Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Dexaprotect

W ramach oceny przedklinicznej deksametazonu fosforanu przeprowadzono szereg badań dotyczących potencjalnych właściwości genotoksycznych, karcynogennych oraz wpływu na reprodukcję. Poniżej przedstawiono szczegółowe wyniki tych badań, które stanowią istotną bazę informacji o profilu bezpieczeństwa leku Dexaprotect stosowanego w postaci kropli do oczu.¹

Potencjał mutagenny i rakotwórczy

Przeprowadzone do tej pory badania dotyczące potencjału genotoksycznego glikokortykoidów, w tym deksametazonu fosforanu, nie dostarczyły dowodów na występowanie klinicznie istotnych właściwości mutagennych. Aktualne dane naukowe nie wskazują na znaczący potencjał genotoksyczny, który mógłby mieć implikacje kliniczne podczas stosowania kropli do oczu zawierających deksametazon.²

W zakresie potencjału karcynogennego, dostępne dane przedkliniczne również nie wskazują na istotne ryzyko wystąpienia działania rakotwórczego związanego ze stosowaniem deksametazonu fosforanu w preparacie ocznym.³

Toksyczność reprodukcyjna

Badania toksyczności reprodukcyjnej kortykosteroidów, w tym deksametazonu, dostarczyły istotnych informacji odnośnie ich potencjalnego wpływu na rozwój prenatalny. W modelach zwierzęcych zaobserwowano znaczące działania niepożądane związane z ekspozycją na kortykosteroidy w okresie ciąży:⁴

• Resorpcję płodu – w badaniach na różnych modelach zwierzęcych wykazano, że kortykosteroidy mogą powodować wchłanianie się płodu, co prowadzi do przedwczesnego zakończenia ciąży⁵
• Rozszczepienie podniebienia – jest to jedna z najczęściej obserwowanych wad rozwojowych związanych z ekspozycją na kortykosteroidy w okresie organogenezy⁶
• Malformacje u królików – szczegółowe badania przeprowadzone na modelach króliczych wykazały, że kortykosteroidy powodują nie tylko resorpcję płodu, ale również liczne nieprawidłowości rozwojowe, które dotyczą w szczególności:⁷
  • Głowy
  • Uszu
  • Kończyn
  • Podniebienia

Dodatkowo, zaobserwowano inne istotne zaburzenia rozwojowe związane z ekspozycją na kortykosteroidy w okresie prenatalnym:⁸

• Zahamowanie wzrostu wewnątrzmacicznego – działanie kortykosteroidów może prowadzić do opóźnienia wzrostu płodu, co skutkuje niższą masą urodzeniową i potencjalnymi konsekwencjami rozwojowymi⁹
• Zaburzenia rozwoju ośrodkowego układu nerwowego – w badaniach przedklinicznych wykazano, że ekspozycja na kortykosteroidy może wpływać na czynnościowy rozwój OUN, co może mieć konsekwencje dla funkcji neurologicznych po urodzeniu¹⁰

Powyższe dane przedkliniczne wskazują na potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem deksametazonu w okresie ciąży, jednak należy zaznaczyć, że badania te przeprowadzono przy ekspozycji systemowej, która może być znacząco wyższa od tej osiąganej podczas miejscowego podawania kropli do oczu Dexaprotect. Niemniej jednak, ze względu na poważny charakter obserwowanych zaburzeń rozwojowych, informacje te mają istotne znaczenie dla oceny stosunku korzyści do ryzyka podczas terapii u kobiet w ciąży.¹¹