Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Neurotoksyna Clostridium botulinum typ A

Badania przedkliniczne neurotoksyny Clostridium botulinum typu A wykazały brak toksyczności ogólnoustrojowej przy dawkach do 12 j./zwierzę w toksyczności przewlekłej u szczurów po podaniu do mięśni prążkowanych. W badaniach reprodukcyjnych na ciężarnych szczurach i królikach nie stwierdzono toksycznego wpływu na zarodek/płód przy dawkach do 79 j./kg u szczurów i 42 j./kg u królików, natomiast wyższe dawki powodowały poronienia, bez działania teratogennego. Obserwowano obniżoną płodność u szczurów, wynikającą z porażenia mięśni, a nie bezpośredniego działania toksyny. W badaniach na młodocianych szczurach (od 21. dnia życia do 13 tygodni) podawano łącznie do 33 j./kg bez negatywnego wpływu na wzrost, rozwój reprodukcyjny, neurologiczny i neurobehawioralny. Ocena tolerancji miejscowej po podaniu do worka spojówkowego królików nie wykazała podrażnień.

  1. Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania neurotoksyny Clostridium botulinum typ A
    1. Badania po podaniu domięśniowym do mięśni prążkowanych
    2. Wpływ na reprodukcję i rozwój
    3. Badania toksyczności u osobników młodocianych
    4. Badania tolerancji miejscowej
    5. Podanie do mięśnia wypieracza pęcherza moczowego
    6. Kolejne rozdziały

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania neurotoksyny Clostridium botulinum typ A

Badania przedkliniczne przeprowadzone dla neurotoksyny Clostridium botulinum typ A obejmowały różne modele i drogi podania, umożliwiając kompleksową ocenę profilu bezpieczeństwa tej substancji. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane z badań przedklinicznych podzielone według dróg podania i modeli eksperymentalnych.1

Badania po podaniu domięśniowym do mięśni prążkowanych

W badaniach toksyczności przewlekłej przeprowadzonych na szczurach z zastosowaniem dawki do 12 jednostek/zwierzę, nie zaobserwowano objawów toksyczności ogólnoustrojowej po podaniu kompleksu neurotoksyny Clostridium botulinum typu A do mięśni prążkowanych.2

Wpływ na reprodukcję i rozwój

Badania toksycznego wpływu na reprodukcję przeprowadzono na ciężarnych samicach szczurów i królików, którym podawano codzienne iniekcje domięśniowe kompleksu neurotoksyny Clostridium botulinum typu A. Przy dawkach wynoszących odpowiednio 79 jednostek/kg u szczurów oraz 42 jednostki/kg u królików nie wykazano toksycznego wpływu na zarodek/płód.3

Natomiast po zastosowaniu większych dawek u samic obu gatunków zwierząt obserwowano silne działania toksyczne, które manifestowały się poronieniami.4

Istotne jest, że po podaniu kompleksu neurotoksyny Clostridium botulinum typu A szczurom i królikom nie wykazano działania teratogennego. Nie zaobserwowano również wpływu na rozwój przed- i pourodzeniowy u miotu F1 szczurów.5

W badaniach płodności stwierdzono obniżoną płodność samców i samic szczurów, jednak efekt ten nie wynikał z bezpośredniego wpływu toksyny na układ rozrodczy, lecz z utrudnionego łączenia się w pary, spowodowanego porażeniem mięśni po podaniu dużych dawek.6

Badania toksyczności u osobników młodocianych

Szczególnie istotne z punktu widzenia pediatrycznego stosowania produktu są badania toksyczności przeprowadzone na młodocianych szczurach. Zwierzętom podawano kompleks neurotoksyny Clostridium botulinum typu A co tydzień, począwszy od wieku odstawienia (21. dzień po urodzeniu) do wieku 13 tygodni, który jest porównywalny z wiekiem 2 lat u dzieci, aż do osiągnięcia stanu młodej dorosłości.7

Protokół badania obejmował 11 podań w ciągu 10 tygodni, do łącznej dawki 33 j./kg. W wyniku tych badań nie wykazano niepożądanego działania na:8

  • Wzrost po urodzeniu (łącznie z oceną kręgosłupa)
  • Rozwój reprodukcyjny
  • Rozwój neurologiczny
  • Rozwój neurobehawioralny

9

W badaniach przedklinicznych oceniających wpływ produktu Dysport na młodzieńczą zdolność rozrodczą i po podaniu wielokrotnym, obserwacje ograniczono do oceny zmian w mięśniach, które wynikały z mechanizmu działania kompleksu neurotoksyny Clostridium botulinum typu A.10

Badania tolerancji miejscowej

Przeprowadzono również ocenę tolerancji miejscowej po podaniu do worka spojówkowego oka królików. Nie zaobserwowano podrażnienia oczu po podaniu kompleksu neurotoksyny Clostridium botulinum typu A tą drogą.11

Podanie do mięśnia wypieracza pęcherza moczowego

Ważnym aspektem badań przedklinicznych było określenie bezpieczeństwa podania toksyny do mięśnia wypieracza pęcherza moczowego. W badaniach toksyczności po podaniu pojedynczej dawki u szczurów i małp nie stwierdzono żadnych działań związanych z toksyną Clostridium botulinum typu A w pęcherzu moczowym, niezależnie od zastosowanej dawki.12

Ustalono wartości NOAEL (ang. No Observed Adverse Effect Level – poziom dawkowania, przy którym nie obserwuje się szkodliwych zmian) na poziomie:13

  • 67 j./kg masy ciała u szczurów
  • 40 j./kg masy ciała u małp

14

Przy dawkach przekraczających powyższe wartości NOAEL odnotowano następujące objawy toksyczności ogólnoustrojowej u obu gatunków:15

16

Objawy te wskazują na toksyczność ogólnoustrojową, którą obserwowano również w badaniach nieklinicznych przeprowadzonych w celu oceny bezpieczeństwa stosowania toksyny Clostridium botulinum typu A w mięśniach prążkowanych.17

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl