Przedawkowanie
Symural 3 g

Przedawkowanie fosfomycyny zawartej w preparacie Symural (3 g fosfomycyny na saszetkę, odpowiadające 5,631 g fosfomycyny z trometamolem) może prowadzić do poważnych zaburzeń hemodynamicznych, neurologicznych, hematologicznych oraz elektrolitowych. Najczęściej obserwowane objawy to hipotonia, senność, zaburzenia równowagi elektrolitowej (sód, potas, wapń, magnez), małopłytkowość oraz hipoprothrombinemia. Mechanizmy tych objawów obejmują m.in. wpływ na układ sercowo-naczyniowy, ośrodkowy układ nerwowy, immunologiczne reakcje na płytki krwi oraz zaburzenia syntezy czynników krzepnięcia w wątrobie. W przypadku przedawkowania konieczne jest monitorowanie parametrów hemodynamicznych, neurologicznych, morfologii krwi, elektrolitów oraz układu krzepnięcia.

Przedawkowanie fosfomycyny

Przedawkowanie produktu leczniczego Symural zawierającego fosfomycynę może prowadzić do szeregu poważnych konsekwencji zdrowotnych. Obecne doświadczenia dotyczące przedawkowania fosfomycyny przyjętej drogą doustną są ograniczone, co utrudnia pełną charakterystykę obrazu klinicznego takiego stanu. Więcej danych klinicznych jest dostępnych z obserwacji przypadków przedawkowania fosfomycyny podawanej pozajelitowo.1

Objawy przedawkowania

Objawy przedawkowania fosfomycyny mogą obejmować szereg zaburzeń układowych, w tym hemodynamiczne, neurologiczne, hematologiczne oraz elektrolitowe. Najczęściej opisywane objawy to hipotonia, senność, zaburzenia równowagi elektrolitowej, małopłytkowość oraz hipoprothrombinemia. Objawy te obserwowano głównie w przypadkach przedawkowania fosfomycyny w formulacjach do podawania pozajelitowego.2

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania fosfomycyny konieczne jest wdrożenie odpowiedniego monitorowania i postępowania terapeutycznego. Podstawowe zasady postępowania obejmują:3

  • Monitorowanie pacjenta – szczególnie istotna jest kontrola stężeń elektrolitów w osoczu i surowicy krwi
  • Leczenie objawowe i wspomagające – ukierunkowane na stabilizację parametrów życiowych
  • Odpowiednie nawadnianie organizmu – w celu zwiększenia wydalania substancji czynnej z moczem

W przypadkach ciężkiego przedawkowania skuteczną metodą eliminacji fosfomycyny z organizmu jest hemodializa. Podczas zabiegu hemodializy średni okres półtrwania fosfomycyny w fazie eliminacji wynosi około czterech godzin, co zapewnia stosunkowo szybkie usuwanie leku z organizmu.4

Charakterystyka farmakologiczna produktu

Warto przypomnieć, że produkt leczniczy Symural zawiera w każdej saszetce 3 g fosfomycyny, co odpowiada 5,631 g fosfomycyny z trometamolem. Preparat występuje w postaci granulatu do sporządzania roztworu doustnego.5

Objaw przedawkowania Charakterystyka kliniczna Mechanizm Postępowanie
Hipotonia Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi, mogące prowadzić do zapaści krążeniowej Prawdopodobnie związana z zaburzeniami elektrolitowymi i bezpośrednim wpływem na układ sercowo-naczyniowy Monitorowanie parametrów hemodynamicznych, płynoterapia, w przypadkach ciężkich – leki wazopresyjne
Senność Nadmierna senność, obniżony poziom świadomości, mogący prowadzić do zaburzeń świadomości Potencjalny wpływ na ośrodkowy układ nerwowy Monitorowanie stanu neurologicznego, zabezpieczenie drożności dróg oddechowych w przypadku głębszych zaburzeń świadomości
Zaburzenia równowagi elektrolitowej Dysbalans elektrolitów, szczególnie w zakresie sodu, potasu, wapnia i magnezu Wpływ na gospodarkę wodno-elektrolitową, potencjalnie poprzez oddziaływanie na mechanizmy nerkowe Monitorowanie stężeń elektrolitów, suplementacja niedoborów, kontrola gospodarki wodno-elektrolitowej
Małopłytkowość Zmniejszenie liczby płytek krwi, potencjalne ryzyko krwawień Możliwy mechanizm immunologiczny lub bezpośredni wpływ na produkcję płytek krwi Monitorowanie parametrów morfologii krwi, w przypadkach ciężkich – rozważenie transfuzji koncentratu płytek krwi
Hipoprothrombinemia Zmniejszone stężenie protrombiny, prowadzące do zaburzeń krzepnięcia Potencjalny wpływ na syntezę czynników krzepnięcia w wątrobie Monitorowanie parametrów krzepnięcia, w przypadkach ciężkich – podaż witaminy K lub świeżo mrożonego osocza

Eliminacja fosfomycyny z organizmu

W przypadku przedawkowania istotna jest znajomość mechanizmów eliminacji fosfomycyny z organizmu. Podstawowym mechanizmem jest wydalanie nerkowe, które można zwiększyć poprzez odpowiednią hydratację pacjenta. W przypadkach ciężkiego przedawkowania lub niewydolności nerek skuteczną metodą jest hemodializa, dzięki której okres półtrwania fosfomycyny w fazie eliminacji wynosi około 4 godzin.6

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl