Przedawkowanie
Papaweryna

Przedawkowanie papaweryny, szczególnie w formie roztworu do wstrzykiwań Papaverinum Hydrochloricum WZF o stężeniu 20 mg/ml, stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta, manifestujące się głównie objawami ze strony układu sercowo-naczyniowego, nerwowego oraz narządu wzroku. Kluczowymi objawami są: hipotensja prowadząca do wstrząsu hipowolemicznego, arytmie nadkomorowe i komorowe, bradykardia lub tachykardia oraz zaburzenia widzenia, takie jak diplopia. Mechanizmy tych objawów obejmują nadmierne rozszerzenie naczyń obwodowych, wpływ na układ przewodzący serca oraz oddziaływanie na mięśnie okulomotoryczne i ośrodkowy układ nerwowy. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego oraz zaburzeniami przewodnictwa, u których nawet niewielkie przekroczenie dawki terapeutycznej może prowadzić do ciężkich powikłań. Dodatkowo, obecność alkoholu benzylowego (10 mg/ml) jako substancji pomocniczej może zwiększać ryzyko toksyczności, zwłaszcza u osób z dysfunkcją wątroby.

Przedawkowanie papaweryny – szczegóły kliniczne

Przedawkowanie papaweryny stanowi poważne zagrożenie dla pacjenta, wymagające natychmiastowej interwencji medycznej. W przypadku stosowania produktu Papaverinum Hydrochloricum WZF (20 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) należy uwzględnić specyfikę działania substancji oraz jej wpływ na układ sercowo-naczyniowy i nerwowy.1

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie papaweryny charakteryzuje się przede wszystkim trzema głównymi grupami objawów dotyczącymi układu sercowo-naczyniowego, układu nerwowego i narządu wzroku. Należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalnie zagrażające życiu konsekwencje kardiologiczne.2

Objaw przedawkowania Opis kliniczny Mechanizm Postępowanie
Nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego Hipotensja mogąca prowadzić do wstrząsu hipowolemicznego Nadmierne rozszerzenie naczyń obwodowych wskutek działania papaweryny Ułożenie pacjenta w pozycji Trendelenburga, płynoterapia, w przypadkach ciężkich – zastosowanie amin presyjnych
Zaburzenia rytmu serca Arytmie nadkomorowe i komorowe, bradykardia lub tachykardia Wpływ na układ przewodzący serca przy wysokich stężeniach we krwi Monitorowanie EKG, leczenie antyarytmiczne w zależności od rodzaju zaburzenia
Zaburzenia widzenia Niewyraźne widzenie, widzenie podwójne (diplopia) Wpływ na mięśnie okulomotoryczne i/lub ośrodkowy układ nerwowy Zazwyczaj ustępują po eliminacji leku z organizmu

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku przedawkowania papaweryny chlorowodorku (Papaverinum Hydrochloricum WZF) należy wdrożyć odpowiednie leczenie objawowe, dostosowane do stanu klinicznego pacjenta i nasilenia objawów. W ciężkich przypadkach przedawkowania można zastosować hemodializę jako metodę eliminacji papaweryny z krwi.3

Należy rozważyć następujące interwencje terapeutyczne:

  • Monitorowanie funkcji życiowych – ciągła obserwacja ciśnienia tętniczego, częstości i rytmu serca, częstości oddechów oraz saturacji
  • Płynoterapia – w przypadku hipotonii dożylne podanie krystaloidów
  • Leczenie przeciwarytmiczne – w zależności od rodzaju zaburzeń rytmu serca
  • Hemodializa – w ciężkich przypadkach przedawkowania, gdy zagrożone są funkcje życiowe

4

Czynniki ryzyka i grupy szczególnie narażone

Szczególną ostrożność przy stosowaniu Papaverinum Hydrochloricum WZF należy zachować u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, u których już występuje tendencja do hipotonii, oraz u pacjentów z zaburzeniami przewodnictwa w sercu. W przypadku tych grup pacjentów nawet niewielkie przekroczenie dawki terapeutycznej może prowadzić do manifestacji objawów przedawkowania.5

Warto również zauważyć, że produkt Papaverinum Hydrochloricum WZF zawiera jako substancję pomocniczą alkohol benzylowy (10 mg/ml), co może stanowić dodatkowe ryzyko przy przedawkowaniu, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami funkcji wątroby.6

Specyfika przedawkowania w kontekście postaci farmaceutycznej

Papaverinum Hydrochloricum WZF występuje w postaci roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 20 mg/ml, co należy uwzględnić przy ocenie potencjalnego przedawkowania. Ta postać farmaceutyczna charakteryzuje się szybszym początkiem działania i silniejszym efektem farmakologicznym w porównaniu do form doustnych, co zwiększa ryzyko gwałtownego wystąpienia objawów przedawkowania.7

W przypadku stwierdzenia przedawkowania Papaverinum Hydrochloricum WZF, lek w postaci przezroczystego, bezbarwnego lub lekko żółtawego płynu można łatwo zidentyfikować przy ocenie miejsca iniekcji lub pojemników użytych do podania.8

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl