Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Dexak

Deksketoprofen, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Dexak (25 mg, roztwór doustny w saszetce), został poddany kompleksowym badaniom przedklinicznym w celu oceny jego bezpieczeństwa przed zastosowaniem u ludzi. Badania te dostarczyły istotnych informacji dotyczących potencjalnego ryzyka związanego ze stosowaniem tego niesteroidowego leku przeciwzapalnego (NLPZ).¹

Standardowe badania bezpieczeństwa farmakologicznego

Przeprowadzone konwencjonalne badania farmakologii bezpieczeństwa nie wykazały szczególnego zagrożenia dla człowieka podczas stosowania deksketoprofenu. Podobnie, badania oceniające potencjał genotoksyczny oraz wpływ na układ immunologiczny (immunofarmakologia) nie ujawniły istotnych zagrożeń dla pacjentów przyjmujących ten lek.²

Badania toksyczności przewlekłej na modelach zwierzęcych

W ramach oceny bezpieczeństwa deksketoprofenu przeprowadzono badania toksyczności przewlekłej na dwóch modelach zwierzęcych: myszach i małpach. Badania te pozwoliły określić poziom NOAEL (No Observed Adverse Effect Level – poziom, przy którym nie obserwowano żadnych działań niepożądanych) dla deksketoprofenu.³

Istotne jest, że poziom NOAEL osiągnięto przy dawkach dwukrotnie większych niż maksymalne dawki deksketoprofenu zalecane do stosowania u ludzi. Oznacza to, że przy standardowym dawkowaniu terapeutycznym u pacjentów istnieje odpowiedni margines bezpieczeństwa.⁴

Działania niepożądane obserwowane przy wysokich dawkach

W badaniach na małpach zaobserwowano specyficzne działania niepożądane po podaniu dawek znacznie przekraczających dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. Główne objawy toksyczności obejmowały:⁵

• Krew w kale – świadczącą o potencjalnym działaniu drażniącym na przewód pokarmowy
• Wolniejszy przyrost masy ciała – wskazujący na ogólne upośledzenie stanu zdrowia zwierząt
• Nadżerki błony śluzowej żołądka i/lub dwunastnicy – obserwowane po podaniu najwyższej dawki, charakterystyczne dla grupy NLPZ

Co istotne, powyższe działania niepożądane występowały dopiero przy ekspozycji 14-18 razy wyższej niż maksymalne dawki zalecane u ludzi, co potwierdza względne bezpieczeństwo deksketoprofenu przy stosowaniu zgodnie z zaleceniami.⁶

Potencjał kancerogenny

W dostępnych danych przedklinicznych dotyczących deksketoprofenu brak jest wyników badań oceniających potencjał kancerogenny na modelach zwierzęcych. Oznacza to, że nie przeprowadzono długoterminowych badań, które mogłyby jednoznacznie określić ryzyko rozwoju nowotworów związane ze stosowaniem tego leku.⁷

Wpływ na rozród i rozwój płodu

Istotne dane przedkliniczne dotyczą potencjalnego wpływu deksketoprofenu na rozwój zarodka i płodu. Podobnie jak w przypadku innych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), deksketoprofen może wpływać na przeżycie zarodka i płodu w modelach zwierzęcych. Efekt ten może zachodzić na dwa sposoby:⁸

1. Pośrednio – poprzez działanie toksyczne na przewód pokarmowy (żołądek i jelita) u ciężarnych samic, co wtórnie może wpływać na zaopatrzenie płodu w substancje odżywcze i tlen
2. Bezpośrednio – poprzez bezpośredni wpływ na procesy rozwojowe zachodzące w rozwijającym się płodzie

Te obserwacje są zgodne z profilem bezpieczeństwa dla całej grupy NLPZ i stanowią podstawę do ostrożnego stosowania deksketoprofenu u kobiet w ciąży, szczególnie w III trymestrze.⁹