Leki w grupie
„immunoterapeutyki”

Immunoterapeutyki to grupa leków, które modyfikują działanie układu odpornościowego w celu zwalczania chorób. Działają poprzez stymulację, wzmocnienie lub hamowanie odpowiedzi immunologicznej organizmu. W przeciwieństwie do tradycyjnych metod leczenia, które bezpośrednio atakują patogeny lub komórki nowotworowe, immunoterapeutyki pomagają organizmowi samodzielnie zwalczać chorobę.

Główne podgrupy immunoterapeutyków obejmują: inhibitory punktów kontrolnych (np. pembrolizumab, niwolumab), cytokiny (np. interferon alfa, interleukina-2), przeciwciała monoklonalne (np. rytuksymab, trastuzumab), szczepionki terapeutyczne oraz terapie komórkowe (np. CAR-T).

Do najważniejszych immunoterapeutyków należą: pembrolizumab (Keytruda), niwolumab (Opdivo), ipilimumab (Yervoy), atezolizumab (Tecentriq), durwalumab (Imfinzi), interferon alfa (Roferon-A, Intron A), interleukina-2 (Proleukin), rytuksymab (MabThera), trastuzumab (Herceptin), bevacizumab (Avastin) oraz terapie CAR-T jak tisagenlecleucel (Kymriah) i aksykabtagen cyloleucel (Yescarta).

Największą zaletą immunoterapeutyków jest ich zdolność do wywoływania długotrwałych odpowiedzi, nawet po zakończeniu leczenia. Mogą być skuteczne w przypadkach, gdzie tradycyjne metody zawodzą, zwłaszcza w zaawansowanych nowotworach. Dodatkowo, niektóre immunoterapeutyki wykazują mniejszą toksyczność ogólnoustrojową w porównaniu do chemioterapii.

Niebezpieczeństwa związane z immunoterapeutykami obejmują działania niepożądane związane z układem odpornościowym (irAEs), takie jak zapalenie płuc, jelita grubego, wątroby, nerek czy endokrynopatii. Mogą wystąpić ciężkie reakcje autoimmunologiczne wymagające natychmiastowej interwencji. Ponadto, nie wszyscy pacjenci odpowiadają na leczenie, a koszty terapii są często bardzo wysokie.

Immunoterapeutyki dzielą się na kilka głównych podgrup: inhibitory punktów kontrolnych układu immunologicznego (blokują mechanizmy hamujące odpowiedź immunologiczną), cytokiny (wzmacniają i regulują odpowiedź immunologiczną), przeciwciała monoklonalne (ukierunkowane na specyficzne antygeny), szczepionki terapeutyczne (uczą układ odpornościowy rozpoznawać i atakować komórki nowotworowe) oraz terapie komórkowe (wykorzystują zmodyfikowane komórki odpornościowe pacjenta do walki z chorobą).