Właściwości farmakokinetyczne
Mianseryna

Mianseryna, stosowana w preparatach takich jak Deprexolet, Lerivon czy Miansegen, charakteryzuje się szybkim i dobrym wchłanianiem po podaniu doustnym, z Tmax wynoszącym 2-3 godziny oraz Cmax po 60 mg w zakresie 102 ± 28 ng/ml do 114 ± 26 ng/ml. Biodostępność leku jest ograniczona do 20-30% z powodu efektu pierwszego przejścia w wątrobie. Mianseryna wykazuje wysoki stopień wiązania z białkami osocza (90-95%) oraz dużą objętość dystrybucji około 3300 l (15,7-27,5 l/kg), co umożliwia jej efektywne przenikanie do tkanek, w tym OUN. Metabolizm wątrobowy obejmuje hydroksylację, N-oksydację, N-demetylację oraz sprzęganie, a aktywne metabolity, takie jak demetylomianseryna i 8-hydroksymianseryna, przyczyniają się do działania farmakologicznego leku.

Charakterystyka farmakologiczna mianseryny

Mianseryna, jako substancja czynna występująca w preparatach Deprexolet, Lerivon, Miansec, Miansec 30 i Miansegen, posiada dobrze zbadany profil farmakokinetyczny. Badania farmakokinetyczne przeprowadzono po jednorazowym i wielokrotnym podaniu u zdrowych ochotników oraz u pacjentów z depresją. Stan stacjonarny stężenia w osoczu uzyskiwany jest po kilku dniach stosowania, a w badaniach nie wykazano korelacji między stężeniem mianseryny w osoczu a występowaniem działań niepożądanych czy toksycznych.1

Wchłanianie

Po podaniu doustnym mianseryna wchłania się z przewodu pokarmowego szybko i dobrze, jednak niecałkowicie. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) uzyskiwane jest w ciągu 2-3 godzin od podania (Tmax).2 3 4

W wyniku silnie zaznaczonego efektu pierwszego przejścia w wątrobie, biodostępność mianseryny jest stosunkowo niska i wynosi około 20-30%.5 6 7

Cmax po podaniu 60 mg mianseryny wynosi od 102 ± 28 ng/ml do 114 ± 26 ng/ml, a stężenie terapeutyczne w stanie stacjonarnym określono na poziomie od 28 μg/ml do 72 μg/ml.8

Dystrybucja

Mianseryna charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym około 90-95%.9 10 11

W środowisku o pH fizjologicznym występuje głównie (ponad 90%) w postaci zjonizowanej.12 Substancja łatwo przenika do tkanek, w tym do ośrodkowego układu nerwowego.13 14

Objętość dystrybucji mianseryny jest znaczna i wynosi około 3300 l (od 15,7 ± 2,2 l/kg do 27,5 ± 9,6 l/kg), co jest porównywalne z trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi.15 16

Metabolizm

Mianseryna podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu. Główne szlaki metaboliczne obejmują:17 18 19

20 21 22

Ważnym aspektem metabolizmu mianseryny jest to, że niektóre metabolity zachowują aktywność farmakologiczną. Wśród aktywnych metabolitów wyróżnia się demetylomianserynę i 8-hydroksymianserynę.23

Eliminacja

Eliminacja mianseryny przebiega dwufazowo. W pierwszej fazie lek jest szybko usuwany z kompartmentu centralnego (T1/2α = 1,4 h). Następnie eliminacja ulega zwolnieniu na skutek powolnego przechodzenia leku z kompartmentu tkankowego.24

Okres półtrwania (T0,5) w fazie eliminacji jest stosunkowo długi i wynosi średnio 17 godzin, z obserwowanym zakresem od 6 do 61 godzin, co pozwala na stosowanie leku w jednorazowej dawce dobowej.25 26 27

Mianseryna jest wydalana głównie przez nerki w postaci niezmienionej (4-7%) oraz w formie metabolitów (około 70%). Niewielkie ilości (około 14%) są wydalane z kałem.28 29 30

Całkowity proces metabolizmu i wydalania mianseryny trwa około 7-9 dni.31 32

Farmakokinetyka – stan stacjonarny

Stężenia mianseryny w osoczu w stanie stacjonarnym (równowagi dynamicznej) osiągane są w ciągu 6-14 dni stosowania leku.33 34 35

Działanie farmakologiczne mianseryny ujawnia się po kilku dniach od rozpoczęcia leczenia, natomiast pełna poprawa kliniczna występuje po dłuższym okresie – zazwyczaj po 2-3 tygodniach terapii.36

Zestawienie parametrów farmakokinetycznych mianseryny

Parametr Wartość Uwagi
Wchłanianie Szybkie i dobre Po podaniu doustnym
Tmax 2-3 godziny Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu
Cmax (po 60 mg) 102 ± 28 ng/ml do 114 ± 26 ng/ml Maksymalne stężenie w osoczu
Biodostępność 20-30% Ograniczona przez efekt pierwszego przejścia
Wiązanie z białkami osocza 90-95% Wysoki stopień wiązania
Objętość dystrybucji 3300 l (15,7-27,5 l/kg) Duża objętość dystrybucji
T1/2α (faza dystrybucji) 1,4 h Pierwsza faza eliminacji
T0,5 (okres półtrwania) 17 h (zakres: 6-61 h) Faza eliminacji
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego 6-14 dni Przy regularnym stosowaniu
Stężenie terapeutyczne w stanie stacjonarnym 28-72 μg/ml Przy stosowaniu dawek terapeutycznych
Wydalanie z moczem w formie niezmienionej 4-7% Niewielki procent formy niezmienionej
Wydalanie metabolitów z moczem Około 70% Główna droga eliminacji
Wydalanie z kałem Około 14% Mniejsza droga eliminacji
Całkowity czas metabolizmu i wydalania 7-9 dni Pełny cykl metabolizmu i eliminacji
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl