Wskazania do stosowania
Acetylotyrozyna

Acetylotyrozyna, będąca formą aminokwasu tyrozyny, jest składnikiem specjalistycznych mieszanin aminokwasowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym pacjentów z niewydolnością wątroby. Preparat Aminoplasmal Hepa 10% zawiera acetylotyrozynę w stężeniu 0,70 g/1000 ml roztworu, co odpowiada zapotrzebowaniu na tyrozynę u tej grupy chorych. Forma acetylowa poprawia biodostępność tyrozyny, omijając upośledzone szlaki metaboliczne wątroby. Preparat charakteryzuje się zmodyfikowanym profilem aminokwasowym: zwiększoną zawartością aminokwasów rozgałęzionych, zmniejszoną aromatycznych oraz obecnością argininy i ornityny wspomagających cykl mocznikowy. Fizykochemicznie roztwór jest klarowny, hipertoniczny (875 mOsm/l), o pH 5,5–6,5, z całkowitą zawartością aminokwasów 100 g/l i wartością energetyczną 1675 kJ/l (400 kcal/l), co wymaga podawania do żył centralnych i uzupełnienia o dodatkowe źródła energii.

Wskazania do stosowania substancji czynnej Acetylotyrozyna

Acetylotyrozyna jest formą aminokwasu tyrozyna, która znajduje zastosowanie w specjalistycznych mieszaninach aminokwasowych dedykowanych pacjentom z zaburzeniami funkcji wątroby. Substancja ta występuje m.in. w produkcie leczniczym Aminoplasmal Hepa 10%, który jest roztworem do infuzji przeznaczonym do żywienia pozajelitowego.1

Populacja pacjentów wymagających suplementacji acetylotyrozyny

Acetylotyrozyna zawarta w produktach żywienia pozajelitowego takich jak Aminoplasmal Hepa 10% jest wskazana przede wszystkim u pacjentów z:

2

Ograniczenia wiekowe przy stosowaniu acetylotyrozyny

Produkty zawierające acetylotyrozynę, jak Aminoplasmal Hepa 10%, są przeznaczone do stosowania u różnych grup wiekowych, jednak istnieją pewne ograniczenia. Substancja ta może być aplikowana u:3

  • Dorosłych pacjentów z wymienionymi wyżej zaburzeniami wątrobowymi
  • Młodzieży z chorobami wątroby wymagającymi specjalistycznego żywienia pozajelitowego
  • Dzieci powyżej 2. roku życia z niewydolnością wątroby

4

Uzasadnienie stosowania acetylotyrozyny w niewydolności wątroby

Acetylotyrozyna w produkcie Aminoplasmal Hepa 10% występuje w stężeniu 0,70 g na 1000 ml roztworu, co odpowiada ilości tyrozyny potrzebnej w specjalistycznym żywieniu pacjentów z niewydolnością wątroby.5 Forma acetylowa tyrozyny jest lepiej przyswajalna przez organizm pacjentów z niewydolnością wątroby, ponieważ omija niektóre szlaki metaboliczne, które mogą być upośledzone w tych stanach chorobowych.

Profil aminokwasowy preparatów zawierających acetylotyrozynę

Acetylotyrozyna jest stosowana w specjalistycznych roztworach do żywienia pozajelitowego, które charakteryzują się zmodyfikowanym profilem aminokwasowym. W preparacie Aminoplasmal Hepa 10%, acetylotyrozyna stanowi część zbalansowanej mieszaniny aminokwasów zaprojektowanej specjalnie dla pacjentów z niewydolnością wątroby.6

Takie specjalistyczne preparaty charakteryzują się:

  • Zwiększoną zawartością aminokwasów rozgałęzionych (leucyna, izoleucyna, walina), które mogą konkurować z aminokwasami aromatycznymi o transport przez barierę krew-mózg
  • Zmniejszoną zawartością aminokwasów aromatycznych (fenyloalanina), które mogą nasilać objawy encefalopatii wątrobowej
  • Obecnością acetylotyrozyny zamiast standardowej tyrozyny, co poprawia biodostępność
  • Obecnością argininy i ornityny, które wspomagają cykl mocznikowy upośledzonego w niewydolności wątroby

7

Cechy preparatów zawierających acetylotyrozynę

Preparaty zawierające acetylotyrozynę (np. Aminoplasmal Hepa 10%) posiadają określone właściwości fizykochemiczne, które należy uwzględnić przy ich aplikacji:8

Parametr Wartość Znaczenie kliniczne
Postać Roztwór do infuzji Przeznaczony wyłącznie do podawania dożylnego
Wygląd Klarowny, bezbarwny lub lekko żółtawy roztwór wodny Pozwala na wizualną ocenę czystości preparatu
Wartość energetyczna 1675 kJ/l ≙ 400 kcal/l Niska wartość kaloryczna – wymaga dodatkowych źródeł energii
Osmolarność teoretyczna 875 mOsm/l Hipertoniczny – wymaga podawania do żył centralnych
pH 5,5 – 6,5 Lekko kwaśny – zapewnia stabilność preparatu
Całkowita zawartość aminokwasów 100 g/l Stężenie 10% – odpowiednie dla pacjentów z niewydolnością wątroby
Całkowita zawartość azotu 15,3 g/l Umiarkowane obciążenie azotem – istotne przy zaburzeniach cyklu mocznikowego

9

Łączenie acetylotyrozyny z innymi składnikami żywienia pozajelitowego

W przypadku zastosowania acetylotyrozyny w leczeniu pacjentów z niewydolnością wątroby, należy pamiętać, że preparaty ją zawierające (jak Aminoplasmal Hepa 10%) stanowią jedynie element kompleksowego żywienia pozajelitowego. W zależności od stanu klinicznego pacjenta, należy rozważyć uzupełnienie terapii o:10

  • Źródła energii – roztwory glukozy lub emulsje tłuszczowe (z uwzględnieniem funkcji wątroby)
  • Elektrolity – warto zauważyć, że preparaty z acetylotyrozyną zawierają już pewne ilości elektrolitów (np. Aminoplasmal Hepa 10% zawiera octany i chlorki)
  • Pierwiastki śladowe – niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania enzymów
  • Witaminy – szczególnie witaminy rozpuszczalne w wodzie oraz witaminy K i D w przypadku cholestazy

11

Monitorowanie pacjenta podczas stosowania acetylotyrozyny

Pacjenci otrzymujący preparaty zawierające acetylotyrozynę w ramach żywienia pozajelitowego powinni być ściśle monitorowani pod kątem:

12

Okres stosowania preparatów z acetylotyrozyną

Preparaty zawierające acetylotyrozynę, jak Aminoplasmal Hepa 10%, są stosowane w zależności od stanu klinicznego pacjenta. Czas terapii może obejmować:

  • Krótkotrwałe wsparcie – w przypadku ostrej niewydolności wątroby do czasu regeneracji narządu
  • Średnioterminowe stosowanie – w przypadku podostrej niewydolności wątroby
  • Długotrwałe żywienie – u pacjentów z przewlekłą ciężką niewydolnością wątroby, zwłaszcza oczekujących na przeszczepienie narządu

13

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl