Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Bezpieczeństwo stosowania atorwastatyny zostało dogłębnie zbadane w warunkach przedklinicznych, z wykorzystaniem różnorodnych modeli doświadczalnych, które obejmowały ocenę potencjału mutagennego, klastogennego, karcinogennego oraz wpływu na rozrodczość i rozwój płodu. Uzyskane wyniki umożliwiają szczegółową charakterystykę profilu bezpieczeństwa atorwastatyny przed jej zastosowaniem w praktyce klinicznej.¹

Potencjał mutagenny i klastogenny

W ramach kompleksowej oceny bezpieczeństwa genotoksycznego, atorwastatyna została poddana serii badań obejmujących 4 testy in vitro oraz 1 badanie in vivo. Wyniki wszystkich tych badań nie wykazały potencjału mutagennego ani klastogennego atorwastatyny, co wskazuje na brak ryzyka uszkodzenia materiału genetycznego przy stosowaniu tego leku.²

Potencjał karcinogenny

Badania dotyczące działania karcinogennego atorwastatyny przeprowadzono na dwóch gatunkach zwierząt laboratoryjnych – szczurach i myszach. W przypadku szczurów, długoterminowe badania nie wykazały potencjału karcinogennego substancji aktywnej. Natomiast u myszy otrzymujących wyższe dawki atorwastatyny, odnotowano zwiększoną częstość występowania nowotworów wątroby. Zaobserwowano gruczolaki wątrobowokomórkowe u samców oraz raki wątrobowokomórkowe u samic myszy, gdy ekspozycja na lek (mierzona jako AUC 0-24h) była 6-11 razy wyższa niż u ludzi otrzymujących najwyższą zalecaną dawkę terapeutyczną.³

Wpływ na rozrodczość i rozwój zarodka/płodu

Dane przedkliniczne wskazują, że inhibitory reduktazy HMG-CoA, do których należy atorwastatyna, mogą potencjalnie wpływać na rozwój zarodków i płodów. W ramach badań wpływu atorwastatyny na rozrodczość przeprowadzono eksperymenty na różnych gatunkach zwierząt laboratoryjnych, w tym na szczurach, królikach i psach.⁴

W testach przedklinicznych oceniano następujące parametry:

• Wpływ na płodność – nie zaobserwowano negatywnego wpływu atorwastatyny na płodność badanych zwierząt (szczurów, królików i psów)⁵
• Działanie teratogenne – badania nie wykazały potencjału teratogennego atorwastatyny u żadnego z badanych gatunków zwierząt⁶
• Toksyczność dla płodu – wykazano toksyczność dla płodu u szczurów i królików, ale tylko w przypadku stosowania dawek toksycznych dla ciężarnych samic⁷
• Rozwój potomstwa – przy zastosowaniu wysokich dawek atorwastatyny u ciężarnych samic szczurów zaobserwowano opóźniony rozwój potomstwa⁸
• Przeżywalność poporodowa – u szczurów odnotowano obniżoną przeżywalność poporodową potomstwa, gdy ciężarne samice otrzymywały wysokie dawki atorwastatyny⁹

Przenikanie przez łożysko i do mleka

W badaniach na szczurach wykazano przenikanie atorwastatyny przez barierę łożyskową. Osoczowe stężenia atorwastatyny u szczurów są zbliżone do stężeń w mleku tych zwierząt, co sugeruje przenikanie substancji czynnej do mleka. Należy jednak podkreślić, że na podstawie dostępnych danych przedklinicznych nie można jednoznacznie ustalić, czy atorwastatyna lub jej metabolity są wydzielane do mleka ludzkiego.¹⁰