Właściwości farmakodynamiczne
Oxycort A (10 mg + 10 mg)/g

Preparat Oxycort A to maść okulistyczna zawierająca oksytetracyklinę (10 mg/g) oraz octan hydrokortyzonu (10 mg/g), łącząca działanie przeciwbakteryjne i przeciwzapalne. Oksytetracyklina, będąca antybiotykiem z grupy tetracyklin, hamuje biosyntezę białek bakteryjnych poprzez wiązanie się z podjednostką 30S rybosomów, wykazując szerokie spektrum aktywności przeciwko bakteriom Gram-dodatnim, Gram-ujemnym oraz bakteriom atypowym (Chlamydia spp., Mycoplasma spp.). Należy jednak pamiętać o naturalnej oporności niektórych patogenów, takich jak Proteus spp. i Pseudomonas spp., co ma istotne znaczenie przy doborze terapii.

Właściwości farmakodynamiczne leku Oxycort A

Oxycort A to preparat złożony, należący do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako połączenia kortykosteroidów z lekami przeciwinfekcyjnymi (kod ATC: S 01 CA03). Maść do oczu zawiera dwie substancje czynne: oksytetracyklinę w postaci chlorowodorku (10 mg/g) oraz octan hydrokortyzonu (10 mg/g), które działają synergistycznie w leczeniu schorzeń okulistycznych.1

Oksytetracyklina – mechanizm działania i spektrum przeciwbakteryjne

Oksytetracyklina należy do antybiotyków z grupy tetracyklin, których mechanizm działania opiera się na hamowaniu biosyntezy białek bakteryjnych. Substancja ta wiąże się specyficznie z podjednostką 30S rybosomów bakteryjnych, co prowadzi do zahamowania procesu translacji i w konsekwencji do zatrzymania syntezy białek niezbędnych do funkcjonowania komórki bakteryjnej.2

Spektrum przeciwbakteryjne oksytetracykliny jest szerokie i obejmuje:

  • Bakterie Gram-dodatnie – wykazuje działanie bakteriostatyczne wobec szerokiej gamy patogenów Gram-dodatnich
  • Bakterie Gram-ujemne – skutecznie hamuje wzrost większości patogennych bakterii Gram-ujemnych
  • Bakterie atypowe – wykazuje aktywność przeciwko drobnoustrojom z rodzaju Chlamydia spp. oraz Mycoplasma spp., które są częstymi czynnikami etiologicznymi zakażeń oka

3

Należy jednak zaznaczyć, że istnieją drobnoustroje naturalnie oporne na działanie oksytetracykliny, do których należą przede wszystkim bakterie z rodzaju Proteus spp. oraz Pseudomonas spp. Może to mieć istotne znaczenie kliniczne przy doborze odpowiedniej terapii w zależności od czynnika etiologicznego zakażenia.4

Octan hydrokortyzonu – działanie przeciwzapalne

Drugą substancją czynną preparatu Oxycort A jest octan hydrokortyzonu, będący syntetycznym glikokortykosteroidem o działaniu miejscowym. W zastosowaniu okulistycznym wykazuje trzy główne kierunki działania farmakodynamicznego:5

  • Działanie przeciwzapalne – hamuje rozwój procesu zapalnego poprzez zmniejszenie przepuszczalności naczyń włosowatych, stabilizację błon lizosomów, hamowanie migracji leukocytów oraz inhibicję wydzielania mediatorów zapalenia
  • Działanie przeciwwysiękowe – zmniejsza obrzęk i wysięk towarzyszący stanom zapalnym spojówki i rogówki poprzez redukcję przepuszczalności naczyń krwionośnych
  • Działanie przeciwświądowe – łagodzi świąd i dyskomfort związany z reakcjami alergicznymi i zapalnymi w obrębie powierzchni oka

Synergistyczne działanie składników preparatu

Połączenie oksytetracykliny i octanu hydrokortyzonu w preparacie Oxycort A zapewnia jednoczesne działanie przeciwbakteryjne i przeciwzapalne, co jest szczególnie korzystne w leczeniu schorzeń okulistycznych o złożonej etiologii – zarówno infekcyjnej, jak i zapalnej. Oksytetracyklina zwalcza czynnik infekcyjny, natomiast octan hydrokortyzonu redukuje towarzyszący zakażeniu stan zapalny oraz łagodzi objawy związane z reakcją immunologiczną organizmu na infekcję.

Taka kombinacja substancji czynnych pozwala na skuteczne leczenie mieszanych zakażeń bakteryjnych oka przebiegających z komponentem zapalnym, z wyłączeniem przypadków wywołanych przez drobnoustroje oporne na działanie oksytetracykliny, takie jak wcześniej wspomniane Proteus spp. i Pseudomonas spp.

W praktyce klinicznej należy uwzględnić miejscowe działanie preparatu oraz ograniczone wchłanianie do krążenia ogólnego, co minimalizuje ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem glikokortykosteroidów.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl