Właściwości farmakokinetyczne leku Soprobec

Soprobec to aerozol inhalacyjny zawierający beklometazonu dipropionian w dawce 50 mikrogramów na dawkę odmierzoną. Jest to preparat w postaci klarownego i bezbarwnego roztworu stosowany w terapii wziewnej.¹

Charakterystyka ogólna substancji czynnej

Beklometazonu dipropionian stanowi prolek o słabym powinowactwie do receptorów glikokortykosteroidowych. Jego działanie terapeutyczne wynika z hydrolizy przez esterazy do aktywnego metabolitu – beklometazonu 17-monopropionianu, który wykazuje znacznie silniejsze miejscowe działanie przeciwzapalne niż związek macierzysty.²

Wchłanianie

Po podaniu wziewnym z użyciem inhalatora z odmierzoną dawką, beklometazonu dipropionian w postaci niezmienionej wchłania się bezpośrednio przez płuca. Warto podkreślić, że wchłanianie niezmienionego beklometazonu dipropionianu z przewodu pokarmowego (po połknięciu) jest nieznaczne.³

Znacząca część leku przed wchłonięciem ulega przekształceniu do aktywnego metabolitu – beklometazonu-17-monopropionianu. Wchłanianie ogólnoustrojowe tego aktywnego metabolitu odbywa się dwutorowo:⁴

• 36% pochodzi z wchłaniania w płucach
• 26% pochodzi z wchłaniania połkniętej dawki

Biodostępność

Po inhalacji biodostępność bezwzględna substancji czynnej przedstawia się następująco:⁵

• Beklometazonu dipropionian (niezmieniony) – około 2% nominalnej dawki
• Beklometazonu-17-monopropionian (aktywny metabolit) – 62% nominalnej dawki

Po podaniu doustnym biodostępność beklometazonu dipropionianu jest nieznaczna, jednak jego przekształcenie w beklometazonu-17-monopropionian przed wchłonięciem powoduje, że 41% dawki jest wchłaniane jako aktywny metabolit.⁶

Kinetyka wchłaniania

Beklometazonu dipropionian charakteryzuje się szybkim wchłanianiem, przy czym maksymalne stężenie w osoczu (t_max) jest osiągane po 0,3 godziny od podania. Aktywny metabolit – beklometazonu-17-monopropionian – pojawia się z pewnym opóźnieniem, a jego t_max wynosi 1 godzinę.⁷

Warto zaznaczyć, że narażenie ogólnoustrojowe ma przebieg w przybliżeniu liniowy i zwiększa się proporcjonalnie wraz ze wzrostem dawki podawanej wziewnie.⁸

Dystrybucja

Dystrybucja beklometazonu dipropionianu i jego aktywnego metabolitu do tkanek charakteryzuje się następującymi parametrami:⁹

Wiązanie z białkami osocza jest umiarkowanie duże i wynosi 87%.¹⁰

Metabolizm

Beklometazonu dipropionian jest eliminowany z krążenia ogólnego bardzo szybko poprzez metabolizm przy udziale esteraz, które występują w większości tkanek organizmu. Głównym produktem metabolizmu jest aktywny metabolit beklometazonu-17-monopropionian.¹¹

W procesie metabolizmu powstają również, choć w nieznacznej ilości, metabolity nieaktywne:¹²

• Beklometazonu-21-monopropionian
• Beklometazon (BOH)

Te nieaktywne metabolity mają jedynie niewielki wpływ na ekspozycję ogólnoustrojową organizmu na substancję czynną.

Eliminacja

Parametry farmakokinetyczne eliminacji

Eliminację beklometazonu dipropionianu i jego aktywnego metabolitu charakteryzują następujące parametry:¹³

Drogi wydalania

Po podaniu doustnym beklometazonu dipropionianu znakowanego trytem, wydalanie następuje dwoma drogami:¹⁴

• Z kałem – około 60% dawki wydalane jest w ciągu 96 godzin, głównie w postaci niezwiązanej i w postaci sprzężonych polarnych metabolitów
• Z moczem – około 12% dawki wydalane jest w postaci niezwiązanej i w postaci sprzężonych polarnych metabolitów

Klirens nerkowy beklometazonu dipropionianu i jego metabolitów jest nieznaczny.¹⁵

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Zaburzenia czynności wątroby

Nie prowadzono specjalistycznych badań farmakokinetyki beklometazonu dipropionianu u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Jednak ze względu na mechanizm metabolizmu leku, nie przewiduje się istotnego wpływu tych zaburzeń na profil farmakokinetyczny i bezpieczeństwo preparatu.¹⁶

Powyższe wynika z faktu, że beklometazonu dipropionian jest bardzo szybko metabolizowany przy udziale esteraz znajdujących się w różnych tkankach, w tym w:

• płynie jelitowym
• surowicy
• płucach
• wątrobie

W wyniku metabolizmu powstają bardziej polarne produkty: beklometazonu-21-monopropionian, beklometazonu-17-monopropionian i beklometazon.

Zaburzenia czynności nerek

Ponieważ beklometazonu dipropionian ani jego metabolity nie są wykrywane w moczu w znaczących ilościach, wzrost ekspozycji ogólnoustrojowej u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek jest mało prawdopodobny.¹⁷

Z tego względu nie przeprowadzono specjalistycznych badań farmakokinetyki leku w tej grupie pacjentów, a modyfikacja dawkowania u osób z niewydolnością nerek nie jest konieczna.