nawracające zaburzenie depresyjne
Wskazanie

Nawracające zaburzenie depresyjne to chroniczna postać zaburzeń depresyjnych, charakteryzująca się występowaniem kolejnych epizodów depresji z okresami remisji pomiędzy nimi. Według klasyfikacji ICD-10, aby postawić diagnozę, pacjent musi doświadczyć co najmniej dwóch epizodów depresyjnych, między którymi występuje przynajmniej dwumiesięczny okres bez objawów. Choroba objawia się obniżonym nastrojem, utratą zainteresowań i przyjemności, zmniejszeniem energii, zaburzeniami snu, apetytu oraz koncentracji.

W leczeniu nawracającego zaburzenia depresyjnego stosuje się przede wszystkim farmakoterapię w połączeniu z psychoterapią. Wśród leków pierwszego wyboru znajdują się selektywne inhibitory wychwytu serotoniny (SSRI) takie jak: Brintellix (wortioksetyna), Seroxat (paroksetyna), Zoloft (sertralina), Elicea/Lexapro (escitalopram) czy Fevarin (fluwoksamina). Stosuje się również inhibitory wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SNRI) jak Velaxin/Efevelon (wenlafaksyna) czy Cymbalta (duloksetyna), a także leki z innych grup jak Wellbutrin (bupropion) czy Mirzaten (mirtazapina).

Największą trudnością w leczeniu nawracającego zaburzenia depresyjnego jest zapobieganie nawrotom. Terapia podtrzymująca powinna być kontynuowana przez minimum 6-12 miesięcy po ustąpieniu objawów, a w przypadku pacjentów z wielokrotnymi epizodami w przeszłości – nawet przez kilka lat. Wyzwaniem jest również lekooporność, występująca u około 30% pacjentów, którzy nie reagują adekwatnie na dwa kolejne leki przeciwdepresyjne. W takich przypadkach stosuje się strategie augmentacji, włączając np. atypowe leki przeciwpsychotyczne jak Kventiax (kwetiapina) czy Abilify (aripiprazol).

Istotnym elementem terapii jest również edukacja pacjenta i jego rodziny na temat charakteru choroby, rozpoznawania wczesnych objawów nawrotu oraz znaczenia regularnego przyjmowania leków. Psychoterapia poznawczo-behawioralna (CBT) oraz terapia interpersonalna (IPT) mają udowodnioną skuteczność zarówno w leczeniu ostrej fazy, jak i w zapobieganiu nawrotom. W przypadkach ciężkich, opornych na leczenie, rozważa się również elektrowstrząsy (EW) lub przezczaszkową stymulację magnetyczną (TMS).