Dawkowanie i sposób podawania
Aripilek 15 mg
Aripilek (arypiprazol) jest dostępny w tabletkach o dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 30 mg i stosowany w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I. Dawkowanie u dorosłych rozpoczyna się zwykle od 10-15 mg na dobę, z dawką podtrzymującą 15 mg, maksymalnie do 30 mg/dobę. U młodzieży (≥15 lat dla schizofrenii, ≥13 lat dla epizodów maniakalnych) dawkę początkową wprowadza się stopniowo (2 mg przez 2 dni, następnie 5 mg przez kolejne 2 dni), osiągając zalecaną dawkę 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 30 mg w wyjątkowych przypadkach. Leczenie epizodów maniakalnych u młodzieży nie powinno przekraczać 12 tygodni ze względu na ryzyko działań niepożądanych, takich jak objawy pozapiramidowe, senność, zmęczenie i przyrost masy ciała. Aripilek nie jest zalecany u dzieci poniżej 15 lat w schizofrenii, poniżej 13 lat w ChAD oraz u dzieci i młodzieży z drażliwością w zaburzeniach autystycznych i tikami w zespole Tourette’a.
Dawkowanie i sposób podawania leku Aripilek
Aripilek (arypiprazol) jest dostępny w tabletkach o mocy 5 mg, 10 mg, 15 mg oraz 30 mg. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania tego leku, które powinny zostać przekazane pacjentowi oraz wzięte pod uwagę podczas wywiadu medycznego.1
Dawkowanie u pacjentów dorosłych
Dawkowanie zależy od wskazania, w którym lek jest stosowany:2
- Schizofrenia: zaleca się dawkę początkową 10 mg na dobę lub 15 mg na dobę z dawką podtrzymującą 15 mg na dobę. Lek należy przyjmować raz na dobę o stałej porze, niezależnie od posiłków. Aripilek wykazuje skuteczność w dawkach od 10 mg do 30 mg na dobę. Wyższe dawki mogą być korzystne u niektórych pacjentów, jednak nie potwierdzono większej skuteczności dawek przekraczających 15 mg na dobę. Maksymalna dawka dobowa nie może przekraczać 30 mg.3
- Epizody maniakalne w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I: zalecana dawka początkowa to 15 mg podawana raz na dobę, niezależnie od posiłków. Może być stosowana w monoterapii lub w leczeniu skojarzonym. U niektórych pacjentów może być korzystne zastosowanie większej dawki, jednak maksymalna dawka dobowa nie może przekraczać 30 mg.4
- Zapobieganie nawrotom epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I: należy kontynuować leczenie stosując ustaloną dawkę. Dostosowanie dawki dobowej, w tym jej zmniejszenie, powinno być rozważone na podstawie stanu klinicznego pacjenta.5
Dawkowanie u dzieci i młodzieży
Dawkowanie u młodszych pacjentów wymaga szczególnej uwagi:6
- Schizofrenia u młodzieży w wieku 15 lat i starszej: zalecana dawka to 10 mg na dobę podawana raz dziennie, niezależnie od posiłków. Leczenie należy rozpocząć od dawki 2 mg (stosując arypiprazol w postaci roztworu doustnego 1 mg/ml) przez 2 dni, następnie zwiększać dawkę do 5 mg przez kolejne 2 dni, aż do osiągnięcia zalecanej dawki dobowej 10 mg. W uzasadnionych przypadkach dawkę można zwiększać o 5 mg, nie przekraczając maksymalnej dawki dobowej 30 mg. Należy zauważyć, że chociaż lek jest skuteczny w zakresie dawek od 10 mg do 30 mg na dobę, nie wykazano większej skuteczności przy dawkach przekraczających 10 mg na dobę. Lek nie jest zalecany u pacjentów poniżej 15 roku życia.7
- Epizody maniakalne w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I u młodzieży w wieku 13 lat i starszej: zalecana dawka to 10 mg na dobę, podawana raz dziennie, niezależnie od posiłków. Leczenie należy rozpocząć od dawki 2 mg (stosując arypiprazol w postaci roztworu doustnego 1 mg/ml) przez 2 dni, następnie zwiększać do 5 mg przez kolejne 2 dni, aż do osiągnięcia zalecanej dawki dobowej 10 mg. Czas trwania leczenia powinien być możliwie najkrótszy, konieczny do kontroli objawów, i nie może przekraczać 12 tygodni. Dawki dobowe większe niż 10 mg należy stosować tylko w wyjątkowych przypadkach i pod ścisłą kontrolą kliniczną, ponieważ dawka 30 mg wiąże się ze znacząco zwiększonym ryzykiem działań niepożądanych, w tym objawów pozapiramidowych, senności, zmęczenia i zwiększenia masy ciała. Lek nie jest zalecany u pacjentów poniżej 13 roku życia.8
- Drażliwość związana z zaburzeniami autystycznymi: nie określono dotychczas bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności leku u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia.9
- Tiki związane z zespołem Tourette’a: nie określono dotychczas bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności leku u dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 18 lat.10
Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów
Należy uwzględnić następujące modyfikacje dawkowania w zależności od stanu pacjenta:11
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby:
- Łagodne do umiarkowanych zaburzenia: nie ma konieczności modyfikacji dawki
- Ciężkie zaburzenia: brak wystarczających danych do ustalenia dawkowania, należy zachować ostrożność przy ustalaniu dawki. Maksymalna dawka dobowa 30 mg powinna być stosowana ze szczególną ostrożnością12
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: nie ma konieczności modyfikacji dawki13
- Pacjenci w podeszłym wieku: bezpieczeństwo i skuteczność leku w leczeniu schizofrenii i w epizodach manii w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I nie zostały dokładnie zbadane u pacjentów w wieku 65 lat i starszych. Ze względu na większą wrażliwość tych pacjentów, należy rozważyć zastosowanie mniejszej dawki początkowej, jeśli pozwalają na to okoliczności kliniczne14
- Płeć: nie ma konieczności modyfikacji dawek w zależności od płci15
- Palacze tytoniu: nie ma konieczności modyfikacji dawek u palaczy16
Dostosowanie dawki z powodu interakcji lekowych
W przypadku równoczesnego stosowania innych leków, które mogą wchodzić w interakcje z arypiprazolem, należy odpowiednio modyfikować dawkowanie:17
- Jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP3A4 lub CYP2D6: dawkę arypiprazolu należy zmniejszyć. Po zakończeniu jednoczesnego stosowania inhibitora CYP3A4 lub CYP2D6 należy ponownie zwiększyć dawkę arypiprazolu18
- Jednoczesne stosowanie induktorów CYP3A4: dawkę arypiprazolu należy zwiększyć. Po odstawieniu leku indukującego CYP3A4, dawkę arypiprazolu należy ponownie zmniejszyć do zalecanej19
Sposób podawania
Aripilek w postaci tabletek jest przeznaczony do stosowania doustnego. Tabletki należy przyjmować raz na dobę, o stałej porze, niezależnie od posiłków.20
| Wskazanie | Grupa wiekowa | Dawka początkowa | Dawka zalecana | Maksymalna dawka dobowa | Uwagi |
|---|---|---|---|---|---|
| Schizofrenia | Dorośli | 10-15 mg | 15 mg | 30 mg | Podawanie raz na dobę, niezależnie od posiłków |
| Schizofrenia | Młodzież ≥15 lat | 2 mg przez 2 dni, następnie 5 mg przez kolejne 2 dni | 10 mg | 30 mg | Dawkę można zwiększać o 5 mg, należy rozpocząć od roztworu doustnego |
| Epizody maniakalne w ChAD typu I | Dorośli | 15 mg | 15 mg | 30 mg | Stosowanie w monoterapii lub leczeniu skojarzonym |
| Epizody maniakalne w ChAD typu I | Młodzież ≥13 lat | 2 mg przez 2 dni, następnie 5 mg przez kolejne 2 dni | 10 mg | 30 mg* | Leczenie ≤12 tygodni, dawki >10 mg tylko w wyjątkowych przypadkach |
| Zapobieganie nawrotom epizodów maniakalnych w ChAD typu I | Dorośli | – | Ustalona dawka terapeutyczna | 30 mg | Dostosowanie dawki na podstawie stanu klinicznego |
| * Dawka 30 mg wiąże się ze znacząco większym ryzykiem działań niepożądanych u młodzieży | |||||
| ChAD – Choroba afektywna dwubiegunowa | |||||
Szczegółowe informacje o dostosowaniu dawkowania w szczególnych populacjach
Podczas wywiadu medycznego należy zwrócić szczególną uwagę na czynniki, które mogą wpływać na dawkowanie leku Aripilek. Poniżej przedstawiono zbiorcze informacje dla poszczególnych grup pacjentów:21
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: Dostosowanie dawki zależy od stopnia niewydolności wątroby. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby należy ostrożnie ustalać dawkowanie, a maksymalna dawka dobowa (30 mg) powinna być stosowana ze szczególną ostrożnością ze względu na ograniczone dane kliniczne.22
- Pacjenci w podeszłym wieku: Ze względu na większą wrażliwość pacjentów w wieku ≥65 lat, zaleca się rozważenie mniejszej dawki początkowej, jeśli pozwalają na to okoliczności kliniczne.23
- Dzieci i młodzież: Dawkowanie u młodszych pacjentów wymaga szczególnej ostrożności i stopniowego zwiększania dawki początkowej. Należy pamiętać, że Aripilek nie jest zalecany:
- U pacjentów ze schizofrenią w wieku poniżej 15 lat
- U pacjentów z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I w wieku poniżej 13 lat
- W leczeniu drażliwości związanej z zaburzeniami autystycznymi u pacjentów poniżej 18 lat
- W leczeniu tików związanych z zespołem Tourette’a u pacjentów w wieku 6-18 lat24
Podczas wywiadu medycznego należy również zebrać informacje na temat jednocześnie stosowanych leków, które mogą mieć wpływ na metabolizm arypiprazolu, w szczególności inhibitorów lub induktorów CYP3A4 lub CYP2D6, gdyż może to wymagać odpowiedniego dostosowania dawkowania.25
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania