Specjalne ostrzeżenia
Nintedanib STADA
Stosowanie nintedanibu wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego, wątroby, nerek oraz układu sercowo-naczyniowego. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest biegunka, pojawiająca się głównie w pierwszych 3 miesiącach terapii, wymagająca natychmiastowego leczenia objawowego, nawodnienia oraz ewentualnej modyfikacji dawki. Nudności i wymioty występują często, ale rzadko prowadzą do przerwania leczenia (2,1% i 1,4% pacjentów odpowiednio). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza umiarkowanymi i ciężkimi (Child-Pugh B i C), gdzie stosowanie nintedanibu jest przeciwwskazane. Monitorowanie funkcji wątroby (aminotransferazy, bilirubina) jest kluczowe, zwłaszcza w pierwszych 3 miesiącach leczenia, a wzrost enzymów powyżej 3× GGN wymaga zmniejszenia dawki lub przerwania terapii. Pacjenci o masie ciała <65 kg, kobiety, osoby starsze oraz rasy żółtej są bardziej narażeni na hepatotoksyczność.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu leczniczego Nintedanib STADA
Stosowanie nintedanibu wiąże się z szeregiem istotnych zagrożeń, które wymagają szczególnej uwagi lekarza przepisującego lek. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące głównych obszarów ryzyka oraz zalecane postępowanie w celu minimalizacji zagrożeń podczas terapii produktem Nintedanib STADA.1
Zaburzenia żołądka i jelit
Podczas terapii nintedanibem obserwuje się szereg działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, które wymagają odpowiedniego monitorowania i postępowania.2
Biegunka
Biegunka stanowi najczęstsze działanie niepożądane ze strony przewodu pokarmowego podczas terapii nintedanibem. U większości pacjentów ma ona nasilenie łagodne do umiarkowanego i pojawia się głównie w pierwszych 3 miesiącach leczenia.3
W praktyce klinicznej po wprowadzeniu leku do obrotu zanotowano przypadki ciężkiej biegunki prowadzącej do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Wymaga to wdrożenia następującego postępowania:4
- Leczenie należy wdrożyć natychmiast po wystąpieniu pierwszych objawów biegunki
- Postępowanie obejmuje odpowiednie nawodnienie oraz leki przeciwbiegunkowe (np. loperamid)
- W zależności od nasilenia objawów może być konieczne zmniejszenie dawki lub czasowe przerwanie terapii
- Po opanowaniu objawów można wznowić leczenie produktem Nintedanib STADA w zmniejszonej lub pełnej dawce
- W przypadku uporczywej, ciężkiej biegunki, utrzymującej się pomimo leczenia objawowego, należy całkowicie zakończyć terapię nintedanibem5
Nudności i wymioty
Nudności i wymioty stanowią często zgłaszane działania niepożądane podczas terapii nintedanibem. U większości pacjentów objawy te mają nasilenie łagodne do umiarkowanego.6
Dane z badań klinicznych wskazują, że nudności prowadziły do zakończenia leczenia nintedanibem u nie więcej niż 2,1% pacjentów, a wymioty – u nie więcej niż 1,4% pacjentów.7
Rekomendowane postępowanie przy wystąpieniu nudności i wymiotów:
- W pierwszej kolejności należy wdrożyć odpowiednie leczenie wspomagające, w tym stosowanie leków przeciwwymiotnych
- Jeśli objawy utrzymują się pomimo terapii wspomagającej, może być konieczne zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia
- Leczenie można następnie wznowić w zmniejszonej lub pełnej dawce
- W przypadku uporczywych, ciężkich objawów należy całkowicie zakończyć terapię produktem Nintedanib STADA8
Czynność wątroby
Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania nintedanibu u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.
Przeciwwskazania i szczególne grupy pacjentów:
- Nie badano bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności nintedanibu u pacjentów z umiarkowanym (B w skali Child-Pugh) ani ciężkim (C w skali Child-Pugh) zaburzeniem czynności wątroby, dlatego nie zaleca się stosowania leku w tych grupach pacjentów9
- U pacjentów z łagodnym zaburzeniem czynności wątroby (A w skali Child-Pugh) istnieje większe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych z powodu zwiększonej ekspozycji na lek. Takich pacjentów należy leczyć stosując zmniejszone dawki produktu Nintedanib STADA10
Polekowe uszkodzenie wątroby:
Podczas leczenia nintedanibem obserwowano przypadki polekowego uszkodzenia wątroby, w tym ciężkie uszkodzenia wątroby zakończone zgonem. Większość tych zdarzeń występuje w ciągu pierwszych trzech miesięcy leczenia.11
Schemat monitorowania funkcji wątroby:
- Przed rozpoczęciem leczenia – oznaczenie aktywności aminotransferaz i stężenia bilirubiny
- W pierwszym miesiącu leczenia – regularna kontrola parametrów wątrobowych
- W drugim i trzecim miesiącu leczenia – monitorowanie w regularnych odstępach czasu
- Następnie – okresowa kontrola przy każdej wizycie pacjenta lub gdy jest to wskazane klinicznie12
Postępowanie w przypadku zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych:
W większości przypadków zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza) i podwyższenie stężenia bilirubiny jest odwracalne po zmniejszeniu dawki lub przerwaniu podawania leku.13
Szczegółowe zalecenia dotyczące postępowania:
- W przypadku zwiększenia aktywności aminotransferaz (AspAT lub AlAT) powyżej 3 × GGN (górna granica normy) zaleca się:
- Zmniejszenie dawki produktu Nintedanib STADA lub przerwanie leczenia
- Uważne monitorowanie parametrów wątrobowych
- Po normalizacji aktywności aminotransferaz (powrót do wartości wyjściowych) można ponownie rozpocząć leczenie w pełnej dawce lub dawce zmniejszonej, którą następnie można zwiększyć do pełnej14
- Jeśli podwyższone wyniki badań wątrobowych są związane z klinicznymi objawami uszkodzenia wątroby (np. żółtaczka), należy na stałe zakończyć leczenie produktem Nintedanib STADA15
- W każdym przypadku należy rozważyć inne potencjalne przyczyny zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych16
Pacjenci ze zwiększonym ryzykiem hepatotoksyczności:
Szczególnej obserwacji wymagają pacjenci należący do grup podwyższonego ryzyka zaburzeń czynności wątroby:
- Pacjenci o małej masie ciała (<65 kg)
- Pacjenci rasy żółtej
- Kobiety
- Pacjenci w podeszłym wieku (ekspozycja na nintedanib zwiększa się liniowo z wiekiem)17
Czynność nerek
U pacjentów stosujących nintedanib zgłaszano przypadki zaburzenia czynności/niewydolności nerek, z których niektóre zakończyły się zgonem.18
Zalecenia dotyczące monitorowania funkcji nerek:
- Należy monitorować czynność nerek u wszystkich pacjentów w trakcie leczenia nintedanibem
- Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z czynnikami ryzyka zaburzeń czynności/niewydolności nerek
- W przypadku wystąpienia objawów zaburzenia czynności/niewydolności nerek należy rozważyć modyfikację schematu leczenia19
Krwawienia
Mechanizm działania nintedanibu, polegający na zahamowaniu naczyniowo-śródbłonkowego czynnika wzrostu (VEGFR), może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem krwawień.20
Należy zauważyć, że pacjenci ze znanym ryzykiem krwawienia, w tym pacjenci z wrodzoną predyspozycją do krwawień oraz osoby otrzymujące leczenie przeciwzakrzepowe w pełnej dawce, nie byli włączani do badań klinicznych.21
Dane z okresu po wprowadzeniu leku do obrotu wskazują na występowanie przypadków krwawień o różnym nasileniu:
- Zgłaszano przypadki krwawień innych niż poważne
- Odnotowano również poważne krwawienia, z których niektóre zakończyły się zgonem
- Przypadki te dotyczyły zarówno pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe lub inne produkty mogące powodować krwawienie, jak i niestosujących takich leków22
Dlatego należy stosować produkt Nintedanib STADA u pacjentów z ryzykiem krwawienia tylko wtedy, gdy spodziewane korzyści przewyższają potencjalne ryzyko.23
Tętnicze epizody zakrzepowo-zatorowe
Z badań klinicznych z nintedanibem wykluczono pacjentów z przebytym niedawno zawałem mięśnia sercowego lub udarem.24
Częstość występowania tętniczych epizodów zakrzepowo-zatorowych w badaniach klinicznych:
- Badania INPULSIS: 2,5% w grupie otrzymującej nintedanib w porównaniu z 0,7% w grupie placebo
- Badanie INBUILD: 0,9% w grupie nintedanibu w porównaniu z 0,9% w grupie placebo
- Badanie SENSCIS: 0,7% w grupie nintedanibu w porównaniu z 0,7% w grupie placebo25
Zawały mięśnia sercowego:
- Badania INPULSIS: wyższa częstość w grupie nintedanibu (1,6%) niż w grupie placebo (0,5%)
- Badanie INBUILD: zawał występował z niewielką częstością (0,9% w grupie nintedanibu i 0,9% w grupie placebo)
- Badanie SENSCIS: nie obserwowano zawałów w grupie nintedanibu, natomiast wystąpiły one u 0,7% pacjentów w grupie placebo26
Należy zachować szczególną ostrożność podczas leczenia pacjentów z wyższym ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych, w tym z rozpoznaną chorobą wieńcową. W przypadku wystąpienia objawów ostrego niedokrwienia mięśnia sercowego należy rozważyć przerwanie leczenia.27
| Działanie niepożądane | Częstość występowania | Zalecane działanie | Monitorowanie |
|---|---|---|---|
| Biegunka | Najczęstsze działanie niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, głównie w pierwszych 3 miesiącach |
– Odpowiednie nawodnienie – Leki przeciwbiegunkowe – Możliwe zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia |
Regularna ocena nasilenia objawów oraz odpowiedzi na leczenie |
| Nudności i wymioty | Częste działania niepożądane |
– Leki przeciwwymiotne – Możliwe zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia |
Kontrola nasilenia objawów oraz skuteczności leczenia objawowego |
| Hepatotoksyczność | Większość przypadków w pierwszych 3 miesiącach leczenia |
– Zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia przy zwiększeniu aminotransferaz >3×GGN – Trwałe odstawienie leku przy objawach klinicznych uszkodzenia wątroby |
– Przed rozpoczęciem leczenia – W pierwszym miesiącu leczenia – Przez kolejne 2 miesiące – Następnie okresowo |
| Zaburzenia czynności nerek | Mogą wystąpić przypadki niewydolności nerek | Modyfikacja leczenia w przypadku wystąpienia zaburzeń | Regularne monitorowanie, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka |
| Krwawienia | Ryzyko związane z mechanizmem działania leku | Indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka | Szczególna uwaga u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem krwawień |
| Tętnicze epizody zakrzepowo-zatorowe | Niezbyt często w badaniach klinicznych | Rozważenie przerwania leczenia w przypadku objawów ostrego niedokrwienia mięśnia sercowego | Ścisła obserwacja pacjentów z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania