Właściwości farmakokinetyczne
Naproxen Emo 100 mg/g

Właściwości farmakokinetyczne naproksenu w żelu do stosowania miejscowego

Produkt leczniczy Naproxen EMO w postaci żelu (100 mg/g) zawiera naproksen, który po aplikacji miejscowej wykazuje odmienne właściwości farmakokinetyczne w porównaniu z preparatami doustnymi czy doodbytniczymi. Analiza farmakokinetyki obejmuje procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz wydalania substancji czynnej po aplikacji miejscowej.¹

Wchłanianie naproksenu po podaniu miejscowym

Aplikacja miejscowa naproksenu charakteryzuje się znacząco wolniejszą absorpcją w porównaniu z podaniem doustnym czy doodbytniczym. Maksymalne stężenie substancji czynnej we krwi po naniesieniu żelu na skórę osiągane jest dopiero po 4 godzinach od aplikacji. Ta opóźniona absorpcja jest charakterystyczna dla formulacji miejscowych i wynika z konieczności przenikania leku przez warstwę naskórka.²

Dystrybucja naproksenu w organizmie

Po aplikacji miejscowej naproksen wykazuje istotną zdolność do kumulacji w kolejnych warstwach skóry: naskórku, skórze właściwej, a także w tkance mięśniowej znajdującej się pod miejscem aplikacji. Ta cecha jest niezwykle korzystna z punktu widzenia działania przeciwzapalnego i przeciwbólowego w leczeniu miejscowym schorzeń układu mięśniowo-szkieletowego.³

Po miejscowej aplikacji 10% żelu z naproksenem ogólnoustrojowa ekspozycja na lek jest minimalna – stężenie substancji czynnej w osoczu wynosi zaledwie około 1,1% wartości osiąganych przy podaniu systemowym. Podobnie niskie stężenia (około 1%) obserwuje się w moczu, co potwierdza ograniczoną absorpcję ogólnoustrojową.⁴

Warto zaznaczyć, że stężenie naproksenu w płynie maziowym po podaniu miejscowym jest stosunkowo niewielkie i wynosi około 50% stężenia stwierdzanego w surowicy krwi. Ta charakterystyka ma znaczenie kliniczne w kontekście leczenia stanów zapalnych stawów.⁵

Metabolizm naproksenu

Naproksen charakteryzuje się bardzo wysokim stopniem wiązania z białkami osocza – aż 99,9% substancji czynnej wiąże się z białkami krwi, przede wszystkim z albuminami. Ta cecha wpływa istotnie na biodostępność wolnej frakcji leku i jego dystrybucję w organizmie.⁶

Wydalanie naproksenu

Naproksen jest eliminowany z krwi stosunkowo szybko. Główną drogą eliminacji jest wydalanie z moczem, tą drogą usuwane jest około 98% podanej dawki. Wydalanie z kałem stanowi jedynie niewielki odsetek (0,5-2,5%) całkowitej eliminacji substancji.⁷

Profil eliminacji naproksenu z moczem przedstawia się następująco:

• 10% dawki wydalane jest w postaci niezmienionej (jako naproksen)⁸
• 60% w postaci naproksenu sprzężonego, w tym:
  • 40% w formie glukuronidów naproksenu
  • 20% w postaci niezidentyfikowanego związku sprzężonego z naproksenem⁹
• 5% dawki wydalane jest jako 6-desmetylonaproksen¹⁰
• 12% w postaci glukuronianu 6-desmetylonaproksenu¹¹
• 11% w formie nieznanych związków sprzężonych 6-metylonaproksenu¹²

Przenikanie naproksenu przez bariery fizjologiczne

Naproksen wykazuje zdolność do przenikania przez barierę łożyskową oraz do mleka kobiecego. W mleku matek karmiących piersią naproksen wykrywany jest w stężeniu stanowiącym około 1% stężenia substancji czynnej w surowicy krwi. Ta właściwość ma istotne znaczenie przy stosowaniu leku u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią.¹³