Właściwości farmakokinetyczne
Gripex Hot (650 mg + 50 mg + 10 mg)/sasz.
Gripex Hot to preparat złożony zawierający paracetamol (650 mg), kwas askorbinowy (50 mg) oraz chlorowodorek fenylefryny (10 mg). Paracetamol charakteryzuje się szybkim i niemal całkowitym wchłanianiem po podaniu doustnym, osiągając maksymalne stężenie w surowicy po około 1 godzinie. Wiązanie z białkami osocza wynosi 10-30% przy dawkach terapeutycznych, a okres półtrwania to 2-4 godziny, co przekłada się na działanie przeciwbólowe trwające 4-6 godzin i przeciwgorączkowe 6-8 godzin. Metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z dominującym sprzęganiem z kwasem glukuronowym (około 90%) oraz sprzęganiem z kwasem siarkowym, szczególnie u dzieci. Toksyną pośrednią jest NAPQI (około 5%), który w warunkach fizjologicznych jest unieczynniany przez glutation, jednak w przypadku przedawkowania może dojść do uszkodzenia hepatocytów i ostrej niewydolności wątroby. Chlorowodorek fenylefryny wykazuje biodostępność około 40% z maksymalnym stężeniem po 1-2 godzinach i okresem półtrwania 2-3 godziny; metabolizowany jest głównie w wątrobie przez sprzęganie z kwasem siarkowym i glukuronowym oraz oksydacyjną deaminację. Kwas askorbinowy wchłania się w 70-80%, osiąga maksymalne stężenie po 2-3 godzinach, wiąże się z białkami osocza w 25%, a jego metabolizm obejmuje utlenianie do dehydroaskorbinianu z częściową regeneracją pod wpływem glutationu.
Właściwości farmakokinetyczne leku Gripex Hot
Gripex Hot to złożony produkt leczniczy zawierający trzy substancje czynne: paracetamol (650 mg), kwas askorbowy (50 mg) oraz chlorowodorek fenylefryny (10 mg). Poniżej przedstawiono szczegółowe właściwości farmakokinetyczne poszczególnych składników leku.1
Farmakokinetyka paracetamolu
Wchłanianie paracetamolu po podaniu doustnym jest szybkie i niemal całkowite. Maksymalne stężenie we krwi osiągane jest po około 1 godzinie od przyjęcia leku.2
Wiązanie z białkami osocza jest stosunkowo niewielkie i zależne od dawki. Przy dawkach terapeutycznych paracetamol wiąże się z białkami osocza w 10-30%, natomiast przy dawkach wyższych odsetek ten wzrasta do 20-50%.3
Okres półtrwania paracetamolu wynosi od 2 do 4 godzin, co przekłada się na czas działania przeciwbólowego określany na 4-6 godzin oraz przeciwgorączkowego na 6-8 godzin.4
Metabolizm paracetamolu zachodzi głównie w wątrobie, co stanowi podstawową drogę eliminacji leku. Jedynie niewielka część (2-4%) jest wydalana w postaci niezmienionej przez nerki.5
Główne szlaki metaboliczne paracetamolu obejmują:
- Sprzęganie z kwasem glukuronowym – dominujący szlak u dorosłych (około 90% metabolitów)6
- Sprzęganie z kwasem siarkowym – istotny szlak szczególnie u dzieci7
- Powstawanie metabolitu N-acetylo-p-benzochinoiminy (NAPQI) – toksyczny metabolit pośredni (około 5%), który w warunkach fizjologicznych jest szybko unieczynniany przez wiązanie z glutationem wątrobowym, a następnie wydalany z moczem w połączeniu z cysteiną i kwasem merkapturowym8
Warto podkreślić, że w przypadku przedawkowania paracetamolu zapasy glutationu wątrobowego mogą ulec wyczerpaniu, co prowadzi do nagromadzenia toksycznego metabolitu NAPQI w wątrobie. Konsekwencją tego procesu może być uszkodzenie i martwica hepatocytów, prowadzące w skrajnych przypadkach do ostrej niewydolności wątroby.9
Farmakokinetyka chlorowodorku fenylefryny
Wchłanianie chlorowodorku fenylefryny z przewodu pokarmowego jest łatwe i szybkie. Należy jednak zaznaczyć, że ze względu na intensywny metabolizm pierwszego przejścia w ścianie jelita, biodostępność fenylefryny wynosi jedynie około 40%.10
Maksymalne stężenie w surowicy fenylefryna osiąga po 1-2 godzinach od podania.11
Okres półtrwania fenylefryny wynosi od 2 do 3 godzin. W postaci doustnej, stosowanej w celu obkurczenia naczyń krwionośnych nosa, lek podaje się co 4-6 godzin.12
Metabolizm fenylefryny zachodzi głównie w wątrobie i obejmuje kilka szlaków:
- Sprzęganie z kwasem siarkowym
- Sprzęganie z kwasem glukuronowym
- Oksydacyjna deaminacja z następowym sprzęganiem z kwasem siarkowym13
Wydalanie metabolitów fenylefryny odbywa się przez nerki.14
Farmakokinetyka kwasu askorbowego
Wchłanianie kwasu askorbowego z przewodu pokarmowego jest znaczne i wynosi 70-80%. Proces ten zachodzi głównie w dwunastnicy i proksymalnym odcinku jelita cienkiego.15
Wiązanie z białkami osocza dla kwasu askorbowego wynosi około 25%.16
Maksymalne stężenie w osoczu kwas askorbowy osiąga po 2-3 godzinach od podania.17
Metabolizm kwasu askorbowego w organizmie obejmuje głównie procesy utleniania do dehydroaskorbinianu. Część powstałego dehydroaskorbinianu może być następnie regenerowana do wyjściowej, zredukowanej postaci kwasu askorbowego pod wpływem glutationu.18
Wydalanie kwasu askorbowego odbywa się przez nerki, zarówno w postaci niezmienionej, jak i w formie metabolitów.19
Zestawienie właściwości farmakokinetycznych składników leku Gripex Hot
| Parametr farmakokinetyczny | Paracetamol | Chlorowodorek fenylefryny | Kwas askorbowy |
|---|---|---|---|
| Wchłanianie | Szybkie i prawie całkowite | Łatwe i szybkie, biodostępność ok. 40% | 70-80%, głównie w dwunastnicy i proksymalnym odcinku jelita cienkiego |
| Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia | Ok. 1 godzina | 1-2 godziny | 2-3 godziny |
| Wiązanie z białkami osocza | 10-30% (dawki terapeutyczne) 20-50% (dawki wyższe) |
Brak danych | 25% |
| Okres półtrwania | 2-4 godziny | 2-3 godziny | Brak danych |
| Główne szlaki metaboliczne | – Sprzęganie z kwasem glukuronowym (ok. 90% u dorosłych) – Sprzęganie z kwasem siarkowym (głównie u dzieci) – Tworzenie NAPQI (ok. 5%) |
– Sprzęganie z kwasem siarkowym – Sprzęganie z kwasem glukuronowym – Oksydacyjna deaminacja i sprzęganie z kwasem siarkowym |
Utlenianie do dehydroaskorbinianu z częściową regeneracją pod wpływem glutationu |
| Wydalanie | Głównie jako metabolity, 2-4% w postaci niezmienionej przez nerki | Metabolity wydalane przez nerki | Przez nerki w postaci wyjściowej i jako metabolity |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania