidu z alkoholem, istnieją istotne aspekty kliniczne, które należy uwzględnić przy jednoczesnym stosowaniu.

Lenalidomid, jako lek immunomodulujący stosowany w leczeniu nowotworów hematologicznych, może powodować działania niepożądane, które mogą być nasilone przez spożywanie alkoholu. Dotyczy to przede wszystkim:

• Działań hepatotoksycznych – zarówno lenalidomid, jak i alkohol mogą wpływać na funkcje wątroby, co stwarza ryzyko addytywnego działania hepatotoksycznego
• Zaburzeń neurologicznych – lenalidomid może powodować zawroty głowy, zmęczenie i senność, które mogą być potęgowane przez alkohol
• Zwiększonego ryzyka krwawień – szczególnie u pacjentów z małopłytkowością indukowaną lenalidomidem
• Nasilenia działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, takich jak nudności, wymioty czy biegunka

Ponadto, schemat leczenia obejmujący lenalidomid z deksametazonem wymaga szczególnej ostrożności w odniesieniu do spożywania alkoholu. Deksametazon, jako glikokortykosteroid, może wchodzić w interakcje z alkoholem, zwiększając ryzyko rozwoju choroby wrzodowej i krwawień z przewodu pokarmowego.

Z klinicznego punktu widzenia zaleca się znaczne ograniczenie lub całkowite unikanie spożywania alkoholu podczas terapii lenalidomidem, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub innymi schorzeniami, które mogą być zaostrzane przez alkohol.

Tabela interakcji lenalidomidu z innymi produktami leczniczymi