Przeciwwskazania stosowania
Benserazyd

Przeciwwskazania stosowania benserazydu – kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Benserazyd, występujący w produktach leczniczych w połączeniu z lewodopą (np. Xevoben, Xevoben XR), podlega licznym przeciwwskazaniom, które bezwzględnie wykluczają jego zastosowanie u pacjentów. Dokładna znajomość tych przeciwwskazań jest niezbędna w praktyce klinicznej, aby zapewnić bezpieczeństwo farmakoterapii i uniknąć potencjalnie niebezpiecznych powikłań.^{1 2}

Nadwrażliwość na benserazyd

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania benserazydu jest nadwrażliwość na tę substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Pacjenci z udokumentowaną historią reakcji alergicznych na preparat nie powinni otrzymywać leków zawierających benserazyd.^{3 4}

Ograniczenia wiekowe – niedokończony rozwój układu kostnego

Benserazyd jest przeciwwskazany u pacjentów poniżej 25 roku życia. Uzasadnieniem dla tego przeciwwskazania jest wymóg zakończenia rozwoju układu kostnego przed zastosowaniem leku. Wczesne podanie benserazydu u osób z niezakończonym rozwojem kostnym może prowadzić do nieprawidłowości w procesie kostnienia.^{5 6}

Ciężkie zaburzenia endokrynologiczne

Stosowanie benserazydu jest przeciwwskazane w przypadku ciężkich zaburzeń endokrynologicznych, takich jak:

• Nadczynność tarczycy
• Zespół Cushinga
• Guz chromochłonny nadnerczy (pheochromocytoma)

^{7 8}

Ciężkie zaburzenia metaboliczne i narządowe

Benserazyd nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami metabolicznymi, a także z poważną dysfunkcją następujących układów:

• Wątroby – ciężka niewydolność wątroby
• Nerek – ciężka niewydolność nerek
• Szpiku kostnego – zaburzenia hematopoezy

^{9 10}

Dodatkowo w przypadku preparatu Xevoben XR podkreślono, że ciężka choroba nerek nieleczona dializami jest przeciwwskazaniem do stosowania leku u pacjentów z zespołem niespokojnych nóg.¹¹

Ciężkie choroby układu sercowo-naczyniowego

Benserazyd jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi chorobami serca, w tym:

• Ciężka tachykardia
• Ciężkie zaburzenia rytmu serca
• Niewydolność serca

^{12 13}

Zaburzenia psychiczne

Przeciwwskazaniem do stosowania benserazydu są zaburzenia umysłowe (psychozy), niezależnie od ich etiologii (zarówno te o podłożu organicznym, jak i nieorganicznym). Pacjenci z historią psychoz lub aktywnym przebiegiem choroby psychicznej nie powinni otrzymywać preparatów zawierających benserazyd.^{14 15}

Przeciwwskazane interakcje lekowe

Szczególnie istotną grupą przeciwwskazań są potencjalnie niebezpieczne interakcje lekowe. Jednoczesne stosowanie benserazydu jest przeciwwskazane z:

• Rezerpiną – z powodu ryzyka wystąpienia przełomu nadciśnieniowego
• Nieselektywnymi inhibitorami monoaminooksydazy (MAO) – z powodu ryzyka wystąpienia przełomu nadciśnieniowego

^{16 17}

W przypadku pacjentów leczonych nieselektywnymi inhibitorami MAO, leczenie tymi lekami należy zakończyć przynajmniej dwa tygodnie przed rozpoczęciem terapii benserazydem. Należy podkreślić, że nie jest przeciwwskazane jednoczesne stosowanie benserazydu z:

• Selektywnymi inhibitorami MAO-B (selegilina, rasagilina)
• Selektywnymi inhibitorami MAO-A (moklobemid)

^{18 19}

Istotne jest jednak, że jednoczesne stosowanie selektywnego inhibitora MAO-A i selektywnego inhibitora MAO-B (co odpowiada nieselektywnemu hamowaniu MAO) jest przeciwwskazaniem do podawania benserazydu.^{20 21}

Jaskra z zamkniętym kątem przesączania

Benserazyd jest przeciwwskazany u pacjentów z jaskrą z zamkniętym kątem przesączania, ponieważ może prowadzić do dalszego pogorszenia stanu klinicznego i wzrostu ciśnienia wewnątrzgałkowego.^{22 23}

Ciąża i planowanie ciąży

Benserazyd jest przeciwwskazany u:

• Kobiet w okresie ciąży
• Kobiet w wieku rozrodczym, które nie stosują skutecznej antykoncepcji

^{24 25}

W przypadku nieplanowanej ciąży podczas leczenia benserazydem, należy skonsultować się z lekarzem, który zaleci odpowiedni sposób przerwania leczenia.^{26 27}

Szczególne przypadki i różnice między preparatami

Warto zaznaczyć, że preparaty zawierające benserazyd (Xevoben i Xevoben XR) mają zbliżony profil przeciwwskazań, jednak w przypadku Xevoben XR dodatkowym przeciwwskazaniem jest ciężka choroba nerek nieleczona dializami u pacjentów z zespołem niespokojnych nóg.²⁸

Benserazyd występuje w różnych postaciach farmaceutycznych i dawkach, co znajduje odzwierciedlenie w produktach leczniczych:

• Xevoben w tabletkach o dawkach: 50 mg + 12,5 mg, 100 mg + 25 mg, 200 mg + 50 mg (lewodopa + benserazyd)
• Xevoben XR w kapsułkach o przedłużonym uwalnianiu o dawce 100 mg + 25 mg (lewodopa + benserazyd)

^{29 30}

Niezależnie od postaci leku i schematu dawkowania, wszystkie przeciwwskazania do stosowania benserazydu pozostają w mocy i powinny być bezwzględnie przestrzegane przez lekarzy przepisujących ten lek.^{31 32}