zapalenie gardła i jamy ustnej
Zapalenie gardła i jamy ustnej to stan zapalny obejmujący struktury gardła oraz błonę śluzową jamy ustnej. Najczęściej ma etiologię infekcyjną – wirusową (m.in. wirusy Herpes simplex, Coxsackie, SARS-CoV-2), bakteryjną (m.in. paciorkowce β-hemolizujące grupy A, Mycoplasma pneumoniae) lub grzybiczą (głównie Candida albicans), choć może być również wywołane przez czynniki alergiczne, drażniące lub autoimmunologiczne.
Objawy kliniczne zapalenia gardła i jamy ustnej obejmują zaczerwienienie i obrzęk błony śluzowej, ból podczas przełykania (dysfagia), uczucie suchości lub pieczenia, obecność nalotów lub owrzodzeń, powiększenie regionalnych węzłów chłonnych oraz ogólne objawy infekcji (gorączka, osłabienie). W przypadku zapalenia wywołanego przez HSV charakterystyczne są pęcherzyki przekształcające się w bolesne nadżerki.
Diagnostyka opiera się głównie na badaniu fizykalnym, a w przypadkach wątpliwych lub nawracających wskazane jest wykonanie badań dodatkowych: wymazu z gardła, testów immunologicznych lub badań serologicznych. Leczenie jest dostosowane do przyczyny – obejmuje antybiotykoterapię w zakażeniach bakteryjnych, leki przeciwwirusowe w infekcjach wirusowych oraz miejscowe i ogólne leki przeciwgrzybicze w kandydozie jamy ustnej.
Postępowanie terapeutyczne uzupełnia się leczeniem objawowym: niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, miejscowymi środkami znieczulającymi, płukankami antyseptycznymi oraz odpowiednią podażą płynów. W przypadkach nawracających zapaleń konieczne jest poszukiwanie czynników predysponujących, takich jak immunosupresja, niedobory odporności czy choroby ogólnoustrojowe.