Właściwości farmakodynamiczne

Tamsulosyna chlorowodorek, substancja czynna leku Tamsugen, należy do grupy farmakoterapeutycznej antagonistów receptora α-adrenergicznego, stosowanych w leczeniu łagodnego przerostu gruczołu krokowego. Sklasyfikowana jest zgodnie z kodem ATC jako G04CA02.¹

Mechanizm działania

Podstawowym mechanizmem działania tamsulosyny jest wybiórcze i kompetycyjne wiązanie się z postsynaptycznymi receptorami adrenergicznymi typu alfa1. Szczególne powinowactwo wykazuje do podtypów alfa1A i alfa1D, które są odpowiedzialne za skurcz mięśni gładkich. Poprzez takie działanie tamsulosyna prowadzi do rozkurczu mięśni gładkich gruczołu krokowego oraz cewki moczowej.²

Rezultaty działania farmakodynamicznego

Zastosowanie tamsulosyny prowadzi do zwiększenia maksymalnego przepływu moczu. Efekt ten jest osiągany poprzez wywołanie rozkurczu mięśni gładkich gruczołu krokowego i cewki moczowej, co skutkuje usunięciem utrudnień w przepływie moczu. Dodatkowo tamsulosyna wykazuje działanie łagodzące objawy podrażnienia oraz trudności w oddawaniu moczu, które związane są ze skurczem mięśni gładkich dolnych dróg moczowych.³

Leki z grupy antagonistów receptora alfa-adrenergicznego mogą powodować obniżenie ciśnienia tętniczego krwi poprzez zmniejszenie oporu obwodowego. Istotnym jest jednak fakt, że badania kliniczne przeprowadzone na pacjentach z prawidłowym ciśnieniem tętniczym wykazały, iż tamsulosyna nie powoduje klinicznie istotnego zmniejszenia wartości ciśnienia.⁴

Długotrwałe stosowanie tamsulosyny przynosi trwałe efekty terapeutyczne w postaci zmniejszenia objawów związanych zarówno z napełnianiem jak i opróżnianiem pęcherza moczowego. Ta skuteczność w terapii długoterminowej umożliwia znaczne opóźnienie konieczności przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego u pacjentów z łagodnym przerostem gruczołu krokowego.⁵

Badania kliniczne w populacji pediatrycznej

Skuteczność tamsulosyny została zbadana również w populacji pediatrycznej z neurogenną dysfunkcją pęcherza moczowego. Przeprowadzono w tym celu podwójnie zaślepione, randomizowane badanie kliniczne kontrolowane placebo, w którym zastosowano wzrastające dawki leku. Do badania włączono 161 dzieci w przedziale wiekowym od 2 do 16 lat, które zostały losowo przydzielone do czterech grup terapeutycznych:⁶

• Grupa otrzymująca małą dawkę tamsulosyny (0,001 do 0,002 mg/kg)
• Grupa otrzymująca średnią dawkę tamsulosyny (0,002 do 0,004 mg/kg)
• Grupa otrzymująca dużą dawkę tamsulosyny (0,004 do 0,008 mg/kg)
• Grupa otrzymująca placebo

Pierwszorzędowym punktem końcowym w badaniu była liczba pacjentów, u których zaobserwowano zmniejszenie ciśnienia wyciekania moczu podczas nadaktywnego skurczu wypieracza (LPP) do wartości poniżej 40 cm H₂O, co zostało określone na podstawie dwóch pomiarów wykonanych tego samego dnia.⁷

Jako drugorzędowe punkty końcowe w badaniu oceniano:⁸

• Obecną wartość oraz procentową zmianę w porównaniu do wartości wyjściowej ciśnienia wyciekania moczu podczas nadaktywnego skurczu wypieracza
• Poprawę lub stabilizację objawów wodonercza i wodniaka moczowodu
• Zmianę w objętości moczu uzyskanego podczas cewnikowania
• Liczbę wycieków moczu podczas cewnikowania, określoną na podstawie zapisów z dzienników cewnikowania

Wyniki badania nie wykazały statystycznie istotnych różnic pomiędzy grupą otrzymującą placebo a którąkolwiek z trzech grup otrzymujących tamsulosynę, zarówno w odniesieniu do pierwszorzędowego, jak i drugorzędowych punktów końcowych. Nie zaobserwowano również zwiększonej odpowiedzi na lek przy zastosowaniu wzrastających dawek tamsulosyny.⁹