Interakcje leku
Dulsevia 90 mg
Duloksetyna wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne o istotnym znaczeniu klinicznym. Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z nieselektywnymi, nieodwracalnymi inhibitorami MAO ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego; konieczne jest zachowanie 14-dniowego odstępu po odstawieniu IMAO przed rozpoczęciem terapii duloksetyną oraz 5-dniowego odstępu po zakończeniu leczenia duloksetyną przed włączeniem IMAO. Silne inhibitory CYP1A2, takie jak fluwoksamina (100 mg/dobę), zmniejszają klirens duloksetyny o około 77% i zwiększają jej AUC sześciokrotnie, co stanowi przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania. Duloksetyna jest umiarkowanym inhibitorem CYP2D6, co prowadzi do trzykrotnego wzrostu AUC dezypraminy (substrat CYP2D6) przy dawce 60 mg dwa razy na dobę, a także zwiększa AUC tolterodyny o 71%. Szczególną ostrożność należy zachować przy kojarzeniu z lekami o wąskim indeksie terapeutycznym metabolizowanymi przez CYP2D6 (np. flekainid, propafenon, metoprolol) oraz z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, tryptany), ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO)
- Interakcje z inhibitorami CYP1A2
- Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy (OUN)
- Interakcje z substancjami działającymi na receptory serotoninergiczne
- Wpływ duloksetyny na inne produkty lecznicze
- Wpływ innych produktów leczniczych na duloksetynę
- Interakcje duloksetyny z alkoholem
- Tabela istotnych interakcji duloksetyny
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Duloksetyna wchodzi w szereg istotnych interakcji z innymi lekami, które mogą mieć znaczenie kliniczne. Interakcje te wynikają zarówno z jej wpływu na układy enzymatyczne, jak i na układy neuroprzekaźnikowe, szczególnie serotoninergiczne. Znajomość tych interakcji jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania leku.1
Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO)
Jednoczesne stosowanie duloksetyny z inhibitorami monoaminooksydazy jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia potencjalnie zagrażającego życiu zespołu serotoninowego. Po przerwaniu leczenia IMAO należy zachować okres przynajmniej 14 dni przed rozpoczęciem terapii duloksetyną. Z kolei po zakończeniu leczenia duloksetyną należy odczekać co najmniej 5 dni przed rozpoczęciem stosowania IMAO, co wynika z okresu półtrwania leku.2
Nie zaleca się również jednoczesnego stosowania duloksetyny z selektywnymi, odwracalnymi inhibitorami MAO, takimi jak moklobemid. Warto pamiętać, że antybiotyk linezolid jest odwracalnym, nieselektywnym inhibitorem MAO i nie powinien być stosowany u pacjentów leczonych duloksetyną.3
Interakcje z inhibitorami CYP1A2
Duloksetyna jest metabolizowana głównie przez izoenzym CYP1A2 cytochromu P450. Jednoczesne stosowanie duloksetyny z silnymi inhibitorami tego enzymu może prowadzić do znacznego zwiększenia stężenia duloksetyny w osoczu. Na przykład, fluwoksamina (w dawce 100 mg raz na dobę) zmniejsza klirens osoczowy duloksetyny o około 77% i zwiększa pole pod krzywą AUC0-t sześciokrotnie. Z tego powodu nie należy stosować duloksetyny jednocześnie z silnymi inhibitorami CYP1A2, takimi jak fluwoksamina.4
Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy (OUN)
Należy zachować szczególną ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu duloksetyny z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy. Dotyczy to w szczególności:5
- Leków uspokajających, w tym benzodiazepiny
- Opioidowych leków przeciwbólowych
- Leków przeciwpsychotycznych
- Fenobarbitalu
- Leków przeciwhistaminowych o działaniu uspokajającym
Interakcje z substancjami działającymi na receptory serotoninergiczne
W rzadkich przypadkach zgłaszano zespół serotoninowy u pacjentów stosujących jednocześnie selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) lub noradrenaliny (SNRI) i leki działające na receptory serotoninergiczne. Podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny z poniższymi lekami należy zachować szczególną ostrożność:6
- Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI)
- Selektywne inhibitory zwrotnego wychwytu noradrenaliny (SNRI)
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (np. klomipramina, amitryptylina)
- Inhibitory MAO (moklobemid, linezolid)
- Preparaty ziołowe zawierające dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum)
- Tryptany
- Buprenorfina, tramadol, petydyna
- Tryptofan
Wpływ duloksetyny na inne produkty lecznicze
Leki metabolizowane przez CYP1A2
Jednoczesne stosowanie duloksetyny (60 mg dwa razy na dobę) nie wpływa istotnie na farmakokinetykę teofiliny, która jest substratem enzymu CYP1A2.7
Leki metabolizowane przez CYP2D6
Duloksetyna jest umiarkowanym inhibitorem CYP2D6. Podanie duloksetyny w dawce 60 mg dwa razy na dobę wraz z pojedynczą dawką dezypraminy (substrat CYP2D6) powoduje trzykrotne zwiększenie pola pod krzywą AUC dezypraminy. Jednoczesne podawanie duloksetyny (40 mg dwa razy na dobę) zwiększa pole pod krzywą AUC tolterodyny (2 mg dwa razy na dobę) w stanie równowagi o 71%, nie wpływając jednak na farmakokinetykę jej aktywnego metabolitu 5-hydroksylowego.8
Należy zachować szczególną ostrożność przy jednoczesnym podawaniu duloksetyny z lekami metabolizowanymi głównie przez CYP2D6, zwłaszcza gdy mają one wąski indeks terapeutyczny. Do takich leków należą:9
- Rysperydon
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (nortryptylina, amitryptylina, imipramina)
- Leki o wąskim indeksie terapeutycznym (flekainid, propafenon, metoprolol)
Doustne środki antykoncepcyjne i inne leki steroidowe
Badania in vitro wskazują, że duloksetyna nie pobudza katalitycznej aktywności CYP3A. Nie przeprowadzono jednak szczegółowych badań interakcji in vivo w tym zakresie.10
Przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe produkty lecznicze
Podczas jednoczesnego stosowania duloksetyny z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi lub przeciwpłytkowymi należy zachować ostrożność ze względu na możliwe zwiększone ryzyko krwawienia wynikające z interakcji farmakodynamicznej. Obserwowano zwiększenie wartości współczynnika INR (International Normalized Ratio) przy jednoczesnym stosowaniu duloksetyny i warfaryny. Jednakże, badania kliniczne u zdrowych ochotników wykazały, że skojarzone stosowanie duloksetyny i warfaryny w ustalonych warunkach nie powodowało klinicznie istotnych zmian współczynnika INR w stosunku do wartości początkowej ani zmian w farmakokinetyce R- lub S-warfaryny.11
Wpływ innych produktów leczniczych na duloksetynę
Leki zobojętniające sok żołądkowy i antagoniści receptora histaminowego H2
Jednoczesne stosowanie duloksetyny z lekami zobojętniającymi zawierającymi glin i magnez lub z famotydyną (antagonista receptora H2) nie wpływa istotnie na szybkość ani stopień wchłaniania duloksetyny po doustnym podaniu dawki 40 mg.12
Substancje zwiększające aktywność CYP1A2
Analizy farmakokinetyczne wykazały, że u osób palących tytoń stężenie duloksetyny w osoczu jest prawie o 50% mniejsze niż u osób niepalących. Dzieje się tak ze względu na indukcję enzymu CYP1A2 przez składniki dymu tytoniowego.13
Interakcje duloksetyny z alkoholem
Jednoczesne stosowanie duloksetyny z alkoholem wymaga szczególnej ostrożności, ponieważ alkohol jest substancją działającą na ośrodkowy układ nerwowy i może nasilać depresyjne działanie duloksetyny na OUN. Może to prowadzić do nasilenia sedacji, zaburzeń psychomotorycznych i zwiększenia ryzyka wystąpienia działań niepożądanych.14
Alkohol może również nasilać działania niepożądane duloksetyny ze strony przewodu pokarmowego, w tym nudności i wymioty. Ponadto, jednoczesne spożywanie alkoholu może wpływać na skuteczność leczenia, ponieważ alkohol sam w sobie ma działanie depresyjne na OUN.
Pacjenci leczeni duloksetyną powinni być poinformowani, że należy unikać spożywania alkoholu podczas terapii tym lekiem lub przynajmniej znacząco ograniczyć jego spożycie.
Tabela istotnych interakcji duloksetyny
| Grupa leków/substancja | Opis interakcji | Poziom istotności |
|---|---|---|
| Nieselektywne, nieodwracalne inhibitory MAO | Ryzyko zespołu serotoninowego. Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie. Wymagane zachowanie przerwy 14 dni po odstawieniu IMAO przed włączeniem duloksetyny i 5 dni po odstawieniu duloksetyny przed włączeniem IMAO. | Bardzo wysoki – przeciwwskazanie |
| Selektywne, odwracalne inhibitory MAO (np. moklobemid) | Ryzyko zespołu serotoninowego. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania. | Wysoki |
| Linezolid | Jako odwracalny, nieselektywny IMAO zwiększa ryzyko zespołu serotoninowego. | Wysoki |
| Inhibitory CYP1A2 (np. fluwoksamina) | Zwiększenie stężenia duloksetyny nawet o 600%, zmniejszenie klirensu o ok. 77%. Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie. | Bardzo wysoki – przeciwwskazanie |
| Leki serotoninergiczne (SSRI, SNRI, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, tryptany) | Zwiększone ryzyko zespołu serotoninowego. Konieczna ostrożność. | Wysoki |
| Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) | Ryzyko zespołu serotoninowego i potencjalnie zmiana stężenia duloksetyny. | Średni |
| Leki metabolizowane przez CYP2D6 (rysperydon, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne) | Duloksetyna zwiększa stężenie tych leków (np. stężenie dezypraminy wzrasta trzykrotnie). Szczególna ostrożność przy lekach o wąskim indeksie terapeutycznym. | Wysoki |
| Leki o wąskim indeksie terapeutycznym metabolizowane przez CYP2D6 (flekainid, propafenon, metoprolol) | Duloksetyna może znacząco zwiększać stężenie tych leków, co może prowadzić do poważnych działań niepożądanych. | Wysoki |
| Doustne leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe | Zwiększone ryzyko krwawienia. Zgłaszano zwiększenie wartości INR przy jednoczesnym stosowaniu z warfaryną. | Średni |
| Alkohol | Nasilenie depresyjnego działania na OUN, zwiększone ryzyko sedacji i zaburzeń psychomotorycznych. | Średni |
| Leki uspokajające (benzodiazepiny, opioidy) | Nasilenie depresyjnego działania na OUN, zwiększone ryzyko sedacji. | Średni |
| Palenie tytoniu | Zmniejszenie stężenia duloksetyny w osoczu o ok. 50% poprzez indukcję CYP1A2. | Średni |
| Leki zobojętniające sok żołądkowy i antagoniści H2 | Brak istotnego wpływu na wchłanianie duloksetyny. | Niski |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania