Właściwości farmakokinetyczne
Lemena 75 mcg

Lek Lemena zawiera 75 µg dezogestrelu, który po podaniu doustnym jest szybko wchłaniany i przekształcany do aktywnego metabolitu etonogestrelu (ENG). Maksymalne stężenie ENG w osoczu osiągane jest po około 1,8 godziny, a jego biodostępność wynosi około 70%. Etonogestrel wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (95,5-99%), głównie z albuminami oraz w mniejszym stopniu z SHBG, co wpływa na jego dystrybucję i działanie farmakologiczne. Metabolizm dezogestrelu obejmuje hydroksylację i redukcję do etonogestrelu, który następnie ulega dalszym przemianom do siarczanów i glukuronidów, ułatwiających wydalanie. Okres półtrwania etonogestrelu wynosi około 30 godzin, a stan stacjonarny osiągany jest po 4-5 dniach regularnego stosowania. Klirens osoczowy po podaniu dożylnym wynosi około 10 l/h, a wydalanie metabolitów odbywa się głównie z moczem i kałem w stosunku 1,5:1.

Właściwości farmakokinetyczne leku Lemena

Lek Lemena, zawierający 75 mikrogramów dezogestrelu w postaci tabletek powlekanych, charakteryzuje się określonym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jego działanie w organizmie. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące procesów farmakokinetycznych tego preparatu.1

Wchłanianie

Po podaniu doustnym preparatu Lemena, substancja czynna – dezogestrel (DSG) ulega szybkiemu wchłanianiu z przewodu pokarmowego. Następnie zostaje niezwłocznie przekształcony do aktywnego metabolitu – etonogestrelu (ENG). Maksymalne stężenie w osoczu w stanie stacjonarnym jest osiągane relatywnie szybko, bo już po 1,8 godziny od momentu przyjęcia tabletki. Całkowita biodostępność etonogestrelu wynosi około 70%, co świadczy o dobrym wchłanianiu substancji czynnej.2

Dystrybucja

Etonogestrel, aktywny metabolit dezogestrelu, charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym 95,5-99%. Wiąże się głównie z albuminami, które stanowią najliczniejszą frakcję białek osoczowych. W mniejszym stopniu etonogestrel wiąże się również z globuliną wiążącą hormony płciowe (SHBG), która jest specyficznym transporterem hormonów steroidowych w organizmie. Tak wysoki stopień wiązania z białkami ma istotne znaczenie dla dystrybucji leku w organizmie oraz jego działania farmakologicznego.3

Metabolizm

Dezogestrel podlega intensywnym procesom metabolicznym w organizmie. Główne szlaki metaboliczne obejmują hydroksylację oraz redukcję, prowadzące do powstania aktywnego metabolitu – etonogestrelu (ENG). Jest to kluczowy etap, ponieważ to właśnie etonogestrel odpowiada za efekt farmakologiczny leku. W dalszych etapach, etonogestrel ulega dalszym przemianom metabolicznym, w wyniku których powstają siarczany oraz glukuronidy, będące formami sprzężonymi, ułatwiającymi wydalanie substancji z organizmu.4

Eliminacja

Okres półtrwania etonogestrelu wynosi średnio 30 godzin, co jest wartością niezależną od tego, czy lek podawany jest jednorazowo czy wielokrotnie. Dzięki temu stosunkowo długiemu okresowi półtrwania, stan stacjonarny w organizmie osiągany jest po 4-5 dobach regularnego przyjmowania leku. Wartość klirensu osoczowego po podaniu dożylnym etonogestrelu wynosi około 10 litrów na godzinę.5

Etonogestrel i jego metabolity są wydalane z organizmu dwoma głównymi drogami: z moczem oraz z kałem, w stosunku 1,5:1, co oznacza, że większa część metabolitów jest wydalana drogą nerkową. Metabolity mogą być wydalane zarówno w formie wolnych steroidów, jak i związków sprzężonych z innymi substancjami endogennymi.6

Przenikanie do mleka matki

Istotną kwestią z punktu widzenia stosowania leku u kobiet karmiących piersią jest fakt, że etonogestrel przenika do mleka matki. Stosunek stężenia w mleku do surowicy wynosi 0,37-0,55. Na podstawie tych danych oraz przy założeniu, że dziecko spożywa 150 ml/kg/dobę mleka, szacuje się, że dziennie niemowlę może przyjąć od 0,01 do 0,05 µg etonogestrelu. Jest to ilość stosunkowo niewielka, jednak należy ją brać pod uwagę przy rozważaniu stosowania leku u kobiet karmiących piersią.7

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Pacjentki z zaburzeniami czynności nerek

Należy zaznaczyć, że do tej pory nie przeprowadzono badań, które mogłyby jednoznacznie określić wpływ zaburzeń czynności nerek na właściwości farmakokinetyczne dezogestrelu. Z tego względu stosowanie leku u pacjentek z niewydolnością nerek powinno odbywać się pod szczególną kontrolą lekarską, a decyzja o terapii powinna być podejmowana indywidualnie, po dokładnej analizie potencjalnych korzyści i ryzyka.8

Pacjentki z zaburzeniami czynności wątroby

Podobnie jak w przypadku zaburzeń czynności nerek, nie przeprowadzono również badań oceniających wpływ chorób wątroby na właściwości farmakokinetyczne dezogestrelu. Warto jednak podkreślić, że u kobiet z zaburzeniami czynności wątroby hormony steroidowe mogą być słabiej metabolizowane, co może potencjalnie prowadzić do zwiększenia stężenia aktywnych metabolitów w organizmie. Z tego względu stosowanie leku u pacjentek z chorobami wątroby również wymaga indywidualnego podejścia i szczególnej ostrożności.9

Różnice etniczne

Do chwili obecnej nie przeprowadzono badań klinicznych, które mogłyby wskazać na ewentualne różnice w farmakokinetyce dezogestrelu w zależności od przynależności do różnych grup etnicznych. Brak takich danych uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie, czy pochodzenie etniczne pacjentki może mieć wpływ na metabolizm i skuteczność leku.10

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl