Specjalne ostrzeżenia
Nintedanib STADA

Stosowanie nintedanibu wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego, wątroby, nerek oraz układu sercowo-naczyniowego. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest biegunka, pojawiająca się głównie w pierwszych 3 miesiącach terapii, wymagająca natychmiastowego leczenia objawowego, nawodnienia oraz ewentualnej modyfikacji dawki. Nudności i wymioty występują często, ale rzadko prowadzą do przerwania leczenia (2,1% i 1,4% pacjentów odpowiednio). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza umiarkowanymi i ciężkimi (Child-Pugh B i C), gdzie stosowanie nintedanibu jest przeciwwskazane. Monitorowanie funkcji wątroby (aminotransferazy, bilirubina) jest kluczowe, zwłaszcza w pierwszych 3 miesiącach leczenia, a wzrost enzymów powyżej 3× GGN wymaga zmniejszenia dawki lub przerwania terapii. Pacjenci o masie ciała <65 kg, kobiety, osoby starsze oraz rasy żółtej są bardziej narażeni na hepatotoksyczność.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu leczniczego Nintedanib STADA

Stosowanie nintedanibu wiąże się z szeregiem istotnych zagrożeń, które wymagają szczególnej uwagi lekarza przepisującego lek. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące głównych obszarów ryzyka oraz zalecane postępowanie w celu minimalizacji zagrożeń podczas terapii produktem Nintedanib STADA.1

Zaburzenia żołądka i jelit

Podczas terapii nintedanibem obserwuje się szereg działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego, które wymagają odpowiedniego monitorowania i postępowania.2

Biegunka

Biegunka stanowi najczęstsze działanie niepożądane ze strony przewodu pokarmowego podczas terapii nintedanibem. U większości pacjentów ma ona nasilenie łagodne do umiarkowanego i pojawia się głównie w pierwszych 3 miesiącach leczenia.3

W praktyce klinicznej po wprowadzeniu leku do obrotu zanotowano przypadki ciężkiej biegunki prowadzącej do odwodnienia i zaburzeń elektrolitowych. Wymaga to wdrożenia następującego postępowania:4

  • Leczenie należy wdrożyć natychmiast po wystąpieniu pierwszych objawów biegunki
  • Postępowanie obejmuje odpowiednie nawodnienie oraz leki przeciwbiegunkowe (np. loperamid)
  • W zależności od nasilenia objawów może być konieczne zmniejszenie dawki lub czasowe przerwanie terapii
  • Po opanowaniu objawów można wznowić leczenie produktem Nintedanib STADA w zmniejszonej lub pełnej dawce
  • W przypadku uporczywej, ciężkiej biegunki, utrzymującej się pomimo leczenia objawowego, należy całkowicie zakończyć terapię nintedanibem5

Nudności i wymioty

Nudności i wymioty stanowią często zgłaszane działania niepożądane podczas terapii nintedanibem. U większości pacjentów objawy te mają nasilenie łagodne do umiarkowanego.6

Dane z badań klinicznych wskazują, że nudności prowadziły do zakończenia leczenia nintedanibem u nie więcej niż 2,1% pacjentów, a wymioty – u nie więcej niż 1,4% pacjentów.7

Rekomendowane postępowanie przy wystąpieniu nudności i wymiotów:

  • W pierwszej kolejności należy wdrożyć odpowiednie leczenie wspomagające, w tym stosowanie leków przeciwwymiotnych
  • Jeśli objawy utrzymują się pomimo terapii wspomagającej, może być konieczne zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia
  • Leczenie można następnie wznowić w zmniejszonej lub pełnej dawce
  • W przypadku uporczywych, ciężkich objawów należy całkowicie zakończyć terapię produktem Nintedanib STADA8

Czynność wątroby

Należy zachować szczególną ostrożność podczas stosowania nintedanibu u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.

Przeciwwskazania i szczególne grupy pacjentów:

  • Nie badano bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności nintedanibu u pacjentów z umiarkowanym (B w skali Child-Pugh) ani ciężkim (C w skali Child-Pugh) zaburzeniem czynności wątroby, dlatego nie zaleca się stosowania leku w tych grupach pacjentów9
  • U pacjentów z łagodnym zaburzeniem czynności wątroby (A w skali Child-Pugh) istnieje większe ryzyko wystąpienia działań niepożądanych z powodu zwiększonej ekspozycji na lek. Takich pacjentów należy leczyć stosując zmniejszone dawki produktu Nintedanib STADA10

Polekowe uszkodzenie wątroby:

Podczas leczenia nintedanibem obserwowano przypadki polekowego uszkodzenia wątroby, w tym ciężkie uszkodzenia wątroby zakończone zgonem. Większość tych zdarzeń występuje w ciągu pierwszych trzech miesięcy leczenia.11

Schemat monitorowania funkcji wątroby:

  1. Przed rozpoczęciem leczenia – oznaczenie aktywności aminotransferaz i stężenia bilirubiny
  2. W pierwszym miesiącu leczenia – regularna kontrola parametrów wątrobowych
  3. W drugim i trzecim miesiącu leczenia – monitorowanie w regularnych odstępach czasu
  4. Następnie – okresowa kontrola przy każdej wizycie pacjenta lub gdy jest to wskazane klinicznie12

Postępowanie w przypadku zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych:

W większości przypadków zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych (AlAT, AspAT, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza) i podwyższenie stężenia bilirubiny jest odwracalne po zmniejszeniu dawki lub przerwaniu podawania leku.13

Szczegółowe zalecenia dotyczące postępowania:

  • W przypadku zwiększenia aktywności aminotransferaz (AspAT lub AlAT) powyżej 3 × GGN (górna granica normy) zaleca się:
    • Zmniejszenie dawki produktu Nintedanib STADA lub przerwanie leczenia
    • Uważne monitorowanie parametrów wątrobowych
    • Po normalizacji aktywności aminotransferaz (powrót do wartości wyjściowych) można ponownie rozpocząć leczenie w pełnej dawce lub dawce zmniejszonej, którą następnie można zwiększyć do pełnej14
  • Jeśli podwyższone wyniki badań wątrobowych są związane z klinicznymi objawami uszkodzenia wątroby (np. żółtaczka), należy na stałe zakończyć leczenie produktem Nintedanib STADA15
  • W każdym przypadku należy rozważyć inne potencjalne przyczyny zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych16

Pacjenci ze zwiększonym ryzykiem hepatotoksyczności:

Szczególnej obserwacji wymagają pacjenci należący do grup podwyższonego ryzyka zaburzeń czynności wątroby:

  • Pacjenci o małej masie ciała (<65 kg)
  • Pacjenci rasy żółtej
  • Kobiety
  • Pacjenci w podeszłym wieku (ekspozycja na nintedanib zwiększa się liniowo z wiekiem)17

Czynność nerek

U pacjentów stosujących nintedanib zgłaszano przypadki zaburzenia czynności/niewydolności nerek, z których niektóre zakończyły się zgonem.18

Zalecenia dotyczące monitorowania funkcji nerek:

  • Należy monitorować czynność nerek u wszystkich pacjentów w trakcie leczenia nintedanibem
  • Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z czynnikami ryzyka zaburzeń czynności/niewydolności nerek
  • W przypadku wystąpienia objawów zaburzenia czynności/niewydolności nerek należy rozważyć modyfikację schematu leczenia19

Krwawienia

Mechanizm działania nintedanibu, polegający na zahamowaniu naczyniowo-śródbłonkowego czynnika wzrostu (VEGFR), może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem krwawień.20

Należy zauważyć, że pacjenci ze znanym ryzykiem krwawienia, w tym pacjenci z wrodzoną predyspozycją do krwawień oraz osoby otrzymujące leczenie przeciwzakrzepowe w pełnej dawce, nie byli włączani do badań klinicznych.21

Dane z okresu po wprowadzeniu leku do obrotu wskazują na występowanie przypadków krwawień o różnym nasileniu:

  • Zgłaszano przypadki krwawień innych niż poważne
  • Odnotowano również poważne krwawienia, z których niektóre zakończyły się zgonem
  • Przypadki te dotyczyły zarówno pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe lub inne produkty mogące powodować krwawienie, jak i niestosujących takich leków22

Dlatego należy stosować produkt Nintedanib STADA u pacjentów z ryzykiem krwawienia tylko wtedy, gdy spodziewane korzyści przewyższają potencjalne ryzyko.23

Tętnicze epizody zakrzepowo-zatorowe

Z badań klinicznych z nintedanibem wykluczono pacjentów z przebytym niedawno zawałem mięśnia sercowego lub udarem.24

Częstość występowania tętniczych epizodów zakrzepowo-zatorowych w badaniach klinicznych:

  • Badania INPULSIS: 2,5% w grupie otrzymującej nintedanib w porównaniu z 0,7% w grupie placebo
  • Badanie INBUILD: 0,9% w grupie nintedanibu w porównaniu z 0,9% w grupie placebo
  • Badanie SENSCIS: 0,7% w grupie nintedanibu w porównaniu z 0,7% w grupie placebo25

Zawały mięśnia sercowego:

  • Badania INPULSIS: wyższa częstość w grupie nintedanibu (1,6%) niż w grupie placebo (0,5%)
  • Badanie INBUILD: zawał występował z niewielką częstością (0,9% w grupie nintedanibu i 0,9% w grupie placebo)
  • Badanie SENSCIS: nie obserwowano zawałów w grupie nintedanibu, natomiast wystąpiły one u 0,7% pacjentów w grupie placebo26

Należy zachować szczególną ostrożność podczas leczenia pacjentów z wyższym ryzykiem chorób sercowo-naczyniowych, w tym z rozpoznaną chorobą wieńcową. W przypadku wystąpienia objawów ostrego niedokrwienia mięśnia sercowego należy rozważyć przerwanie leczenia.27

Działanie niepożądane Częstość występowania Zalecane działanie Monitorowanie
Biegunka Najczęstsze działanie niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, głównie w pierwszych 3 miesiącach – Odpowiednie nawodnienie
– Leki przeciwbiegunkowe
– Możliwe zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia
Regularna ocena nasilenia objawów oraz odpowiedzi na leczenie
Nudności i wymioty Częste działania niepożądane – Leki przeciwwymiotne
– Możliwe zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia
Kontrola nasilenia objawów oraz skuteczności leczenia objawowego
Hepatotoksyczność Większość przypadków w pierwszych 3 miesiącach leczenia – Zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia przy zwiększeniu aminotransferaz >3×GGN
– Trwałe odstawienie leku przy objawach klinicznych uszkodzenia wątroby
– Przed rozpoczęciem leczenia
– W pierwszym miesiącu leczenia
– Przez kolejne 2 miesiące
– Następnie okresowo
Zaburzenia czynności nerek Mogą wystąpić przypadki niewydolności nerek Modyfikacja leczenia w przypadku wystąpienia zaburzeń Regularne monitorowanie, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka
Krwawienia Ryzyko związane z mechanizmem działania leku Indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka Szczególna uwaga u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem krwawień
Tętnicze epizody zakrzepowo-zatorowe Niezbyt często w badaniach klinicznych Rozważenie przerwania leczenia w przypadku objawów ostrego niedokrwienia mięśnia sercowego Ścisła obserwacja pacjentów z czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl