stan depresyjny z lękiem i niepokojem w przebiegu psychozy
Wskazanie

Stan depresyjny z lękiem i niepokojem w przebiegu psychozy to złożony zespół objawów, gdzie obniżenie nastroju współwystępuje z objawami psychotycznymi. Pacjenci doświadczają przygnębienia, anhedonii, spadku energii życiowej, zaburzeń snu i apetytu, a jednocześnie przejawiają objawy wytwórcze, takie jak urojenia (często o charakterze nihilistycznym lub prześladowczym) lub halucynacje. Lęk i niepokój są zwykle nasilone, co może prowadzić do agitacji psychoruchowej.

W leczeniu kluczowe jest zastosowanie kombinacji leków przeciwpsychotycznych oraz przeciwdepresyjnych. Wśród leków przeciwpsychotycznych stosowanych w Polsce wymienić można: Olanzapinę (Zolafren, Olzapin, Zalasta), Risperidon (Rispolept, Leptoren, Orizon), Kwetiapinę (Ketrel, Kventiax, Bonogren), Aripiprazol (Abilify, Aryzalera, Aripriprazol Glenmark) czy Ziprasidon (Zeldox). Jako leki przeciwdepresyjne często stosuje się: Sertralinę (Asentra, Zoloft, Stimuloton), Escitalopram (Lexapro, Mozarin, Deprilept), Wenlafaksynę (Efectin, Alventa, Venlafaxine XR) czy Mirtazapinę (Mirzaten, Remeron, Esprital).

Największe trudności w leczeniu stanu depresyjnego z lękiem i niepokojem w przebiegu psychozy obejmują: znalezienie odpowiedniego balansu farmakoterapii (niektóre leki przeciwpsychotyczne mogą nasilać objawy depresyjne), wysokie ryzyko samobójstwa (wymaga szczególnej czujności klinicznej), lekooporność (około 30% pacjentów nie odpowiada adekwatnie na standardowe leczenie), słabą współpracę w leczeniu wynikającą z braku krytycyzmu oraz działania niepożądane farmakoterapii skojarzonej (np. przyrost masy ciała, zaburzenia metaboliczne, sedacja).

Optymalne postępowanie wymaga indywidualizacji terapii, regularnej oceny stanu psychicznego, monitorowania skuteczności i bezpieczeństwa leczenia oraz często łączenia farmakoterapii z interwencjami psychospołecznymi. W przypadkach lekoopornych rozważa się terapię elektrowstrząsową, która wykazuje wysoką skuteczność w depresji psychotycznej.