Interakcje
Miłorząb japoński

Interakcje miłorzębu japońskiego z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Miłorząb japoński (Ginkgo biloba L.) zawiera substancje biologicznie aktywne, które mogą wchodzić w interakcje z wieloma produktami leczniczymi. Interakcje te mogą mieć różne nasilenie i wpływać na skuteczność terapii. Szczególną uwagę należy zwrócić na leki o wąskim indeksie terapeutycznym oraz leki wpływające na układ krzepnięcia.¹

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i przeciwpłytkowymi

W przypadku jednoczesnego stosowania miłorzębu japońskiego z lekami przeciwzakrzepowymi (np. acenokumarol, warfaryna, fenprokumon) lub lekami przeciwpłytkowymi (np. klopidogrel, kwas acetylosalicylowy i inne niesteroidowe leki przeciwzapalne) działanie tych leków może ulec nasileniu, co zwiększa ryzyko krwawień.^{2 3}

Dostępne badania nie wskazują jednoznacznie na występowanie interakcji z warfaryną, jednakże zaleca się odpowiednie monitorowanie w czasie rozpoczynania terapii miłorzębem japońskim, zakończenia tej terapii, zmiany dawkowania lub zmiany produktu zawierającego wyciąg z miłorzębu japońskiego.^{4 5}

W przypadku produktu Bilomag wyraźnie nie zaleca się jednoczesnego stosowania z produktami przeciwzakrzepowymi (np. heparyna, warfaryna lub pochodne kumaryny) ze względu na zwiększone ryzyko powstania krwawienia.⁶

Podobne przeciwwskazanie dotyczy preparatu Tinctura Ginkgo bilobae Phytopharm, który nie powinien być stosowany podczas przyjmowania kwasu acetylosalicylowego lub innych leków wpływających na krzepliwość krwi.⁷

Interakcje z dabigatranem i efawirenzem

Badania interakcji z talinololem wskazują, że miłorząb japoński może hamować glikoproteinę P (P-gp) w komórkach jelita. Może to powodować zwiększenie dostępności leków podlegających w znacznym stopniu transportowi przez P-gp w jelicie, takich jak eteksylan dabigatranu. Zalecane jest zachowanie ostrożności w przypadku jednoczesnego stosowania dabigatranu i wyciągu z miłorzębu japońskiego.^{8 9}

Jednoczesne stosowanie produktów zawierających wyciąg z miłorzębu japońskiego i produktów zawierających efawirenz nie jest zalecane. Stężenia efawirenzu w osoczu mogą ulec zmniejszeniu wskutek indukcji enzymu CYP3A4.^{10 11}

Interakcje z nifedypiną

Badania interakcji z nifedypiną wskazywały na możliwość zwiększenia maksymalnego stężenia tego leku we krwi (Cmax) przez wyciąg z miłorzębu japońskiego. U niektórych uczestników badania odnotowano dwukrotny wzrost maksymalnego stężenia nifedypiny, co prowadziło do zawrotów głowy i nasilenia takich dolegliwości jak uderzenia gorąca.^{12 13}

W przypadku produktu Bilomag wskazuje się, że może on hamować metabolizm nifedypiny i zwiększać jej stężenie w osoczu.¹⁴

Interakcje z produktami pochodzenia roślinnego

Równoczesne stosowanie miłorzębu japońskiego z produktami leczniczymi pochodzenia roślinnego, takimi jak czosnek zwyczajny (Allium sativum L.) oraz żeń-szeń właściwy (Panax ginseng C.A. Meyer), może zwiększać ryzyko samoistnego krwawienia.¹⁵

Interakcje z innymi lekami

Dla produktu Bilomag odnotowano również następujące interakcje:

• Trazodon: Równoczesne stosowanie może zwiększać ryzyko wystąpienia nadmiernego uspokojenia oraz śpiączki.¹⁶
• Inhibitory pompy protonowej (IPP) np. omeprazol: Miłorząb japoński może nasilać metabolizm IPP w wątrobie.¹⁷
• Środki moczopędne z grupy tiazydów: Może powodować zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi.¹⁸
• Tipranavir: Może zwiększać ryzyko powstawania samoistnych krwawień.¹⁹

Wpływ na cytochrom P450

Wyniki opublikowanych badań klinicznych dotyczących interakcji EGb 761 (standaryzowany wyciąg z miłorzębu japońskiego) nie są jednoznaczne. W niektórych badaniach zgłaszano indukujące lub hamujące działanie na izoenzymy cytochromu P450, w tym CYP3A4. Pomimo obecnie występującej niejednoznaczności, produkty lecznicze metabolizowane głównie przez CYP3A4 oraz o wąskim indeksie terapeutycznym należy podawać z zachowaniem ostrożności.²⁰

Interakcje miłorzębu japońskiego z alkoholem

Interakcje miłorzębu japońskiego z alkoholem mogą być szczególnie istotne w przypadku nalewek zawierających etanol jako rozpuszczalnik ekstrakcyjny. W tych preparatach zawartość etanolu jest znacząca i może prowadzić do specyficznych interakcji.

Nalewki zawierające etanol

Tinctura Ginkgo bilobae Phytopharm oraz Tinctura Ginkgo Bilobae Herbapol w Krakowie SA są nalewkami zawierającymi wysokie stężenie etanolu (odpowiednio 60-70% V/V oraz 55-60% V/V).^{21 22}

W przypadku Tinctura Ginkgo bilobae Phytopharm, ze względu na zawartość etanolu w preparacie, nie zaleca się równoczesnego stosowania leku z innymi środkami farmaceutycznymi mogącymi wpływać niekorzystnie na wątrobę.²³

W przypadku Tinctura Ginkgo Bilobae Herbapol w Krakowie SA, istnieje także możliwość wystąpienia interakcji związanych z wysoką zawartością etanolu.²⁴

Potencjalne skutki interakcji z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas przyjmowania preparatów miłorzębu japońskiego, zwłaszcza nalewek, może prowadzić do:

• Zwiększonego obciążenia wątroby, szczególnie w przypadku równoczesnego stosowania innych leków metabolizowanych w wątrobie²⁵
• Nasilenia działania uspokajającego, gdy miłorząb stosowany jest jednocześnie z lekami o działaniu sedatywnym
• Potencjalnego zwiększenia ryzyka krwawień, szczególnie gdy miłorząb stosowany jest z lekami przeciwzakrzepowymi lub przeciwpłytkowymi²⁶

Tabela interakcji miłorzębu japońskiego z produktami leczniczymi

Uwagi ogólne do interakcji

Należy zaznaczyć, że większość dostępnych danych dotyczy wyciągów acetonowo-wodnych z liści miłorzębu japońskiego, a nie etanolowo-wodnych, jak wyciąg wchodzący w skład niektórych produktów (np. Bilomag).²⁷

Pomimo różnego pochodzenia wyciągów i różnych rozpuszczalników ekstrakcyjnych, zaleca się zachowanie ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu miłorzębu japońskiego z jakimikolwiek lekami mogącymi wpływać na krzepliwość krwi, funkcję układu nerwowego lub metabolizowanymi przez cytochrom P450, szczególnie izoenzym CYP3A4.