Wprowadzenie do właściwości farmakokinetycznych leku Groprinosin

Lek Groprinosin zawiera jako substancję czynną inozynę pranobeks, która jest kompleksem zawierającym inozynę oraz 4-acetamidobenzoesan 2-hydroksypropylodimetyloamoniowy w stosunku molarnym 1:3. Każda tabletka zawiera 500 mg tej substancji czynnej. W analizie właściwości farmakokinetycznych należy uwzględnić, że każda ze składowych tego kompleksu charakteryzuje się odrębnymi parametrami farmakokinetycznymi.¹

Procesy wchłaniania

Po podaniu doustnym inozyna pranobeks wykazuje bardzo wysoką biodostępność. Substancja wchłania się natychmiast oraz prawie całkowicie (90%) z przewodu pokarmowego i szybko pojawia się we krwi krążącej. Badania porównawcze między podaniem doustnym a dożylnym u małp Rhesus wykazały, że 94%-100% składników DIP [N,N-dimetylamino-2-propanol] oraz PacBA [kwas p-acetamidobenzoesowy], które występowały po podaniu dożylnym, stwierdza się również w moczu po podaniu doustnym, co potwierdza wysoką biodostępność leku.²

Procesy dystrybucji

Badania dystrybucji tkankowej z wykorzystaniem materiału znakowanego radioaktywnie u małp wykazały, że lek rozprowadzany jest do wielu narządów i tkanek. Najwyższą aktywność promieniotwórczą obserwowano kolejno w: nerkach, płucach, wątrobie, sercu, śledzionie, jądrach, trzustce, mózgu i mięśniach szkieletowych. Taki rozkład wskazuje na szeroką dystrybucję leku w organizmie, z pewną preferencją do organów związanych z eliminacją (nerki) oraz o wysokim przepływie krwi (płuca, wątroba).³

Procesy metabolizmu

Metabolizm inozyny pranobeks obejmuje przemiany poszczególnych jego składowych. Po doustnym podaniu jednego grama inozyny pranobeks u ludzi obserwowano następujące maksymalne stężenia w osoczu:

• DIP [N,N-dimetylamino-2-propanol] – 3,7 μg/ml (osiągane po 2 godzinach)
• PacBA [kwas p-acetamidobenzoesowy] – 9,4 μg/ml (osiągane po 1 godzinie)

Składowa inozynowa ulega przemianom zgodnie ze szlakiem metabolicznym puryn, prowadząc do powstania kwasu moczowego. W badaniach klinicznych dotyczących tolerancji dawki u ludzi zaobserwowano, że maksymalny wzrost stężenia kwasu moczowego nie miał przebiegu liniowego i wahał się w zakresie +10% między 1. a 3. godziną po podaniu leku.⁴

Główne metabolity

U ludzi zidentyfikowano główne szlaki metaboliczne poszczególnych składowych inozyny pranobeks:

• DIP [N,N-dimetylamino-2-propanol] – głównym metabolitem jest N-tlenek DIP
• PAcBA [kwas p-acetamidobenzoesowy] – głównym metabolitem jest o-acyloglukuronid
• Inozyna – metabolizowana w procesie degradacji puryn do kwasu moczowego, a także ksantyny i hipoksantyny

W badaniach na zwierzętach wykazano, że do 70% podanej dawki inozyny może być odzyskane jako kwas moczowy w moczu po doustnym podaniu tabletek, a pozostała ilość w postaci zwykłych metabolitów: ksantyny i hipoksantyny.⁵

Procesy eliminacji

Eliminacja poszczególnych składowych inozyny pranobeks odbywa się głównie poprzez nerki. W warunkach podawania dawki 4 g na dobę, 24-godzinne wydalanie PAcBA oraz jego głównego metabolitu z moczem w stanie równowagi wynosiło w przybliżeniu 85% podanej dawki. W przypadku DIP, 95% radioaktywności związanej z tą substancją odzyskano z moczem w postaci niezmienionego DIP oraz jego N-tlenku.⁶

Parametry kinetyczne eliminacji

Poszczególne składowe inozyny pranobeks charakteryzują się odmiennymi parametrami farmakokinetycznymi w fazie eliminacji:

• DIP [N,N-dimetylamino-2-propanol] – okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi 3,5 godziny
• PAcBA [kwas p-acetamidobenzoesowy] – okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi 50 minut

Te różnice w okresach półtrwania poszczególnych składowych wpływają na ogólny profil farmakokinetyczny leku i muszą być uwzględniane przy ustalaniu schematu dawkowania.⁷

Biodostępność i parametry farmakokinetyczne w stanie równowagi

W warunkach stanu równowagi odzyskiwanie z moczem poszczególnych składowych i ich metabolitów potwierdza wysoką biodostępność leku:

• Odzyskiwanie składowej PAcBA i jej metabolitu z moczem: >90% oczekiwanej wartości
• Odzyskiwanie składowej DIP i jej metabolitu z moczem: >76% oczekiwanej wartości

Pole pod krzywą stężenia w osoczu (AUC) również wskazuje na dobrą biodostępność:

• DIP – osoczowe AUC wynosi >88%
• PAcBA – osoczowe AUC wynosi >77%

Powyższe wskaźniki potwierdzają, że lek Groprinosin charakteryzuje się dobrą biodostępnością po podaniu doustnym, co zapewnia osiągnięcie odpowiednich stężeń terapeutycznych w organizmie.^{90% spodziewanej wartości. Odsetek odzyskiwanej składowej DIP oraz jej metabolitu wynosił >76%. Osoczowy AUC wynosił >88% dla DIP oraz >77% dla PAcBA.”>8}