Właściwości farmakokinetyczne
Siarczan chondroityny

Właściwości farmakokinetyczne siarczanu chondroityny

Siarczan chondroityny to składnik aktywny występujący w produkcie leczniczym Chronada (w połączeniu z chlorowodorkiem glukozaminy). Badania farmakokinetyczne tego konkretnego skojarzenia substancji czynnych nie były przeprowadzane, jednak dostępne są dane dotyczące poszczególnych składników, w tym siarczanu chondroityny.¹

Wchłanianie siarczanu chondroityny

Dostępność biologiczna siarczanu chondroityny po podaniu doustnym kształtuje się na poziomie 15-24% przyjętej dawki. Istotnym aspektem farmakokinetyki tej substancji jest fakt, że jedynie 10% wchłoniętej dawki stanowi niezmieniony siarczan chondroityny, natomiast pozostałe 90% występuje w formie depolimeryzowanych pochodnych o mniejszej masie cząsteczkowej, co wynika z efektu pierwszego przejścia przez wątrobę. Maksymalne stężenie siarczanu chondroityny w organizmie jest osiągane po około 4 godzinach od momentu podania doustnego.²

Dystrybucja siarczanu chondroityny

Po wchłonięciu do krwiobiegu, siarczan chondroityny oraz jego depolimeryzowane pochodne w znacznym stopniu (85%) wiążą się z różnymi białkami osocza. Objętość dystrybucji siarczanu chondroityny jest stosunkowo niewielka i wynosi około 0,3 l/kg. Kluczową cechą tej substancji u ludzi jest jej wyraźne powinowactwo do tkanki chrzęstnej. W badaniach na szczurach zaobserwowano, że oprócz tkanek stawowych, siarczan chondroityny wykazuje także powinowactwo do ściany jelita cienkiego, wątroby, mózgu oraz nerek.³

Metabolizm siarczanu chondroityny

Metabolizm siarczanu chondroityny polega głównie na jego enzymatycznej degradacji. Co najmniej 90% przyjętej dawki podlega metabolizacji przez sulfatazy lizosomalne, a następnie depolimeryzacji przy udziale enzymów: hialuronidazy, β-glukuronidazy oraz β-N-acetyloheksozoaminidazy. W procesie depolimeryzacji siarczanu chondroityny uczestniczą wątroba, nerki oraz inne narządy. Istotne z klinicznego punktu widzenia jest to, że nie zaobserwowano interakcji metabolicznych z innymi lekami, a siarczan chondroityny nie jest metabolizowany przez enzymy cytochromu P450.⁴

Eliminacja siarczanu chondroityny

Klirens ogólnoustrojowy siarczanu chondroityny wynosi 30,5 ml/min, co odpowiada wartości 0,43 ml/min/kg. Okres półtrwania substancji mieści się w zakresie od 5 do 15 godzin, przy czym dokładna wartość zależy od przyjętego protokołu doświadczalnego. Eliminacja siarczanu chondroityny oraz jego depolimeryzowanych pochodnych odbywa się głównie drogą nerkową.⁵

Liniowość lub nieliniowość kinetyki siarczanu chondroityny

Siarczan chondroityny charakteryzuje się kinetyką pierwszego rzędu dla pojedynczych dawek dochodzących do 3000 mg. Zaobserwowano również, że u pacjentów z chorobą zwyrodnieniową stawu kolanowego, wielokrotne podawanie dawki 800 mg nie wpływa na parametry farmakokinetyczne siarczanu chondroityny.⁶

Właściwości farmakokinetyczne glukozaminy

Jako że siarczan chondroityny występuje w preparacie Chronada w połączeniu z chlorowodorkiem glukozaminy, warto omówić również podstawowe właściwości farmakokinetyczne drugiej substancji czynnej.

Wchłanianie glukozaminy

Chlorowodorek glukozaminy (podobnie jak siarczan glukozaminy) uważa się za prolek – substancja ulega całkowitemu rozpuszczeniu w żołądku, przekształcając się w wolne zasady glukozaminy, które następnie są łatwo wchłaniane w jelicie cienkim. Po podaniu doustnym, około 90% podanego siarczanu glukozaminy jest wchłaniane w przewodzie pokarmowym.⁷

Dystrybucja i metabolizm glukozaminy

Dokładne parametry farmakokinetyczne glukozaminy u ludzi nie są w pełni poznane, jednak przeprowadzono szereg badań na szczurach i psach z wykorzystaniem glukozaminy znakowanej izotopem 14C. Wykazały one, że wolna glukozaminy znakowana 14C szybko zanika z osocza, a radioaktywność węglowa pojawia się w globulinach osocza, wątrobie, nerkach oraz tkankach stawowych, przy czym w tych ostatnich stężenia są wyższe niż we krwi.⁸

Eliminacja glukozaminy

W ciągu 48 godzin po doustnym podaniu glukozaminy, jedynie około 5% substancji jest wydalane z moczem. Większość glukozaminy podanej doustnie podlega metabolizmowi tkankowym i jest wydalana w procesie oddychania jako CO2.⁹

Liniowość lub nieliniowość kinetyki glukozaminy

Badania z wykorzystaniem siarczanu glukozaminy znakowanego 14C wykazały, że przy powtarzanym codziennym podawaniu, substancja osiąga stabilny poziom we krwi trzeciego dnia stosowania i nie kumuluje się po tym czasie.¹⁰

Badania farmakokinetyczne glukozaminy u ludzi

Parametry farmakokinetyczne siarczanu glukozaminy znakowanej 14C badano u zdrowych ochotników płci męskiej, którym podawano pojedynczą dawkę substancji drogą dożylną, domięśniową oraz doustną. Po podaniu doustnym nie wykryto wolnej glukozaminy w osoczu. Wbudowanie radioaktywności w białka osocza przebiegło zgodnie z profilami farmakokinetycznymi podobnymi do tych, które obserwowano po podaniu dożylnym oraz domięśniowym, jednakże stężenie substancji w osoczu było niższe niż w przypadku podawania pozajelitowego, co prawdopodobnie związane jest z efektem pierwszego przejścia przez wątrobę.¹¹