współczynnik ekstrakcji wątrobowej

Współczynnik ekstrakcji wątrobowej (ang. hepatic extraction ratio, HER) to parametr farmakologiczny określający, jaka część leku obecnego we krwi jest usuwana przez wątrobę podczas jednego przejścia przez ten narząd. Wartość współczynnika mieści się w zakresie od 0 do 1, gdzie 1 oznacza, że cała ilość leku jest usuwana w jednym cyklu, a 0 – brak ekstrakcji wątrobowej.

Znajomość współczynnika ekstrakcji wątrobowej ma duże znaczenie kliniczne, gdyż determinuje on wrażliwość farmakokinetyki leku na zmiany przepływu krwi przez wątrobę oraz funkcji tego narządu. Leki o wysokim współczynniku ekstrakcji (>0,7) są znacząco metabolizowane podczas pierwszego przejścia przez wątrobę (efekt pierwszego przejścia), co wpływa na ich biodostępność po podaniu doustnym. Przykładami takich leków są propranolol, morfina czy lidokaina.

Z kolei leki o niskim współczynniku ekstrakcji wątrobowej (<0,3) wykazują mniejszą zależność od przepływu wątrobowego, a ich klirens bardziej zależy od aktywności enzymów metabolizujących i stopnia wiązania z białkami osocza. W przypadku chorób wątroby czy zmian w przepływie krwi przez ten narząd, dawkowanie leków powinno być dostosowane w zależności od ich współczynnika ekstrakcji wątrobowej.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Sanergy Heavy 5 mg/ml

Sanergy Heavy zawiera bupiwakainę chlorowodorku bezwodnego, charakteryzującą się wysoką lipofilnością (współczynnik podziału olej/woda 27,5), co umożliwia efektywną dystrybucję w tkankach bogatych w lipidy. Po podaniu podpajęczynówkowym bupiwakaina wykazuje dwufazowe wchłanianie z okresami półtrwania około 50 minut i 400 minut, z dużymi wahaniami indywidualnymi. Powolne wchłanianie z przestrzeni podpajęczynówkowej powoduje dłuższy pozorny okres półtrwania w porównaniu do podania dożylnego. Maksymalne stężenie w osoczu po podaniu podpajęczynówkowym wynosi około 0,4 mg/mL na każde 100 mg leku, co jest relatywnie niskie i wynika z małej dawki oraz wolnego wchłaniania.
aromatyczna hydroksylacja, bupiwakaina, chlorowodorek bupiwakainy, cytochrom P450 3A4, dystrybucja w organizmie, klirens bupiwakainy, klirens osocza, lipofilność, metabolizm pierwszego przejścia, N-dealkilacja, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przenikanie przez łożysko, przestrzeń podpajęczynówkowa, stężenie bupiwakainy w osoczu, współczynnik ekstrakcji wątrobowej, współczynnik podziału olej/woda, znieczulenie podpajęczynówkowe
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ropivacaine Kabi 2 mg/ml

Ropiwakaina, będąca czystym S-(-)-enancjomerem, wykazuje specyficzne właściwości farmakokinetyczne, które wpływają na jej dystrybucję i eliminację. Lek charakteryzuje się dobrą rozpuszczalnością w tłuszczach oraz brakiem racemizacji in vivo. Po podaniu dożylnego ropiwakaina wykazuje liniową farmakokinetykę z całkowitym klirensem osoczowym wynoszącym 440 ml/min, klirensem nerkowym 1 ml/min, objętością dystrybucji 47 litrów oraz okresem półtrwania 1,8 godziny. Współczynnik ekstrakcji wątrobowej wynosi około 0,4, a frakcja niezwiązana z białkami osocza stanowi około 6%, co jest kluczowe dla aktywności farmakologicznej leku. Metabolity ropiwakainy mają słabsze i krótsze działanie miejscowo znieczulające w porównaniu do związku macierzystego.
centrum chiralności, enancjomer, farmakokinetyka liniowa, klirens nerkowy, klirens osoczowy, kwaśna α1-glikoproteina, mięśnie pochyłe, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie dożylne, podanie zewnątrzoponowe, przestrzeń zewnątrzoponowa, racemizacja in vivo, stan stacjonarny, stężenie maksymalne, współczynnik ekstrakcji wątrobowej, wychwyt wątrobowy
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Ropivacaine Kabi 10 mg/ml

Ropiwakaina, dostępna wyłącznie jako czysty S-(-)-enancjomer, charakteryzuje się stabilnością formy enancjomerycznej bez racemizacji in vivo. W osoczu wiąże się głównie z kwaśną α1-glikoproteiną, przy czym frakcja niezwiązana stanowi około 6%, co jest kluczowe dla jej farmakodynamiki i potencjalnej toksyczności. Farmakokinetyka ropiwakainy jest liniowa, a jej stężenie maksymalne (Cmax) jest proporcjonalne do dawki. Po podaniu zewnątrzoponowym obserwuje się dwufazowe wchłanianie z okresami półtrwania wynoszącymi 14 minut i 4 godziny u dorosłych, co wpływa na wydłużony okres eliminacji w porównaniu do podania dożylnego. Parametry farmakokinetyczne po podaniu dożylnym obejmują średni całkowity klirens osoczowy 440 ml/min, klirens nerkowy 1 ml/min, objętość dystrybucji 47 litrów oraz końcowy okres półtrwania 1,8 godziny, przy umiarkowanym do niskiego poziomie wychwytu wątrobowego (współczynnik ekstrakcji około 0,4).
centrum chiralności, dystrybucja tkankowa, działanie miejscowo znieczulające, enancjomer, farmakokinetyka liniowa, frakcja niezwiązana leku, klirens nerkowy, klirens osoczowy, końcowy okres półtrwania, kwaśna α1-glikoproteina, metabolit leku, objętość dystrybucji, okres półtrwania leku, podanie zewnątrzoponowe, racemizacja, stężenie leku w osoczu, stężenie maksymalne leku, stężenie osoczowe, współczynnik ekstrakcji wątrobowej, wychwyt wątrobowy
Leksykon substancji czynnych
Ropiwakaina – Właściwości farmakokinetyczne

Ropiwakaina, będąca czystym S-(-)-enancjomerem, charakteryzuje się wysoką lipofilnością i farmakokinetyką liniową, z dwufazowym wchłanianiem po podaniu zewnątrzoponowym oraz okresem półtrwania u dorosłych od 14 minut do 4 godzin. Po podaniu dożylnym wykazuje średni całkowity klirens osoczowy 440 ml/min, objętość dystrybucji 47 litrów oraz okres półtrwania fazy końcowej 1,8 godziny. Ropiwakaina wiąże się głównie z kwaśną α1-glikoproteiną (frakcja wolna ~6%), a jej metabolizm zachodzi głównie w wątrobie, z wydalaniem 86% dawki w moczu, głównie w postaci metabolitów (3-hydroksyropiwakaina, PPX). Zaburzenia czynności nerek mają minimalny wpływ na farmakokinetykę ropiwakainy, choć metabolit PPX może kumulować się u pacjentów z niewydolnością nerek, jednak bez istotnych konsekwencji klinicznych ze względu na niższą neurotoksyczność PPX. Lek łatwo przenika przez barierę łożyskową, z niższym wiązaniem białkowym u płodu.
3-hydroksyropiwakaina, bariera łożyskowa, blokada krzyżowa, blokada nerwów obwodowych, dojrzałość metaboliczna wątroby, ekspozycja systemowa, enancjomer, farmakokinetyka liniowa, hydroksylowanie aromatyczne, infuzja ciągła, klirens osoczowy, kwaśna α1-glikoproteina, lek miejscowo znieczulający, N-dezalkilowany metabolit, objętość dystrybucji, okres półtrwania, podanie zewnątrzoponowe, racemizacja, ropiwakaina, toksyczność systemowa, współczynnik ekstrakcji wątrobowej, wydalanie nerkowe

współczynnik ekstrakcji wątrobowej

Powiązane wpisy

Właściwości farmakokinetyczne – Sanergy Heavy 5 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne – Ropivacaine Kabi 2 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne – Ropivacaine Kabi 10 mg/ml

Ropiwakaina – Właściwości farmakokinetyczne