Przeciwwskazania stosowania
Sotalol

Przeciwwskazania stosowania sotalolu

Sotalol, jako substancja o działaniu beta-adrenolitycznym oraz antyarytmicznym klasy III, posiada szereg przeciwwskazań do stosowania, które lekarz powinien starannie rozważyć przed zaleceniem tego leku pacjentowi. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące stanów klinicznych i sytuacji, w których stosowanie sotalolu jest przeciwwskazane.^{1 2 3}

Nadwrażliwość i alergie

Stosowanie sotalolu jest przeciwwskazane u pacjentów z:

• Nadwrażliwością na sotalol
• Nadwrażliwością na sulfonamidy
• Nadwrażliwością na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie

^{4 5}

Zaburzenia rytmu serca i przewodzenia

Sotalol jest przeciwwskazany w następujących przypadkach zaburzeń rytmu i przewodzenia:

• Zespół wydłużonego odstępu QT (wrodzony lub nabyty)
• Zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes
• Blok przedsionkowo-komorowy II i III stopnia (u pacjentów bez rozrusznika)
• Zespół chorego węzła zatokowego (w tym blok zatokowo-przedsionkowy) u pacjentów bez rozrusznika
• Bradykardia zatokowa poniżej 45-50 uderzeń na minutę

<sup data-drug="Sotalol Aurovitas" data-section="Przeciwwskazania" title="zespół wydłużonego odstępu QT (wrodzony lub nabyty); […] częstoskurcz torsades des pointes; […] blok przedsionkowo-komorowy IIº i IIIº, chyba że jest obecny prawidłowo działający stymulator; […] zespół chorej zatoki (w tym blok zatokowo-przedsionkowy), chyba że jest obecny prawidłowo działający stymulator; […] bradykardia (6 ⁷ <sup data-drug="Biosotal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes; […] bradykardia (8

Niewydolność krążenia i zaburzenia naczyniowe

Przeciwwskazania związane z układem krążenia obejmują:

• Niewyrównana niewydolność serca (w tym zastoinowa niewydolność prawokomorowa w wyniku nadciśnienia płucnego)
• Wstrząs kardiogenny
• Niedociśnienie tętnicze niespowodowane przez arytmię
• Zespół Raynauda i ciężkie zaburzenia krążenia obwodowego
• Dusznica Prinzmetala (angina Prinzmetala)

^{9 10 11}

Choroby układu oddechowego

Sotalol jest przeciwwskazany u pacjentów z następującymi chorobami układu oddechowego:

• Astma oskrzelowa
• Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) lub przewlekła obturacyjna choroba dróg oddechowych

^{12 13 14}

Zaburzenia metaboliczne i niewydolność nerek

Przeciwwskazania obejmują również:

• Kwasicę metaboliczną
• Ciężką niewydolność nerek (klirens kreatyniny poniżej 10 ml/min)

<sup data-drug="Sotahexal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="Niewydolność nerek (klirens kreatyniny 15 <sup data-drug="Sotalol Aurovitas" data-section="Przeciwwskazania" title="ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny 16 <sup data-drug="Biosotal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="kwasica metaboliczna; […] ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny 17

Inne przeciwwskazania

Do pozostałych istotnych przeciwwskazań należą:

• Nieleczony guz chromochłonny nadnerczy (phaeochromocytoma)
• Znieczulenie ogólne powodujące zahamowanie czynności mięśnia sercowego

^{18 19 20}

Interakcje lekowe przeciwwskazane

Szczególnie istotne są przeciwwskazania dotyczące jednoczesnego stosowania leków, które mogą powodować zaburzenia rytmu typu torsade de pointes. Należy bezwzględnie unikać jednoczesnego podawania sotalolu z:^{21 22}

Leki przeciwarytmiczne

• Klasy Ia: hydrochinidyna, chinidyna, dyzopiramid
• Klasy III: amiodaron, dronedaron, dofetylid, ibutylid

^{23 24}

Leki neuroleptyczne

• Tiorydazyna, chloropromazyna, lewomepromazyna, trifluoperazyna, cyjamemazyna
• Sulpiryd, sultopryd, amisulpryd, tiapryd
• Pimozyd, haloperydol, droperydol

²⁵

Leki przeciwdepresyjne

• Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny: citalopram, escitalopram

²⁶

Inne leki przeciwwskazane

• Antybiotyki: erytromycyna podawana dożylnie, spiramycyna podawana dożylnie, moksyfloksacyna
• Przeciwhistaminowe: mizolastyna, hydroksyzyna, mekitazyna
• Leki gastroenterologiczne: domperidon, prukalopryd, cyzapryd
• Inne: difemanil, winkamina podawana dożylnie, dolasetron podawany dożylnie, arszenik, piperachina, toremifen, wandetanib, floktafenina, beprydyl

^{27 28}

Szczególne uwagi przy ordynowaniu leku

Dostosowanie dawki w niewydolności nerek

U pacjentów z niewydolnością nerek, w zależności od wartości klirensu kreatyniny, należy dostosować dawkę sotalolu według poniższego schematu:

^{60 dawka zwykle stosowana […] 30 – 60 ½ dawki zwykle stosowanej […] 10 – 30 ¼ dawki zwykle stosowanej […] 29}

Należy pamiętać, że przy klirensie kreatyniny poniżej 10 ml/min sotalol jest bezwzględnie przeciwwskazany.<sup data-drug="Sotahexal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="Niewydolność nerek (klirens kreatyniny 30 <sup data-drug="Biosotal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny 31 <sup data-drug="Sotalol Aurovitas" data-section="Przeciwwskazania" title="ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny 32

Odradzenie stosowania pacjentom z grupy ryzyka

Lekarz powinien szczególnie ostrożnie rozważyć stosowanie sotalolu i odradzić jego użycie u pacjentów, którzy:

• Mają w wywiadzie epizody torsade de pointes
• Przyjmują jednocześnie inne leki wydłużające odstęp QT
• Mają zaburzenia elektrolitowe, zwłaszcza hipokaliemię lub hipomagnezemię
• Cierpią na zaawansowaną niewydolność serca lub niewydolność nerek
• Mają znaczną bradykardię (poniżej 50 uderzeń na minutę)
• Wykazują objawy astmy oskrzelowej lub POChP w wywiadzie

<sup data-drug="Sotahexal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="Wrodzony lub nabyty zespół wydłużonego odstępu QT albo przyjmowanie leków, które wydłużają odstęp QT. […] Zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes lub przyjmowanie leków, które mogą wywołać takie zaburzenia. […] Przewlekła obturacyjna choroba dróg oddechowych lub astma oskrzelowa w wywiadzie. […] Objawowa bradykardia zatokowa (≤ 45-50 skurczów serca na minutę). […] Niewydolność nerek (klirens kreatyniny 33 <sup data-drug="Biosotal 40" data-section="Przeciwwskazania" title="wrodzone lub nabyte wydłużenie odstępu QT; […] zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes; […] astma oskrzelowa lub przewlekła obturacyjna choroba płuc; […] bradykardia (<45-50 uderzeń/min); […] ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny 34

Podsumowanie kliniczne

Przed zaleceniem sotalolu pacjentowi, lekarz powinien przeprowadzić dokładną ocenę kliniczną, mając na uwadze wszystkie wymienione przeciwwskazania. Szczególną ostrożność należy zachować ze względu na potencjał sotalolu do wydłużania odstępu QT, co może prowadzić do groźnych dla życia arytmii typu torsade de pointes.^{35 36}

Jednocześnie należy pamiętać, że stosowanie sotalolu powinno być odradzane u pacjentów otrzymujących inne leki mogące powodować lub nasilać zaburzenia przewodzenia i rytmu serca, ze szczególnym uwzględnieniem leków przeciwarytmicznych klasy Ia i III, leków neuroleptycznych, przeciwdepresyjnych oraz niektórych antybiotyków.^{37 38}